L. Koopman
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 33
L. Koopman was een marktkoopman actief op de Waterlooplein, Albert Cuypstraat, Amstelveld en Uilenburg. In 1941 werd hij genoteerd onder 'Bezw: ander werk' op de Waterlooplein. In 1942 (dossier 18/3/23) vond een administratieve afhandeling of overdracht plaats. In 1943 werd hij opgenomen in lijsten voor het vorderen van goederen en ingelevering door de Sicherheitspolizei.
Lotgevallen
Handel
Bron-evidence
| 11/175 | L. Koopman | 21/5 '83 | Z | Waterlooplein 95 I | " |
| 11/175 | L. Koopman | 21/5 '83 | Z | Waterlooplein 95 I | " |
| Koopman L. | Ben Viljoenstr. 2 I | 22/7/13 | Bezw: ander werk |
* L. Koopman 15 | J 290514 | Vrolikstr. 100 I | 27.4.42 | Levie
| **L. Koopman** | 21-5-83 | Waterlooplein 95 I | groenten |
| **L. Koopman** | 31-5-90 | Transvaalkade 120 hs | haarnetten X |
| 11/175 | L. Koopman | 21/5 '83 | Z | Waterlooplein 95 I | " |
| Koopman L. | Ben Viljoenstr. 2 I | 22/7/13 | Bezw: ander werk |
* L. Koopman 15 | J 290514 | Vrolikstr. 100 I | 27.4.42 | Levie
| 11/175 | L. Koopman | 21/5 '83 | Z | Waterlooplein 95 I | " |
| 11/175 | L. Koopman | 21/5 '83 | Z | Waterlooplein 95 I | " |
| Koopman L. | Ben Viljoenstr. 2 I | 22/7/13 | Bezw: ander werk |
* L. Koopman 15 | J 290514 | Vrolikstr. 100 I | 27.4.42 | Levie
| 11/175 | L. Koopman | 21/5 '83 | Z | Waterlooplein 95 I | " |
Archiefdocumenten
Administratief register of kasboek van marktkooplieden/vergunninghouders.
* **Structuur:** Het document is opgezet als een kwantitatief overzicht. Elke rij vertegenwoordigt een handelaar, en de kolommen rechts dienen om de handelstypes te turven. * **Inhoud:** De lijst toont een grote diversiteit aan kleinschalige handel rond de eeuwwisseling, met een sterke nadruk op tweedehands kleding ("2' hands kleeding"), wat met 24 vermeldingen de grootste categorie is. * **Sociaal-economisch:** De overvloed aan Joodse achternamen (zoals Polak, Waterman, Cohen, Casseres, Montezinos) suggereert dat dit register betrekking heeft op een Joodse buurt of markt, zeer waarschijnlijk de Amsterdamse Jodenbuurt (bijv. Waterlooplein of Uilenburg). * **Tijdsspanne:** Hoewel de data ver uit elkaar liggen, lijken de inschrijvingen in een vergelijkbaar handschrift te zijn gedaan, wat kan duiden op een overschrijving uit eerdere registers voor administratieve doeleinden of een langdurig lopend dossier per standplaats.
Administratief bijblad of archiefkaart (Alg. Zaken Model No. 14).
* **Administratief proces:** Dit document dient als een bewijs van afhandeling of overdracht binnen een dossier. Het dossiernummer is 18/3/23 uit het jaar 1942. * **Kern van de actie:** Op 10 februari 1942 is er iets (mogelijk eigendommen, documenten of een bericht) afgegeven aan de vader van een betrokkene. Deze vader is geïdentificeerd als **L. Koopman**, geboren op 31 oktober 1874. * **Controle:** De aantekening "adviz. nageroepen" suggereert dat er een herinnering of vervolgactie is geweest rond 9 februari. De stempel "GEZIEN DE INSPECTEUR" met de datum 12 februari 1942 fungeert als definitieve fiattering van de uitgevoerde actie door een leidinggevende. * **Formulier:** Het betreft een standaardformulier van de afdeling "Algemene Zaken", gedrukt in 1937 in een oplage van 10.000 stuks.
Getypte namenlijst met handgeschreven aantekeningen en markeringen.
