Archief 745
Inventaris 745-394
Pagina 514
Dossier 104
Jaar 1942
Stadsarchief

Handgeschreven ambtelijke notitie/brief.

26 oktober 1942. Van: Onbekend (vermoedelijk een marktmeester of toezichthouder).

Origineel

Handgeschreven ambtelijke notitie/brief. 26 oktober 1942. Onbekend (vermoedelijk een marktmeester of toezichthouder). Joubertstraat
104/36/2 [in rood potlood]

26 - 10 - 42
Den Heer
Inspecteur

B. Brockman verkoopt kleine huishoude-
lijke art:, zooals stukjes zeep, boenders enz:,
en wanneer er veel publiek om de stal
staat, wordt er dikwijls kleine dingen
ontvreemd. Dit is de reden waarom ik
U in overweging zou willen geven, het
verzoek van B. Brockman toe te staan. -

[Ambtelijke kanttekeningen onderaan:]
m. i. geen bezwaar
30 - 10 - 42
de Haas [handtekening]

C. J. Renz [?] [handtekening]
marktbriefje
assistentie
HD 2/11 42 * Inhoud: Het document beschrijft de situatie van een markthandelaar, B. Brockman, die vanuit een "stal" (kraam) kleine huishoudelijke artikelen zoals zeep en borstels verkoopt. De schrijver merkt op dat er vaak spullen gestolen worden wanneer het druk is bij de kraam. Op basis hiervan wordt de inspecteur geadviseerd om een (niet nader gespecificeerd) verzoek van Brockman in te willigen.
* Besluitvorming: Aan de onderzijde is te zien dat het verzoek ambtelijk is behandeld. De aantekening "m. i. geen bezwaar" (mijns inziens geen bezwaar) door 'de Haas' op 30 oktober 1942 duidt op een positief advies. De termen "marktbriefje" en "assistentie" suggereren dat het verzoek mogelijk betrekking had op extra hulp bij de kraam of een specifieke vergunning.
* Taal en Vorm: Het document is geschreven in het formele Nederlands van die tijd ("Den Heer Inspecteur", "ontvreemd"). Opvallend is de grammaticale fout "wordt er dikwijls kleine dingen ontvreemd" (enkelvoudig werkwoord bij meervoudig onderwerp), wat vaker voorkwam in informele ambtelijke notities. * Historische periode: De datum 26 oktober 1942 plaatst dit document midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
* Locatie: De Joubertstraat bevindt zich in de Transvaalbuurt in Amsterdam. In 1941 en 1942 werd deze buurt door de bezetter aangewezen als een "Joodse wijk". Er was een specifieke Joodse markt gevestigd in de Joubertstraat (en later aan de Gaaspstraat) omdat Joden niet meer op reguliere markten mochten staan of kopen.
* B. Brockman: Gezien de locatie en de datum is het nagenoeg zeker dat B. Brockman een Joodse markthandelaar was. Veel Joodse Amsterdammers probeerden in deze periode in hun levensonderhoud te voorzien door kleine handel, terwijl de restricties van de bezetter steeds nijpender werden.
* Betekenis: Dit document is een tastbaar bewijs van de bureaucratische realiteit voor Joodse burgers tijdens de oorlog. Zelfs voor eenvoudige zaken als beveiliging tegen diefstal bij een marktkraam moest een officieel verzoek worden ingediend en door diverse ambtelijke lagen (inspecteurs, assistenten) worden beoordeeld. De datum eind 1942 is wrang, aangezien de deportaties vanuit de Transvaalbuurt naar kamp Westerbork in deze periode al in volle gang waren. B. Brockman J. Renz

Samenvatting

  • Inhoud: Het document beschrijft de situatie van een markthandelaar, B. Brockman, die vanuit een "stal" (kraam) kleine huishoudelijke artikelen zoals zeep en borstels verkoopt. De schrijver merkt op dat er vaak spullen gestolen worden wanneer het druk is bij de kraam. Op basis hiervan wordt de inspecteur geadviseerd om een (niet nader gespecificeerd) verzoek van Brockman in te willigen.
  • Besluitvorming: Aan de onderzijde is te zien dat het verzoek ambtelijk is behandeld. De aantekening "m. i. geen bezwaar" (mijns inziens geen bezwaar) door 'de Haas' op 30 oktober 1942 duidt op een positief advies. De termen "marktbriefje" en "assistentie" suggereren dat het verzoek mogelijk betrekking had op extra hulp bij de kraam of een specifieke vergunning.
  • Taal en Vorm: Het document is geschreven in het formele Nederlands van die tijd ("Den Heer Inspecteur", "ontvreemd"). Opvallend is de grammaticale fout "wordt er dikwijls kleine dingen ontvreemd" (enkelvoudig werkwoord bij meervoudig onderwerp), wat vaker voorkwam in informele ambtelijke notities.

Historische Context

  • Historische periode: De datum 26 oktober 1942 plaatst dit document midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
  • Locatie: De Joubertstraat bevindt zich in de Transvaalbuurt in Amsterdam. In 1941 en 1942 werd deze buurt door de bezetter aangewezen als een "Joodse wijk". Er was een specifieke Joodse markt gevestigd in de Joubertstraat (en later aan de Gaaspstraat) omdat Joden niet meer op reguliere markten mochten staan of kopen.
  • B. Brockman: Gezien de locatie en de datum is het nagenoeg zeker dat B. Brockman een Joodse markthandelaar was. Veel Joodse Amsterdammers probeerden in deze periode in hun levensonderhoud te voorzien door kleine handel, terwijl de restricties van de bezetter steeds nijpender werden.
  • Betekenis: Dit document is een tastbaar bewijs van de bureaucratische realiteit voor Joodse burgers tijdens de oorlog. Zelfs voor eenvoudige zaken als beveiliging tegen diefstal bij een marktkraam moest een officieel verzoek worden ingediend en door diverse ambtelijke lagen (inspecteurs, assistenten) worden beoordeeld. De datum eind 1942 is wrang, aangezien de deportaties vanuit de Transvaalbuurt naar kamp Westerbork in deze periode al in volle gang waren.

Genoemde Personen 2

Locaties

Gaaspstraat (Joodse Markt) Joubertstraat (Joodse Markt)

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit Huishoudelijk: Borstel Huishoudelijk: Zeep Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen Kamp Westerbork

Gerelateerde Documenten 6