Getypte brief op officieel papier met handgeschreven kanttekeningen. 12 februari 1943. De Directeur (vermoedelijk van een Amsterdamse gemeentelijke dienst of marktwezen), Wijk 24. Herrn A. Gombault, Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte für die Stadt Amsterdam (Museumplein 19, Amsterdam-Zuid). [Handgeschreven linksboven:] Verzonden 11/2 [of 12/2]
[Handgeschreven rechtsboven:] Th. de Bergh [?]

vB/HB.

Herrn A. Gombault,
Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte
für die Stadt Amsterdam,
Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid. [Handgeschreven:] 42 [rood onderstreept] Wijk 24.

85/21/7 M. 12. Februar 1943.

Marktstandvermieter M. Krammer.

Unter Bezug meines Schreibens vom 8. Dezember 1942 und Ihres Schreibens vom 14. Dezember 1942, teile ich Ihnen mit, dasz die Beziehung der arischen Marktstandvermieter mit M. Krammer im Dezember 1942 völlig abgebrochen worden ist. Krammer hat nämlich von der Omnia die Ankündigung erhalten, dasz er liquidieren müsse; die Arier furchteten daher, das Ihr Besitz bei der Liquidation beteiligt sein wurde.

Darauf erhielten die arischen Marktstandvermieter vom Bürgermeister die Genehmigung ihre Buden auf den jüdischen Märkten aufzustellen, abzubrechen und die Mieten einzuziehen und dazu die jüdischen Märkte zu betreten Morgens vor 9 Uhr und Nachmittags nach 5 Uhr, also vor und nach Marktzeit, wenn es keine Juden auf den Märkten gibt. Ich traue, dasz Sie mit dieser Regelung einverstanden sind.

Der Direktor,

--- * Kern van het document: De brief gaat over de afhandeling van zakelijke belangen op de Amsterdamse markten tijdens de bezetting. Specifiek wordt gemeld dat de relatie tussen "Arische" marktkraamverhuurders en de Joodse ondernemer M. Krammer is beëindigd.
* Rol van de 'Omnia': De brief vermeldt dat Krammer door de Omnia-Treuhandgesellschaft wordt geliquideerd. Dit was een nazi-instantie verantwoordelijk voor de 'arisering' (het onteigenen en liquideren van Joods bezit).
* Segregatie op de markt: De "Arische" verhuurders willen hun bezittingen (de kramen) veiligstellen voor de liquidatie van Krammers bedrijf. De burgemeester heeft hen toestemming gegeven om hun kramen op de "Joodse markten" te beheren, maar onder strikte voorwaarden van segregatie: zij mogen het terrein alleen betreden vóór 9:00 uur 's ochtends en na 17:00 uur 's middags, expliciet op tijden dat er geen Joden aanwezig zijn.
* Terminologie: Het taalgebruik is typisch voor de bezettingstijd, met een scherp onderscheid tussen "arisch" en "jüdisch".

--- Dit document is een direct bewijs van de bureaucratische uitvoering van de Jodenvervolging en de economische uitsluiting van Joden in Amsterdam. In 1941 werden er in Amsterdam specifieke "Jodenmarkten" ingesteld (zoals op het Waterlooplein en het Gaaspereiland), omdat Joden niet meer op reguliere markten mochten komen of staan.

De genoemde ontvanger, A. Gombault, werkte voor de 'Beauftragte für die Stadt Amsterdam', de Duitse toezichthouder op het Amsterdamse gemeentebestuur onder leiding van Hans Böhmcker. De brief illustreert hoe de gemeente Amsterdam nauwgezet meewerkte aan de Duitse voorschriften om Joodse ondernemers uit het economische leven te verwijderen en fysieke segregatie op de markten te handhaven.