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam, hoewel er handgeschreven toevoegingen zijn die deze volgorde onderbreken (zoals Gobets onderaan de eerste kolom). * **Numerieke codes:** De breuken aan de linkerzijde (zoals 7/13) verwijzen zeer waarschijnlijk naar transportnummers en volgnummers op die lijsten, of naar specifieke dossiers/kaarten in een cartotheek. * **Symboliek:** * De **'X'** achter de namen is een veelvoorkomende administratieve markering in oorlogsarchieven om aan te geven dat een persoon is "afgevoerd", overleden of dat de actie is voltooid. * De **omcirkelde 'L'** staat vaak voor "Lager" (kamp) of een specifieke barak-indicatie. * De **omcirkelde 'Z'** kan duiden op "Ziekenhuis" of "Ziek". * De handgeschreven notitie **'overl.'** (bij Matteman en Roodveldt) bevestigt dat deze personen tijdens het administratieve proces als overleden zijn geregistreerd. * **Handgeschreven correcties:** Er zijn correcties aangebracht in data en namen, wat duidt op een "levend" document dat herhaaldelijk werd bijgewerkt.
Handgeschreven register/lijst van personen, adressen en data van inlevering.
* **Doel van het document:** De lijst lijkt een administratieve controlelijst voor het vorderen van goederen. De kolom "d.d. Inlevering" bevat vaak specifieke data, maar ook opmerkingen als "d. Sicherheits pol. ingel." (door Sicherheitspolizei ingeleverd), wat duidt op dwang of inbeslagname door de bezetter. * **Geografische spreiding:** De adressen concentreren zich in de Amsterdamse Jodenbuurt (Rapenburgerstraat, Lepelstraat, Jodenbreestraat) en de Transvaalbuurt (Tugelaweg, Louis Bothastraat). * **Namen:** Veel typisch Joods-Amsterdamse achternamen (Kool, Koopman, de Hond, Lakmaker, Vischjager). * **Marginalia:** Er zijn diverse potloodnotities die verwijzen naar correspondentie ("volgens brief", "zie no 10/3/28") of wijze van transport ("per post", "per telefoon"). De afkorting "S.P." of "Sicherheits pol." verwijst naar de Duitse veiligheidspolitie. "Diam. B." bij no 122 zou kunnen verwijzen naar de Algemene Nederlandse Diamantbewerkersbond (ANDB).
Document
- **Structuur:** Het document is ingedeeld in vier kolommen per pagina-helft. De kolom 'S.' verwijst naar een administratieve sectie, vaak alfabetisch geordend (zie groepering bij G, H en J). - **Adressering:** De adressen zijn typisch voor het Amsterdam van de jaren '40, met aanduidingen als 'hs' (huis/begane grond) en Romeinse cijfers (I t/m IV) voor de etages. Veel adressen bevinden zich in de Transvaalbuurt en de oude Jodenbuurt. - **Namen:** De namen zijn overwegend van Joodse origine (bijv. Groenteman, Hakker, de Valencia, Vas Dias, Wurms). - **Wijzigingen:** De doorgehaalde regels wijzen op een 'levende' administratie waarbij mutaties (zoals verhuizing of overlijden) werden verwerkt.
Register/Gastenboek of Administratieve lijst (waarschijnlijk bevolkingsregister of kaartsysteem van een organisatie).
* **Handschrift:** Het betreft een zeer verzorgd administratief handschrift (waarschijnlijk een klerk). * **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (C t/m L). * **Inhoud:** De personen op deze lijst hebben overwegend Joodse achternamen (Cohen, Fransman, Glasbeek, Hakker, Heilbron, Koopman). De adressen concentreren zich in de Joodse buurt (Rapenburgerstraat, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Tugela-weg, Krugerstraat, Kraaipanstraat). * **Afkortingen:** * **a. gr. fnd / a. gr. punt:** Vermoedelijk "Adres gevonden". * **D:** Mogelijk een indicatie voor "Dood" (overleden) of "Deportatie", gezien de context van deze Amsterdamse lijsten. * **Letters O, C, Z, W, N:** Deze codes duiden vaak op de kerkelijke gezindte in Nederlandse registers (O = Onkerkelijk, C = Rooms-Katholiek/Christelijk, N = Nederlands Hervormd). De 'Z' en 'W' kunnen in deze specifieke administratie wijken of andere statussen aanduiden.
