Getypt rapport (doorslag of origineel typoscript). 4 juni 1940. J.J. Koentjes.
Bloemstraat 62 alhier.

R A P P O R T

J.J. Koentjes, die sedert eenige jaren kleinhandel heeft gedreven met alle soorten visch, doch thans, als gevolg van de tijdsomstandigheden hiermede niet meer in zijn onderhoud kan voorzien, drijft thans kleinhandel in aardappelen, groenten en fruit. Blijkens schriftelijke verklaring van eenige, op de Centr: Markt gevestigde grossiers, zou Koentjes voorheen bij hen wel eens handel hebben gekocht. Koentjes is echter niet in het bezit van een erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit, doch is hem door T. Knegje, wonende Borgestraat 6 alhier, machtiging verleend om op zijn kleinhandelserkenning groenten en fruit te verhandelen. Koentjes is wel in het bezit van een ventvergunning onder Serie 12 No 209, welke sedert 30 Mei 1940 aardappelen groenten en fruit als artikelen aangeeft waarmede hij mag venten. De ventvergunning van Knegje, uitgegeven onder serie 26 No 273, geeft consumptieijs als artikel aan. Hieruit kan waarschijnlijk worden aangenomen, dat Knegje niet met aardappelen groenten en fruit vent en derhalve ~~ook~~ van zijn erkenning als kleinhandelaar geen gebruik maakt. Koentjes wil echter zelf in het bezit komen van een erkenning, doch waar hij aan de gestelde eischen hiervoor niet kan voldoen (hij moet namelijk de laatste twee jaren onafgebroken in de betrokken handel werkzaam zijn geweest), verzoekt hij, gezien de byzondere tijdsomstandigheden aan Marktwezen om hierbij voor hem bemiddelend te willen optreden. Verklaring van grossiers en Knegje gaat hierbij.

4 Juni 1940 * Problematiek: J.J. Koentjes probeert legaal over te stappen van de vishandel naar de handel in aardappelen, groenten en fruit. Hij loopt echter aan tegen bureaucreatie: hij voldoet niet aan de eis van twee jaar onafgebroken werkervaring in deze specifieke branche om een eigen 'erkenning' (vergunning) te krijgen.
* Constructie: Om toch te kunnen werken, gebruikt hij de erkenning van een ander (T. Knegje). Uit het rapport blijkt echter een inconsistentie: Knegje's eigen ventvergunning is voor consumptie-ijs, wat suggereert dat Knegje zijn groente-erkenning enkel op papier aanhoudt of aan Koentjes uitleent.
* Taalgebruik: Het document hanteert een ambtelijke, feitelijke toon. Opvallend is de typefout aan het einde van de tekst ("willeh" in plaats van "willen") en de doorgehaalde "ook".
* Locatie: "Bloemstraat" en de "Centr: Markt" (Centrale Markthallen) wijzen zeer waarschijnlijk op Amsterdam. * Tijdsgeest: Het document is gedateerd op 4 juni 1940, slechts enkele weken na de Nederlandse capitulatie (15 mei 1940). De term "tijdsomstandigheden" is een direct eufemisme voor de gevolgen van de Duitse inval en het begin van de bezetting.
* Economische overlevingsdrang: De vishandel lag in de eerste weken van de bezetting grotendeels stil of was riskant door mijnen op zee en beperkingen voor de vloot. Hierdoor werden handelaren gedwongen om te schakelen naar essentiële levensmiddelen zoals aardappelen en groenten om in hun levensonderhoud te voorzien.
* Regulering: Het document illustreert de strikte regelgeving in de Nederlandse handel. Zelfs in crisistijd hield de bureaucratie (zoals de Dienst der Marktwezen) vast aan standplaatsvergunningen en branche-erkenningen, wat leidde tot dit soort verzoeken om bemiddeling buiten de normale regels om.