-2-

II. DAGMARKTEN.

Centrale Markt.

Het gewone onderhoudswerk aan gebouwen en bestratingen
geschiedde regelmatig.

In verband met de buitengewone omstandigheden vond in
het begin van het verslagjaar een reorganisatie van den aard-
appelhandel op de Centrale Markt plaats. Voortaan traden de
als
grossiers der Centrale Markt niet meer/afzonderlijke hande-
laren op, doch geschiedde de aardappelverkoop aan den detail-
handel via een combinatie van deze grossiers. Deze combinatie
(later de afdeeling Amsterdam van de "Vereeniging ter Beharti-
ging van den Nederlandschen Aardappelhandel" - V.B.N.A. - ),
die haar kantoor vestigde in het bankgebouw, behoorende bij
het entreegebouw der Centrale Markt, werd door de Regeering
aangewezen als het lichaam via hetwelk de distributie van aard-
appelen aan den detailhandel moest plaatsvinden. De kleinhande-
laren organiseerden zich in de vereeniging "Centraal Belang",
welke vereeniging haar kantoor eveneens vestigde in het entree-
gebouw der Centrale Markt, namelijk in perceel no.18 (winkel).

Teneinde de hoofdstad gedurende de wintermaanden met
het oog op eventueele transportmoeilijkheden een voldoende
groentenvoorziening te waarborgen, werd door de Gemeente Amster-
dam met een groep handelaren van de Centrale Markt een overeen-
komst aangegaan voor het aanleggen van een voorraad stapel-
en vatgroenten op de Centrale Markt. Deze opslag geschiedde
geheel voor risico van den handel; daartegenover verplichtte
de Gemeente zich een van te voren vastgesteld bedrag na afloop
der transactie aan den handel te vergoeden, voor gemaakte
kosten, risico enz. Een en ander is geheel naar wensch ver-
loopen. * Inhoud: Het document beschrijft de overgang van een vrije markt naar een gereguleerd distributiesysteem voor aardappelen op de Centrale Markt in Amsterdam. Grossiers mochten niet langer individueel handelen maar moesten zich verenigen onder toezicht van de overheid (V.B.N.A.). Tevens wordt melding gemaakt van strategische voorraadvorming van groenten ("stapel- en vatgroenten") door de gemeente om wintertekorten door transportproblemen te voorkomen.
* Structuur: De tekst is zakelijk en ambtelijk opgebouwd. Er wordt onderscheid gemaakt tussen regulier onderhoud en organisatorische wijzigingen als gevolg van externe crises.
* Terminologie:
* Stapel- en vatgroenten: Groenten die langdurig bewaard kunnen worden (zoals uien en aardappelen) of ingemaakt zijn in vaten (zoals zuurkool).
* V.B.N.A.: Vereeniging ter Behartiging van den Nederlandschen Aardappelhandel, opgericht in 1939 om de handel tijdens de mobilisatie/oorlog te stroomlijnen. Dit document stamt uit een kritieke periode in de Nederlandse geschiedenis, zeer waarschijnlijk het begin van de Tweede Wereldoorlog of de mobilisatieperiode vlak daarvoor (1939-1940). De "buitengewone omstandigheden" verwijzen naar de oorlogsdreiging of de bezetting, waardoor de vrije marktplaats moest maken voor een distributiestelsel om de voedselvoorziening van de Amsterdamse bevolking veilig te stellen. De Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat speelde hierin een cruciale rol als logistiek knooppunt. De nauwe samenwerking tussen de Gemeente Amsterdam en private handelsorganisaties toont de verschuiving naar een geleide economie in tijden van schaarste.