Officieel rapport/brief (doorslag of concept).
Origineel
Officieel rapport/brief (doorslag of concept). 11 augustus 1943. Vermoedelijk een politiefunctionaris of hoofd van een controledienst (niet expliciet vermeld in deze uitsnede). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Amsterdam (afgeleid van straatnamen). (Bovenaan het document staan enkele herhaalde regels tekst en vage doorslag-fragmenten die in de tekst hieronder in de context van de volledige brief zijn opgenomen.)
exh (met pen geschreven)
VD/SV
20/43
11 Augustus 1943.
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .
=============
Onder terugzending van het mij met Uw kantbrief d.d.
22 Juli jl. gezonden stuk no. 448 L.M. 1943 heb ik de eer U te
berichten, dat ik naar de gedragingen van den groentenhandelaar
Gerritsen, gevestigd Insulindeweg 141 een uitgebreid onderzoek
heb doen instellen.
Daarbij is op Dinsdag 3 Augustus 1943 in de onmidde-
lijke omgeving van bedoelden groentenwinkel door een contrôleur
van mijn dienst gepost. Vijf personen die uit den winkel kwamen,
werden staande gehouden. Desgevraagd verklaarden zij, dat zij
zeer tevreden waren over Gerritsen. De door deze personen be-
taalde prijzen kwamen overeen met de maximumprijzen. Slechts
een kleine afwijking werd geconstateerd.
Op denzelfden dag werd de schrijfster van den hier-
boven aangehaalden brief, G.Krijgsman-Scheltema, wonende
Bataviastraat 10 alhier gehoord. Deze verklaarde desgevraagd,
dat zij momenteel geregeld groente krijgt van Gerritsen. Ook
voor haar zieke zuster die bij haar inwoont, krijgt zij blad-
groenten. Verder verklaarde zij, dat de prijzen, die Gerritsen
haar berekende, vrijwel overeen kwamen met de in de dagbladen
gepubliceerde maximumprijzen.
Op Woensdag 4 Augustus 1943 is wederom contrôle uit-
geoefend op bedoelden winkelier. 9 Personen werden staande ge-
houden, die met groente en fruit den winkel verlieten. Allen
waren tevreden. Er is daarbij niets van prijsopdrijving ge-
bleken.
Verder werd op dien dag gehoord den handelaar Gerritsen
oud 67 jaar en wonende Insulindeweg 141 alhier. Nadat hij,
voor zoover noodig, van de klachten in kennis was gesteld,
verklaarde hij; "Bij mij krijgt iedereen groente en fruit, dit
wil zeggen voorzoover voorradig. Ik heb tot nog toe geen volg-
nummers uitgegeven. Dat de menschen zoo lang moeten wachten
voordat zij aan de beurt komen is niet mijn schuld. Vroeger
had ik drie knechten in de zaak. Deze zijn achter alle drie Dit document is een rapportage naar aanleiding van een klacht over groentenhandelaar Gerritsen in de Amsterdamse Indische Buurt. De klacht betrof vermoedelijk te hoge prijzen of onjuiste behandeling van klanten (lange wachttijden). Uit het onderzoek van de controledienst blijkt echter dat de handelaar zich aan de wettelijke maximumprijzen houdt en dat klanten tevreden over hem zijn. Opvallend is dat de klaagster, mevrouw Krijgsman-Scheltema, tijdens haar verhoor haar eerdere standpunt lijkt te nuanceren of in te trekken door aan te geven dat ze juist goed geholpen wordt. De winkelier verweert zich tegen de klachten over wachttijden door te wijzen op zijn gevorderde leeftijd (67 jaar) en het verlies van zijn personeel. Het document dateert uit de Tweede Wereldoorlog (augustus 1943) tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was er sprake van schaarste en een streng distributiesysteem met vastgestelde maximumprijzen om woekerprijzen en zwarte handel tegen te gaan. De controle op winkeliers was intensief. De opmerking van Gerritsen dat zijn drie knechten weg zijn ("Deze zijn achter alle drie..."), verwijst zeer waarschijnlijk naar de Arbeitseinsatz, waarbij Nederlandse mannen gedwongen werden om in Duitsland te gaan werken, wat leidde tot een enorm tekort aan personeel in de detailhandel. De locaties (Insulindeweg en Bataviastraat) plaatsen het voorval in de Indische Buurt in Amsterdam-Oost.