Getypte overeenkomst / Akte van vennootschap.
Origineel
Getypte overeenkomst / Akte van vennootschap. Ondergeteekenden:
(namen volledig en juist opgegeven zoo mogelijk met bijbehoorende adressen)
allen grossiers in groenten te Amsterdam en omstreken
overwegende:
dat in verband met de byzondere omstandigheden een regeling gewenscht is om te komen tot den verkoop van bepaalde soorten groenten te weten rapen, wortelen en uien en voorts die land- en tuinbouwproducten welke daarvoor in aanmerking kunnen komen, bestemd voor Amsterdam en omstreken;
dat het in verband daarmede noodig is dezen verkoop in combinatie te doen plaats hebben
verklaren te zijn overeengekomen
gelijk zij overeenkomen bij deze:
art. 1.
Partijen verplichten zich alle soorten land- en tuinbouwproducten, welke door de Combinatie van Grossiers in Grove Groenten enz. "Amsterdam" worden aangevoerd, alsmede die voor eigen rekening worden aangevoerd te koopen en te verkoopen voor de prijzen, aangegeven en vastgesteld door de daartoe bevoegde instanties als de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale, de Gemachtigde voor de Prijzen enzoovoort.
art. 2.
Partijen gaan met elkander aan eene "Handelsvennootschap onder firma" onder de navolgende bepalingen.
art. 3.
De vennootschap wordt gevestigd te Amsterdam onder den naam "Combinatie van Grossiers in Grove Groenten enz. "Amsterdam"".
art. 4.
De vennootschap heeft ten doel het gemeenschappelijk drijven van een handel in rapen, wortelen en uien en andere daarvoor in aanmerking komende land- en tuinbouwproducten ten behoeve van de voorziening van de bevolking van Amsterdam en omstreken (en al hetgeen daarmede in den ruimsten zin des woords in verband staat.)
art. 5.
De vennootschap wordt beheerd door een commissie bestaande uit vier der vennooten te weten de heeren W.F. Dijkstra, F. Draaisma, G. Kramer en P. Bood.
art. 6.
1. Door de vennooten worden ingebracht in contanten zooveel malen f 100.-- als hun "punten" zijn toegekend.
De inbreng wordt ten gunste van de vennootschap gestort op haar rekening bij de Nederlandsche Middenstandsbank N.V. o.m. kantoor houdende te Amsterdam, J.P. Heyestraat 75, waartegenover een kwitantie wordt uitgereikt.
2. Voorts brengen de vennooten in hunne kennis, arbeid en vlijt.
3. Het aan ieder der vennooten toekomende aantal punten wordt vastgesteld door de commissie vermeld in art. 5, waarbij zooveel mogelijk rekening moet worden gehouden met de positie, welke de zaak van de vennoot op de markt inneemt.
art. 7.
Ieder vennoot wordt voor zijn inbreng in geld op zijn kapitaal-rekening in de boeken der vennootschap gecrediteerd ten beloope van het bedrag, van dezen inbreng.
art. 8.
1. De commissie genoemd in art. 5 heeft het recht, overtreders van deze overeenkomst onmiddellijk te schorsen, ongeacht maatregelen, welke genomen kunnen worden in overleg met de Directie van het Marktwezen te Amsterdam.
2. Aan deze schorsing kan een overtredende vennoot niet het recht ontleenen het bedrag zijner financieele deelname terstond op te vorderen. Het hem toekomende bedrag is uiterlijk 3 maanden na de beëindiging van de vennootschap opeischbaar. Zijn aandeel in de winst komt geheel te vervallen terwijl hij echter wel aansprakelijk is voor verliezen welke de vennootschap mocht lijden. Dit document is een oprichtingsakte voor een samenwerkingsverband tussen Amsterdamse groothandelaren (grossiers) in de zogenaamde "grove groenten" (zoals wortelen, uien en rapen). De juridische vorm is een Handelsvennootschap onder firma (VOF).
Opvallende elementen zijn:
* Puntenstelsel: De financiële inbreng en waarschijnlijk ook het winstaandeel zijn gebaseerd op een toegekend aantal "punten", waarbij de marktpositie van de individuele grossier bepalend is voor de zwaarte van zijn stem of aandeel.
* Strikte prijsregulatie: Er wordt expliciet verwezen naar prijzen die worden vastgesteld door externe instanties.
* Sancties: Artikel 8 toont een streng regime; wie de regels overtreedt, kan worden geschorst, verliest zijn winstaandeel maar blijft wel aansprakelijk voor verliezen. Dit duidt op een grote noodzaak tot discipline binnen het collectief. Hoewel er geen jaartal op deze pagina staat, wijst het taalgebruik en de genoemde instanties ("Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale" en de "Gemachtigde voor de Prijzen") sterk op de periode van de Duitse bezetting (1940-1945). Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de economie in Nederland strak georganiseerd onder een distributiestelsel.
De "bijzondere omstandigheden" waarnaar in de inleiding wordt verwezen, duiden op de oorlogssituatie en de schaarste. Om de voedselvoorziening in de grote steden (zoals Amsterdam) te garanderen en zwarte handel tegen te gaan, dwong de bezetter of de Nederlandse overheid vaak tot centralisatie van de distributie. Dergelijke combinaties van grossiers moesten zorgen voor een efficiënte verdeling van schaarse landbouwproducten tegen gereguleerde prijzen.