Administratieve lijst/register van handelaren.
* **Doel van de lijst:** Dit document lijkt een register van (markt)kooplieden of kleine zelfstandigen. Gezien de aard van de adressen (Jodenbuurt, Transvaalbuurt) en de rode onderstreping van namen, betreft dit zeer waarschijnlijk een lijst van Joodse straathandelaren die door de Duitse bezetter of een daaraan gelieerde instantie (zoals de Marktwezen-administratie of de Liro-bank) werd bijgehouden. * **Handgeschreven wijzigingen:** Er zijn diverse adreswijzigingen genoteerd. Sommige handelaren zijn verhuisd naar adressen buiten Amsterdam (Tilburg, Edam, Haarlem, Aalsmeer, Utrecht). * **Markeringen:** De 'X' achter de artikelen kan duiden op het intrekken van een vergunning, een vordering van voorraad, of een controle op de "Joodse status" van de onderneming. * **Handel:** De artikelen variëren van levensmiddelen (vis, groenten, fruit) tot galanterieën, manufacturen en consumpie-ijs.
Document
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Achter de namen staan volgnummers die lijken te refereren aan een groter kaartsysteem. * **Identificatie:** Veel persoonsnummers beginnen met een "**J**", wat duidt op de registratie van personen als "Jood" door de Duitse bezetter of de Joodse Raad. De handgeschreven voornamen aan de rechterkant dienden waarschijnlijk ter verificatie van de identiteit (veel Joodse mannen moesten de naam 'Israel' en vrouwen 'Sara' toevoegen aan hun officiële naam, maar hier zien we de daadwerkelijke roepnamen). * **Mutaties:** De rode doorhalingen en de rode kruisjes in de marge suggereren dat deze personen niet langer deel uitmaakten van deze specifieke administratieve groep, bijvoorbeeld door deportatie, overlijden of verhuizing naar een andere wijk of 'Sperre'-categorie. * **Topografie:** De adressen beslaan bekende Amsterdamse wijken met een grote Joodse populatie in die tijd, zoals de Transvaalbuurt, de Rivierenbuurt en de oude Jodenbuurt rondom de Nieuwmarkt.
Archieflijst-vermeldingen
Handgeschreven register/lijst van personen, adressen en data van inlevering.
| 11 | 175 | L. Koopman | Waterloopl. 95 I | 29-1-42 |
Register/Gastenboek of Administratieve lijst (waarschijnlijk bevolkingsregister of kaartsysteem van een organisatie).
| 11/175 | L. Koopman | 21/5 '83 | Z | Waterlooplein 95 I | " |
Koopliedenlijsten
Uilenburg — standplaats 4
Waterlooplein — standplaats 4
Waterlooplein — standplaats Bezw: ander werk
Relevante Archieffragmenten
maker | | | | | | x | | | | | | | Waterman | Leendert | 17.1.03 | Reitzstr. 4 II | sig. m. | | | | | | | | x | | | | *Onderaan de pagina staan de getallen: 5, 11 en 35 genoteerd.*
(Bovenaan midden) @ A. Hegeman A. Lopes Dias L. Caransa
Salomon Lakmaker 6/4/02 A'dam, Lepelstr. 89 III (C). A 35. No. 589714 Erk -42309- [Kantlijn rechts: v (rood), omcirkeld: gr.]
# TRANSCRIPTIE G.A.Leeseman wonende James Cookstraat 24 III J.G.Kuyten " Cabralstraat 12 III K.D.Kaaymolen " Marnixstraat 151 III J.Blokker " Vespuccistraat 30 III J.Werkhoven " Bestevaerstraat 4 hs J.Meewissen " Lumeinstraat 41 hs E.Korthoef " Blasiusstraat 127 I S.Schr...
# TRANSCRIPTIE Nagewogen in tegenwoordigheid van L. v. d. Stam. J. Robbes. G. Huisman J. Hoek. - 10/6. '42