Afschrift van een officiële gemeentelijke vergunning. 17 oktober 1939 (gebaseerd op handgeschreven aantekening "Uitgev. 17/10 - '39"). № 39/100/9 M. 1939 19/10 [stempel/handgeschreven] M. Müller [handtekening]
Uitgev. 17/10 - '39 [handgeschreven]

No. 5/337 L.M.1939 Afschrift.

Burgemeester en Wethouders van Amsterdam,

Gezien een adres van Jozeph Polak geboren 18 October 1906
wonende Nieuwe Prinsengracht 72 (II), waarbij vergunning wordt verzocht
tot het innemen eener standplaats met een handkar ten verkoop van
fruit op den openbaren weg;
Geven adressant te kennen, dat hem, onder intrekking van de
hem bij hun beschikking d.d. 29 April 1939, No. 5/215 L.M. verleende ver-
gunning tot wederopzeggens toe, wordt toegestaan een standplaats in te
nemen met een handkar ten verkoop van fruit, op den openbaren weg:
A. de Nieuwe Prinsengracht op den Noord-Oostelyken vleugel van de brug
voor de Weesperstraat, t/o den zijgevel van perceel Weesperstraat 95,
op minstens 6 meter afstand van de brug;
B. den Noord-Oostelyken vleugel van de brug over de Nieuwe Prinsen-
gracht t/o den zijgevel van perceel Weesperstraat 95 om daarvan
dagelyks behalve des Zaterdags voor wat het onder sub A bedoelde
punt vanaf 8 uur v.m. tot 2 uur n.m. en voor wat het onder sub B be-
doelde punt betreft vanaf 2 uur n.m. gebruik te maken gedurende de
tyden waarop het venten met genoemd artikel volgens de Verordening
op de Winkelsluiting is toegestaan alsmede zich van 5 uur n.m. tot
7 uur n.m. door zijn echtgenoote Marianna Polak-van Emrik geb. 29
Maart 1910 te mogen laten vervangen, teneinde zelf in de gelegenheid
te zijn het middagmaal te gebruiken
en voorts onder de volgende voorwaarden:
a. het verschuldigde standplaatsgeld moet by vooruitbetaling worden
voldaan;
b. de vergunninghouder mag alleen persoonlijk van deze vergunning ge-
bruik maken en zich bij den verkoop niet doen bijstaan, behoudens
het bovenvermelde;
c. boven de kar mag zich niets anders bevinden dan een zeil of een an-
dere bedekking van een afmeting niet grooter dan de oppervlakte van
de kar, welke bedekking alleen aan de kar en niet, op welke wijze ook,
aan de straat of anderszins mag worden vastgemaakt;
d. aan de kar mag zich geen omheining bevinden, hetzy van zeildoek, het-
zy van getimmerte, zoodat het uitzicht boven, onder en langs de kar
naar alle zyden vrij blijve;
e. onder de kar of in de onmiddellyke nabyheid daarvan, mogen zich geen
voorwerpen bevinden van welken aard ook;
f. de straat onder en in de nabyheid van de kar moet rein blijven;
g. de bereiding, verpakking, bewaring, behandeling en het vervoer mag
uitsluitend geschieden op zindelijke wijze en zoodanig, dat veront-
reiniging voldoende wordt voorkomen.
Hiertoe moeten voor het gebruik ter plaatse onmiddellyk gereed
zynde eetwaren worden bewaard, hetzy in gesloten vaatwerk, hetzy in
met glas bedekte bakken of kisten;
h. de verpakking van eetwaren mag niet geschieden in papier, dat reeds
voor andere doeleinden is gebruikt;
i. de vergunninghouder moet op de eerste aanzegging der Politie
de aangewezen plaats ontruimen, indien dit in het belang van de open-
bare orde of van het openbaar verkeer, door deze noodig wordt geoor-
deeld, zullende de weder ingebruikneming niet mogen geschieden, dan
met haar toestemming, terwyl alle overige aanwijzingen door haar te
geven, stipt moeten worden nageleerd;
j. deze vergunning zal op eerste aanvraag aan alle ambtenaren van de
Politie en het Marktwezen ter inzage moeten worden overhandigd, zoo-
mede de kwitantie betreffende het betaalde standplaatsgeld over de * Taal en Spelling: Het document is opgesteld in het Nederlands met de toenmalige spelling (vóór de spellinghervorming van 1947), gekenmerkt door woorden als "eener", "den", "zijgevel" en "zoodanig".
* Inhoudelijke Details: De vergunning is zeer specifiek wat betreft locatie (hoek Weesperstraat/Nieuwe Prinsengracht) en tijdstippen. Opvallend is de expliciete toestemming dat de vergunninghouder tussen 17:00 en 19:00 uur mag worden vervangen door zijn vrouw, Marianna Polak-van Emrik, zodat hij zijn "middagmaal" (in die tijd vaak de warme hoofdmaaltijd) kan nuttigen.
* Regulering: De voorwaarden (a t/m j) tonen een strikte controle op hygiëne, openbare orde en het straatbeeld. Zo mocht er geen rommel onder de kar liggen en mocht de kar geen vaste omheining hebben die het zicht blokkeerde. * Historisch kader: Dit document dateert van oktober 1939, kort na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Europa, maar nog vóór de Duitse inval in Nederland.
* Sociaal-geografisch: De Weesperstraat en de Nieuwe Prinsengracht vormden het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt. Veel bewoners in deze buurt waren werkzaam in de ambulante handel (straatverkoop).
* Persoonlijke context: Jozeph Polak en Marianna Polak-van Emrik zijn namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam in die tijd. Voor veel Joodse straatverkopers werd het uitoefenen van hun beroep tijdens de latere bezettingsjaren door anti-Joodse maatregelen onmogelijk gemaakt. Dit document vormt daarmee een tastbaar bewijs van het dagelijks leven en de legale economische activiteit van een gezin vlak voor de catastrofale gebeurtenissen van de Holocaust.