Politierapport (Rapport / Proces-verbaal) 20 mei 1943 PRO JUSTITIA
RAPPORT
~~PROCES-VERBAAL~~
Politie te Amsterdam
~~Hoofdbureau~~
~~11e~~ Sectie 24e Afdeeling

No.
ONDERWERP:
Overtreding van Art 8 Tweede uitvoeringsbesluit van het Visscherijbesluit 1941 (Regeling van de Vischerij voorziening van de gemeente Amsterdam

Rapporteeren de brigadier en de agent van politei, J.van Zwieten en J.van Vliet, beiden dienstdoende aan de 24e Afdeeling. bureau Insulindeweg alhier het navolgende;

"Op Donderdag 20 Mei 1943 te 10.30 uur begaven wij ons na daartoe bekomen opdracht naar aanleiding van een ingekomen klacht, dat in perceel 2e Atjehstraat 60 hs alhier, (karrenloods) een kar met visch naar binnen was gereden en dit vermoedelijk voor de zwarte handel bestemd zou zijn naar genoemd perceel.

Aldaar aangekomen troffen wij in genoemd perceel twee personen aan die bezig waren met het sorteeren van visch (schol) en die ons des gevraagd op gaven genaamd te zijn:
1e - Jacobus Johannes Looyen, geboren te Amsterdam 31 Julie 1909, van beroep vischventer en te wonen Sibogastraat 9 3hoog alhier,
2e - Hendrikus Johannes Looyen, geboren te Amsterdam 15 September 1912 van beroep vischventer en te wonen Wittenstraat No.108 2hoog alhier.

Zij verklaarden eensluidend doch ieder voor zich: dat zij die visch op de vischmarkt aan de Ruijterkade alhier gezamenlijk hadden gekocht en daarmede naar de Tweede Atjehstraat 60 huis alhier zijn gereden om die visch te sorteeren en dan vervolgens naar de van de gemeente aangewezen vischverkoopplaats aan de Wagenaarstraat alhier te gaan om ze aldaar te verkoopen. Tevens toonde J.J.Looyen voornoemd ons een marktbon afgegeven door het Marktwezen van de koop van een partij schol te zamen groot 156 kilogram. Daar ons dit zeer verdacht voorkwam hebben wij daarop brdoelde personen met het in de loods aanwezig kwantum visch medegenomen naar het bureau van Politie aan den Insulindeweg alhier. en ons in verbinding gesteld met den controleur van het Marktwezen aan de Ruyterkade alhier genaamd: Gerrit Huisman, geb. te A.dam 7 Augustus 1908, beroep controleur Marktwezen en te wonen Bonaireplein 11 1hoog alhier. Deze verklaarde ons, dat de hem bekende Looyens des morgens een partij visch op de vischmarkt hadden

M 48 - 10000-2-43 K 9665 * Casus: De politie onderzoekt een melding van mogelijke zwarte handel. Twee broers (Jacobus en Hendrikus Looyen), beiden visventers, worden in een karrenloods aan de 2e Atjehstraat aangetroffen terwijl ze 156 kilo schol aan het sorteren zijn.
* Verdediging: De broers claimen dat ze de vis legaal hebben gekocht op de centrale vismarkt (De Ruyterkade) en deze slechts aan het sorteren waren alvorens naar de officiële verkoopplek in de Wagenaarstraat te gaan. Ze konden een officieel aankoopbewijs (marktbon) overleggen.
* Verdachte omstandigheid: Ondanks de bon vond de politie de situatie "zeer verdacht", vermoedelijk omdat het sorteren in een besloten loods buiten de aangewezen route/locatie gebeurde, wat in oorlogstijd direct duidde op het achterhouden van voorraad voor de illegale (zwarte) markt tegen hogere prijzen.
* Status document: Het is een kopie of eerste pagina van een rapport waarbij de standaardterm "PROCES-VERBAAL" is doorgehaald en vervangen door "RAPPORT". De tekst breekt af aan het einde van de pagina. Dit document stamt uit mei 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. Tijdens deze periode was de voedselvoorziening strikt gereguleerd door de overheid (de distributiestamkaart en diverse besluiten).
* Visscherijbesluit 1941: Dit was een maatregel van de bezetter en het Nederlandse bestuur om grip te krijgen op de visvangst en handel, teneinde prijsopdrijving en de zwarte handel tegen te gaan.
* Zwarte Handel: Door schaarste ontstond een levendige illegale handel. De politie controleerde streng op het naleven van de distributieroutes. Het feit dat de broers de vis naar een "karrenloods" brachten in plaats van direct naar de marktstand, was een overtreding van de economische voorschriften.
* Locatie: De Indische Buurt (Insulindeweg, Atjehstraat) en de omgeving van de Ruyterkade (IJ-oever) waren destijds centrale plekken voor de Amsterdamse vishandel.