Handgeschreven conceptlijst met instructies. Gemeente Amsterdam (Dienst Marktwezen). De Mosselencombinatie. Instructies, door de Gemeente Amsterdam verstrekt aan de Mosselencombinatie

1. Er worden alleen mosselen afgegeven aan handelaren, die ook het vorige jaar regelmatig mosselen hebben gekocht, volgens een vastgestelde volgorde.

2. Iedere kleinhandelaar ontvangt dezelfde hoeveelheid mosselen; uitgezonderd is de speciale mosselenverkooper, die reeds jaren des winters in mosselen handelden. Deze krijgen een grootere toewijzing.

3. Verkoop van mosselen is uitsluitend toegestaan in de vischwinkels en op de door den B.W. [Burgemeester en Wethouders] aangewezen markten. Aan straathandelaars worden slechts mosselen afgegeven, indien ze een vaste plaats op een der markten bezetten.
   Het venten met mosselen is, behoudens schriftelijke toestemming, verboden. Deze schriftelijke toestemming wordt slechts in bijzondere gevallen gegeven door de keurmeesters of door de ambtenaren van het Marktwezen.

4. Het koken of zuren van mosselen is slechts toegestaan, wanneer daartoe door den Dir. [Directeur] van het Centraal Verkoopkantoor te Bergen op Zoom vergunning is verleend. Aanvragen kunnen hiertoe schriftelijk worden ingediend bij den Dienst M.W. [Marktwezen], door personen, die ook in vorige jaren zich op het koken of zuren van mosselen hebben toegelegd.

5. De handelaren zijn verplicht om hun mosselen persoonlijk op de hun aangewezen plaats te verkoopen. Voor wat de melding en den verkoop op de markten betreft, gelden dezelfde bepalingen als uitgevaardigd voor de zgn. verdeelvisch. Het document is een instructieblad dat de strikte regulering van de mosselhandel in Amsterdam beschrijft. De tekst vertoont duidelijke kenmerken van een distributiesysteem:

6. Beperking van de handel: Alleen gevestigde handelaren (die het jaar ervoor ook actief waren) komen in aanmerking voor voorraad. Dit voorkomt dat nieuwe 'gelukzoekers' de markt betreden tijdens schaarste.
7. Toewijzingssysteem: Er is sprake van een gelijke verdeling voor reguliere handelaren, met een uitzonderingspositie (groter quotum) voor gespecialiseerde winterhandelaren.
8. Locatiegebonden verkoop: Verkoop op straat (venten) wordt aan banden gelegd ten gunste van controleerbare locaties zoals winkels en officiële marktplaatsen.
9. Verwerkingsverbod: Het koken of inmaken (zuren) van mosselen mag niet zomaar. Dit moet centraal goedgekeurd worden vanuit Bergen op Zoom, het toenmalige centrum van de mosselcultuur.
10. Handhavingsinstanties: De 'keurmeesters' en de 'Dienst Marktwezen' (M.W.) treden op als controlerende organen. Dit document stamt zeer waarschijnlijk uit de periode van de Duitse bezetting (Tweede Wereldoorlog). Tijdens deze jaren was er in Nederland sprake van een schaarste-economie waarbij bijna alle levensmiddelen 'op de bon' gingen of via distributielijsten werden verdeeld.

M mosselen werden in die tijd gezien als een belangrijke bron van eiwitten nu ander vlees en vis schaars waren. De term "verdeelvisch" in punt 5 is een directe verwijzing naar het systeem waarbij vis door de overheid werd toegewezen aan handelaren om een eerlijke verdeling onder de bevolking te garanderen en zwarte handel tegen te gaan. De verwijzing naar het Centraal Verkoopkantoor in Bergen op Zoom onderstreept de centrale aansturing van de voedselvoorziening in die tijd. De correcties in de tekst suggereren dat dit een concept is dat nog werd aangepast aan de veranderende regelgeving van het Marktwezen.