Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam.
Origineel
Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam. 14 januari 1944 (met terugwerkende kracht tot 1 januari 1944). [Handgeschreven, linksboven:] Nº 20/12/2 M. 1943 29/1
[Handgeschreven, rechtsboven:] Markten 770
[Getypt:] No.1075 L.M.1943
[Getypt:] Aanwijzing van tijdelijke hulpmarkten
[Handgeschreven in de linker marge:] 35 en besteld 21/1 '44 [Paraaf/handtekening]
E x t r a c t
uit het Boek der Besluiten
van den Burgemeester van Amsterdam
Vrijdag, 14 Januari 1944.
[Handgeschreven namen/parafen rechts:] W. Duin (?), Th. Müller, d.r. Jan (?)
Op voorstel van den Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen wordt het volgende besluit genomen:
De Burgemeester van Amsterdam;
Gelet op de bepalingen van de Achtste Verordening van den Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied betreffende bijzondere maatregelen op administratiefrechtelijk gebied (Verordeningenblad voor het bezette Nederlandsche gebied, Stuk 33, No. 152 Gemeenteblad 1941, afdeeling 4, volgno.517);
Gezien het rapport van den Directeur van den Dienst van het Marktwezen dd.23 December 1943 No.20/74/1 M;
Gelet op het advies van den wnd. Politiepresident van 5 Januari 1944 No.1281 A.Z.1943;
B e s l u i t :
met ingang van 1 Januari 1944 voor den tijd van ten hoogste een jaar aan te wijzen:
1o. als tijdelijke hulpmarkt van de algemeene dagmarkt:
A. I. uitsluitend voor den Zaterdag, de Noordermarkt, onder bepaling, dat het hoofdgedeelte van deze markt, behalve door de Noorderkerk, begrensd zal worden door de lijnen, getrokken in de verlengden van den Noordelijken en den Westelijken gevel dier kerk, door de lijnen getrokken in het verlengde van den rand van het verhoogde voetpad aan de Noordzijde van de Westerstraat en door den rand (aan de marktzijde) van de klinkerbestrating van den openbaren weg langs de Prinsengracht; het overige gedeelte van het marktterrein der Noordermarkt wordt gevormd door een langs de Prinsengracht, ter hoogte van die markt gelegen strook, breed 3 meter, gemeten uit den wal;
II. uitsluitend voor den Zaterdag de Ten Katestraat van de Bellamystraat tot de Jan Hanzenstraat;
III. de Hasebroekstraat van de Ten Katestraat tot de Nicolaas Beetsstraat en de Nicolaas Beetsstraat van de Hasebroekstraat tot de Kinkerstraat, met dien verstande, dat aldaar geen versche visch ter markt zal mogen worden gebracht;
IV. uitsluitend voor den Zaterdag het Mosplein en wel het geheele straatgedeelte, Oostelijk van het in het midden van het Mosplein gelegen plantsoen met inbegrip van de beide voetpaden gelegen tusschen den Noordelijken en Zuidelijken rijweg van het Mosveld;
V. uitsluitend voor den Zaterdag de Sumatrastraat tusschen de Bankastraat en den Insulindeweg, onder bepaling, dat aldaar uitsluitend levensmiddelen en bloemen ter markt mogen worden gebracht;
C.S.Stadhuis No. 488
A'dam, 1-'44 * Administratieve Context: Dit document is een officieel besluit van de burgemeester van Amsterdam (destijds de pro-Duitse Edward Voûte). Het regelt de exacte geografische afbakening van markten in verschillende stadsdelen (Jordaan, Oud-West, Noord en Indische Buurt).
* Juridische basis: Er wordt direct verwezen naar de "Achtste Verordening van den Rijkscommissaris" (Seyss-Inquart). Dit illustreert hoe het gemeentelijk bestuur tijdens de bezetting direct ondergeschikt was aan de Duitse verordeningen.
* Logistiek en Voedselvoorziening: De noodzaak voor "hulpmarkten" en de specifieke beperkingen (zoals het verbod op verse vis in de Hasebroekstraat of de focus op levensmiddelen in de Sumatrastraat) wijzen op de precaire situatie van de voedseldistributie in 1944.
* Topografie: Het document is zeer specifiek over de grenzen van de marktterreinen (bijv. de 3 meter brede strook langs de Prinsengracht bij de Noordermarkt), wat waardevol is voor historisch-geografisch onderzoek naar het Amsterdams straatbeeld tijdens de oorlog. Dit besluit is genomen in januari 1944, een periode waarin de schaarste in Nederland toenam. Markten speelden een cruciale rol in de legale (en soms illegale) distributie van goederen. De aanwijzing van "hulpmarkten" was bedoeld om de druk op de reguliere markten te spreiden en de bevolking in de verschillende wijken beter te kunnen bedienen.
De betrokkenheid van de "wnd. Politiepresident" (waarnemend politiepresident) bij het advies onderstreept dat marktordening in oorlogstijd ook een kwestie van openbare orde en controle was. De handgeschreven notities en parafen (waarschijnlijk van ambtenaren zoals Th. Müller van de afdeling Marktwezen) tonen de ambtelijke verwerking van het besluit kort na de ondertekening.