Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 26 december 1944. A.D. v.d. Brand, Kostverlorenstraat 25 II, Amsterdam (West). De WelEd. Heer Directeur der Centrale Markthallen, Amsterdam. [Rechtsboven:]
Amsterdam 26 – 12 – 1944
[Linksboven:]
D – I / 33 / 1
11.19
20/n
Aan den Weled Heer Directeur
der Centrale Markthallen
[Bijgeschreven:] up. Dir.
Mijnheer met deze richt ik het verzoek
tot u om mij vergunning te verlenen
om het uitzoeken van de sintels die
afvallen van de centrale verwarming en van
het koelhuis. Ik ben een invalide en zit
in de kou. Hopende dat u daar gunstig
in zal beslissen teken ik
A D v d Brand
Kostverlorenstraat 25 II
Amsterdam (West)
[Onderste gedeelte - administratieve verwerking:]
[In rood:]
Hr Jonkman bespr.
6-1-45
[In blauw:]
met Dir besproken
sintels worden reeds
door personeel T.D.
uitgezocht
[Paraaf] * Inhoud: De schrijver, de heer A.D. v.d. Brand, verzoekt om toestemming om sintels (verbrandingsresten van steenkool) te mogen verzamelen bij de Centrale Markthallen. Hij motiveert dit verzoek door aan te geven dat hij invalide is en "in de kou zit".
* Taal en toon: De brief is geschreven in beleefd, formeel Nederlands ("Mijnheer", "WelEd. Heer"). De toon is echter ook direct en urgent, passend bij de noodtoestand van die tijd.
* Besluitvorming: Uit de aantekeningen onderaan blijkt dat het verzoek op 6 januari 1945 is besproken met een zekere heer Jonkman en de directeur. Het verzoek werd feitelijk afgewezen: de sintels werden al uitgezocht door het eigen personeel van de Technische Dienst (T.D.).
* Paleografische details: Het handschrift is een vlot, geoefend cursief schrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. Dit document is een aangrijpend voorbeeld van de situatie in Amsterdam tijdens de Hongerwinter (1944-1945). Door de spoorwegstaking en de blokkades van de bezetter was er een extreem tekort aan voedsel en brandstof.
Mensen waren wanhopig op zoek naar alles wat brandbaar was. "Sintels" waren de half verbrande resten van steenkool uit grote industriële ovens; door deze uit de as te zeven, kon men vaak nog kleine stukjes bruikbare brandstof vinden. De Centrale Markthallen waren een van de weinige plekken met grote installaties, maar zoals de brief laat zien, hield het eigen personeel de schaarse restbrandstof zelf vast voor eigen gebruik of voor de instelling. De datum (tweede kerstdag 1944) benadrukt de schrijnende omstandigheden waarin de afzender verkeerde. A.D. v.d. Brand