Afschrift van een officiële beschikking/vergunning.
Origineel
Afschrift van een officiële beschikking/vergunning. 7 september 1939 (datum van uitgifte). [Stempel linksboven:] № 39/191/s M. 1939 9/9
[Handschrift rechtsboven:] C. Nijhoff (DII/3) / m. l. de Meer
No. 633 L.M. 1939. Afschrift
Burgemeester en Wethouders van Amsterdam,
Gelet op hun beschikking dd. 22 Juni 1938, No. 5/43'38 waarbij aan Mozes Vos, geb. 29 Augustus 1912, wonende Dijkstraat 12 hs, vergunning werd verleend tot het innemen van een vaste standplaats met een mand ten verkoop van bloemen op den openbaren weg;
Overwegende, dat het noodzakelijk is, de voorwaarden, waaronder deze vergunning is verleend, aan te vullen;
Geven belanghebbende te kennen, dat hem, onder intrekking van hun bovenaangehaalde beschikking, tot wederopzeggens toe, wordt toegestaan een standplaats in te nemen met een mand ten verkoop van bloemen op den openbaren weg, den Grimburgwal, aan den waterkant, achter het niet verhoogde voetpad, tegenover het meest linksche kelderraam van perceel Grimburgwal 13 en onmiddellijk links van den tegenover genoemd perceel staanden boom, om daarvan gebruik te maken des Zondags, des Woensdags en des Vrijdags, van 12 uur des middags tot 2.30 uur des namiddags
en voorts onder de volgende voorwaarden:
a. het verschuldigde standplaatsgeld moet bij vooruitbetaling worden voldaan;
b. de vergunninghouder mag alleen persoonlijk van deze vergunning gebruik maken, zich bij de verkoop niet doen bijstaan en geen andere standplaats innemen, dan de hem door de Politie aangewezene;
c. noch op, noch nabij de aangewezen standplaats mogen banken, kisten, emmers water of andere voorwerpen worden geplaatst;
d. het is den vergunninghouder ten strengste verboden zijn waren luidkeels aan te prijzen;
e. de vergunninghouder mag geen grootere oppervlakte gebruiken dan een van 1 m. bij 1/2 m.;
f. het op eenigerlei wijze op – of uitbouwen van de gebezigde mand is niet toegestaan;
g. de aanwijzingen, in het belang der openbare orde door de Politie te geven, moeten stipt worden nageleefd;
h. de vergunninghouder moet op de eerste aanzegging der Politie de aangewezen plaats ontruimen, indien dit in het belang van de openbare orde of van het openbaar verkeer door deze wordt noodig geoordeeld, zullende de weder ingebruikneming niet mogen geschieden, dan met haar toestemming;
i. de vergunning zal op eerste aanvraag aan alle ambtenaren van de Politie en het Marktwezen ter inzage moeten worden overhandigd, zomede de kwitantie betreffende het betaalde standplaatsgeld over de loopende week.
[Handschrift onderaan:] uitgeg. 7/9 '39
--- Dit document is een officiële herziening van een standplaatsvergunning voor een Amsterdamse straatverkoper in 1939. De tekst is zeer specifiek in zijn beperkingen, wat tekenend is voor de strakke regulering van de straathandel in die tijd.
Belangrijke punten uit de analyse:
* Locatie-specificatie: De plek wordt tot op de centimeter nauwkeurig bepaald: "tegenover het meest linksche kelderraam van perceel Grimburgwal 13". Dit wijst op een grote druk op de openbare ruimte.
* Gedragscodes: Er is een expliciet verbod op het "luidkeels aanprijzen" van de bloemen (artikel d). Dit was een maatregel tegen geluidsoverlast in de binnenstad.
* Beperkte afmetingen: De standplaats mag niet groter zijn dan 1 bij 0,5 meter, exact de maat van een bloemenmand.
* Persoonlijk karakter: De vergunning is strikt persoonsgebonden (artikel b); Mozes Vos mag zich niet laten helpen door anderen.
* Controle: De nadruk ligt zwaar op de autoriteit van de politie en ambtenaren van het Marktwezen.
--- Historische periode:
Het document is gedateerd op 7 september 1939. Dit is slechts zes dagen nadat Duitsland Polen binnenviel, het begin van de Tweede Wereldoorlog. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was en de bezetting nog niet was begonnen, was de mobilisatie al in volle gang en heerste er een gespannen sfeer.
Sociaal-economische context:
Mozes Vos (1912) was ten tijde van deze beschikking 27 jaar oud. Gezien zijn naam en de wijk waarin hij woonde (Dijkstraat), is het zeer waarschijnlijk dat hij van Joodse afkomst was. In de jaren '30 was de straathandel in Amsterdam een belangrijke bron van inkomsten voor de Joodse bevolking, die vaak beperkte toegang had tot andere beroepsgroepen.
De Grimburgwal, de locatie van de standplaats, ligt in het hart van het oude Amsterdam, nabij de Oudemanhuispoort. Het feit dat hij slechts op zondag, woensdag en vrijdag gedurende 2,5 uur per dag mocht verkopen, suggereert dat dit een zeer specifiek venster was, mogelijk afgestemd op piektijden van passanten of de nabijgelegen universiteit.
Uit archiefonderzoek (zoals de Indexen van het Stadsarchief Amsterdam) blijkt dat Mozes Vos de oorlog heeft overleefd; hij staat geregistreerd op kaarten die na de oorlog zijn bijgewerkt. Dit document vormt een tastbare herinnering aan zijn dagelijks leven en werk vlak voordat de wereld voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam drastisch zou veranderen.