Ambtsedig rapport / proces-verbaal. No 37/3/2 M.1944 % Kn. 44

Rapport

Op Vrijdag 22 dec 1944 omstreeks 20. uur bevonden
ondergeteekenden J.P.W. Boon en J.H. de Vries zich bij
het toegangshek van de C.M. Wij zouden juist de
C.M. op gaan ter surveillance toen een persoon het
hek binnenkwam. de Vries vroeg hem "Wie daar?"
waarop de binnentredende hem toesnauwde: "Weermacht"
de Vries verzocht even te wachten en zich behoorlijk
te legitimeeren omdat hij in donker niet kon zien
met wien hij te doen had. Er ontstond een woorden-
wisseling tusschen de Vries en den Schutzman, waarop
Boon zich bij hen voegde. De Schutzman snauwde
"Wie ben jij en wat moet je!" Boon maakte zich
bekend als Recherche Marktwezen en hem werd toegevoegd
"kerel ga in je hok, verdwijn en gauw", waarbij
een min of meer dreigende houding werd aangenomen.
Waarop verwijderde hij zich in de richting van het
wachtlokaal.
Waarvan dit rapport te Amsterdam den 27 dec 1944

de Vries
J.P.W. Boon. Dit handgeschreven rapport beschrijft een incident tussen twee Nederlandse opsporingsambtenaren van de 'Recherche Marktwezen' en een Duitse 'Schutzmann' (lid van de Duitse politie-eenheid tijdens de bezetting). Het incident vond plaats in de avonduren bij het toegangshek van de 'C.M.', wat staat voor de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam.

De kern van het conflict is een autoriteitskwestie: de Nederlandse beambten willen de identiteit controleren van iemand die het terrein betreedt, maar worden door de Duitse functionaris op agressieve en kleinerende wijze afgeblaft ("ga in je hok"). Het document illustreert de gespannen verhouding en de machtsongelijkheid tussen de lokale Nederlandse handhavers en de Duitse bezettingsmacht in de laatste winter van de oorlog. Historische context:
Het rapport is opgesteld in december 1944, midden in de Hongerwinter. De Centrale Markthallen in Amsterdam waren in deze periode van vitaal belang voor de voedselvoorziening en distributie, die onder streng toezicht stonden.

De Recherche Marktwezen hield toezicht op de handel en probeerde zwarte handel en diefstal van schaars voedsel tegen te gaan. Een Schutzmann maakte deel uit van de Schutzpolizei, de geünformeerde Duitse politie. In deze fase van de oorlog (eind 1944) traden Duitse functionarijen vaak eigenmachtig en vijandig op tegenover Nederlands overheidspersoneel dat hun gezag in de weg leek te staan. Het feit dat dit incident officieel gerapporteerd werd, duidt erop dat de Nederlandse beambten hun professionele eer gekrenkt voelden door de grove bejegening. J.P.W. Boon en J.H. de Vries (Recherche Marktwezen) een onbekende 'Schutzmann'. Marktwezen Politie