Officiële kennisgeving/bekendmaking. Maart 1942 (gedrukt), gestempeld op 14 april 1942. MARKTWEZEN AMSTERDAM

14 APR. 1942
AMSTERDAM, Maart 1942.

Kennisgeving

aan den kleinhandel in zeevisch, garnalen, aal, paling en zoetwatervisch.

Hiermede breng ik te Uwer kennis, dat maatregelen in voorbereiding zijn, om vanaf een nader vast te stellen datum alle voor Amsterdam bestemde aal, paling, zoetwatervisch, garnalen en de zeevisch, voor zoover de soorten daarvoor door de Nederlandsche Visscherijcentrale worden aangewezen, uitsluitend aan te voeren op den Gemeentelijken Vischafslag en aldaar volgens door voornoemde Centrale gegeven aanwijzingen, onder de daarvoor in aanmerking komende kleinhandelaren (winkeliers en straathandelaren) te verdeelen.

Omtrent de verdere uitvoering van een en ander zullen binnenkort aan degenen, die tot deze verdeeling zullen worden toegelaten, nadere mededeelingen worden verstrekt.

Verkoop en aflevering van de verdeelvisch zal slechts zijn toegestaan:
a. in winkels en vischhallen ;
b. op de algemeene dagmarkten Albert Cuypstraat, Dapperstraat, Ten Katestraat, Lindengracht en Nieuwmarkt en de Joodsche markten Gaaspstraat, Joubertstraat en Waterlooplein en des Maandags op de weekmarkt Noordermarkt ;
c. op door den Burgemeester van Amsterdam aangewezen tijdelijke hulpmarkten, waarvoor vermoedelijk zullen worden bestemd :
voor de stadswijk Noord : het Mosplein
voor de stadswijk Zuid : het Stadionplein
voor de stadswijk West : de Jan Evertsenstraat
voor de stadswijk Centrum : het Kattenburgerplein.

Op deze hulpmarkten zal uitsluitend het artikel visch mogen worden verkocht.
Elke andere plaats of wijze van verkoop (dus ook het leveren van visch op bestelling) zal te Amsterdam, behoudens toestemming van den Dienst van het Marktwezen verboden zijn.

Indien U voor een toewijzing bij bovengenoemde verdeeling in aanmerking wenscht te komen, dient U inliggend aanvraagformulier, volledig ingevuld en onderteekend, omgaand in te leveren te mijnen kantore, Jan van Galenstraat 14, alhier, waarna dezerzijds tot het samenstellen van de verdeellijsten, in overleg met de daarvoor aangewezen Verdeelingscommissie, zal worden overgegaan.

De Directeur,
[Handtekening]

Stadsdrukkerij Amsterdam
6390-3-42-1500 Dit document markeert een significante verschuiving naar een centraal geleide distributie-economie in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De belangrijkste punten zijn:

• Centralisatie: De volledige visaanvoer voor de stad wordt onder controle gebracht van de 'Nederlandsche Visscherijcentrale'. Alle vis moet verplicht via de Gemeentelijke Visafslag worden verhandeld.
• Beperking van de handel: Alleen 'toegelaten' kleinhandelaren mogen nog vis verkopen. Men moet zich hiervoor aanmelden via een formulier.
• Locatiegebonden verkoop: De verkoop wordt strikt beperkt tot specifieke winkels, markten en nieuw aangewezen 'hulpmarkten'. Thuisbezorging ('leveren op bestelling') wordt zonder expliciete toestemming verboden.
• Segregatie: De expliciete vermelding van "de Joodsche markten Gaaspstraat, Joubertstraat en Waterlooplein" onderstreept de door de bezetter opgelegde scheiding tussen de Joodse bevolking en de rest van de Amsterdammers. In 1942 was de voedselschaarste in bezet Nederland al aanzienlijk. De bezetter voerde een strak distributiesysteem in om de schaarse middelen te controleren en een deel van de productie naar Duitsland te kunnen dirigeren. De oprichting van centrale organen zoals de Nederlandsche Visscherijcentrale paste in deze politiek van 'Gelijkschakeling' en economische controle.

Specifiek voor Amsterdam is de vermelding van de Joodse markten cruciaal. Sinds 1941 waren Joden door de bezetter verbannen van algemene markten en werden zij gedwongen hun inkopen te doen op speciaal aangewezen markten in de Joodse buurt. Dit document toont aan dat zelfs binnen deze beperkende maatregelen de formele distributiekanalen (zoals die voor vis) nog steeds via de gemeentelijke diensten werden geregeld, alvorens de deportaties hun meest intensieve fase bereikten.