Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 4 augustus 1944. Th. v. Grinsbergen, Prins Hendrikkade 53, Amsterdam. No 30/48/1 M. 1944 L/9
A. dam. 4/8. 44.
Welede. Heer.
Dir v. h. Marktwezen.
Welede Heer.
daar ik voor ongeveer 3 weken geleden
bij u het verzoek deed. mij een plaats toe
te kennen op de Markt. Waterlooplein.
en u alle gegevens in handen aangaande mij
verstrekte. verzoeck u beleefdt indien mogelijk
dit te willen bespoedigen
daar ik sins ik hier gevestigt ben mijn
verdienste daarom gestaceert is.
zoo ik u schreef is dit mijn brance sins
1932. als t nog mogelijk was zoo een bericht
mij hier aangaon. bij voorbaat mijn dank.
Hoogachtend
Th v. Grinsbergen
P. H. Kade. 53.
A. dam.
[Aantekening linksonder:]
Th. Grinsbergen
is aanvraag reeds naar Politie?
8/8 [initialen] * Inhoud: De heer Th. v. Grinsbergen schrijft een herinnering aan de Directeur van het Marktwezen betreffende een aanvraag voor een standplaats op de markt aan het Waterlooplein, die hij drie weken eerder heeft ingediend.
* Argumentatie: De afzender benadrukt de urgentie van zijn verzoek; sinds hij zich in Amsterdam heeft gevestigd, liggen zijn inkomsten stil ("gestaceert", waarschijnlijk bedoeld als gestagneerd). Hij voert aan dat hij al sinds 1932 in deze branche werkzaam is.
* Taalgebruik: De brief is geschreven in een formeel maar enigszins archaïsch Nederlands met diverse spelfouten (bijv. "sins" in plaats van sinds, "gevestigt" in plaats van gevestigd, "brance" voor branche).
* Administratief proces: De handgeschreven notitie onderaan ("is aanvraag reeds naar Politie?") wijst op de standaardprocedure in die tijd, waarbij de achtergrond van marktkooplieden werd nagetrokken door de politie voordat een vergunning werd verleend. Deze brief stamt uit augustus 1944, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Dit was een periode van grote schaarste en strikte regulering van de handel. Het Waterlooplein, van oudsher een joodse markt, was door de deportaties van de joodse bevolking drastisch veranderd. De autoriteiten (het Marktwezen) wezen in deze periode vrijgekomen plekken toe aan niet-joodse handelaren. De screening door de politie was een essentieel onderdeel van het vergunningsstelsel om de controle over de economische activiteit en de bevolking te behouden. De datum (4 augustus) valt slechts een maand voor "Dolle Dinsdag", in een tijd van toenemende spanning en economische ontwrichting vlak voor de Hongerwinter. H. Kade Marktwezen Politie