Brief / Ambtelijke correspondentie
Origineel
Brief / Ambtelijke correspondentie S. Spijer, Medisch Adviseur van de Joodsche Raad Gemeentelijk Bureau voor Sociale Zaken, afd. Tewerkstelling Joodsche Arbeiders (GALERIJ) [Briefhoofd]
JOODSCHE RAAD VOOR AMSTERDAM
VOORZITTERS: A. ASSCHER EN PROF. Dr. D. COHEN
TELEFOON 55003, 55136, 54970
POSTGIRO [doorgehaald] 417242
Bij Uw antwoord te vermelden: { AFD. IX Med. z. / REF. K.
AMSTERDAM-C.,
NIEUWE KEIZERSGRACHT 58
[Stempel rechtsboven]
INGEK. 2 APR. 1942
[diverse vakken voor afdelingen, o.a. ALG. ZAKEN, BOEKHOUD.]
J / 1052 D
Hieronder laat ik [getypt: U, maar doorgehaald en vervangen door een handgeschreven teken] volgen het resultaat van het onderzoek van eenige personen, genoemd in de opgaven van 30 en 31 Maart ll. van nog in onderzoek zijnde gevallen.
| Naam | Adres | Resultaat |
|---|---|---|
| M. Coerant | Nw. Heerengracht 19/2 | naar specialist verwezen |
| S. v. Dal | Weesperstraat 45/hs. | advies blijft ongewijzigd. |
| M. L. Fuldauer | Overtoom 21/4 | advies blijft ongewijzigd. |
| [Handgeschreven: 31/342 C. van Brug?] J. Jessurrun de Mesquita | Linnaeuskade 24 ? bv. | ongeschikt. |
| E. de Klerk | Volkerakstraat 45/2 | advies blijft ongewijzigd. |
| A. Kollem | Chr. de "etstraat 56/2 | advies blijft ongewijzigd |
| A. Leverpoll | Waverstraat 66/2 | advies blijft ongewijzigd. |
| I. Rood | Waalstraat 89/2 | alleen minder zwaar werk. |
| P. Simons | Vrolikstraat 310/hs. | advies blijft ongewijzigdf |
| Ph. v. Stratum | 3e Oosterparkstraat 73/3 | id. id. id. |
| [Handgeschreven: 31/342 Krombrong?] S. Tak | Vechtstraat 26/hs. | voorloopig 2 maanden niet uitzenden. |
| J. Velleman | P. C. Hooftstraat 157 | ongeschikt. |
| J. M. Weinstein | Swammerdamstraat 4/2 | ongeschikt. |
| S. Wertheym | Zd. Amstellaan 79/3 | ongeschikt. |
| A. Wolf | Veerstraat 4/1 | alleen geschikt voor licht werk in de omgeving van A'dam. |
[Afsluiting]
Hoogachtend,
[Handtekening/Paraaf]
(S. Spijer)
Medisch Adviseur
Aan het Gem. Bureau voor Sociale Zaken
afd. Tewerkstelling Joodsche Arbeiders
GALERIJ
K 249 * Administratieve taal: Het document hanteert een zakelijke, ambtelijke toon. Er is sprake van kleine typefouten, zoals "ongewijzigdf" bij P. Simons en een hapering in de straatnaam van A. Kollem (Chr. de "etstraat, bedoeld is vermoedelijk de Christiaan de Wetstraat).
* Handgeschreven toevoegingen: Naast de namen staan parafen (mogelijk ter controle van verwerking). Bij J. Jessurrun de Mesquita en S. Tak staan specifieke dossiernummers en namen genoteerd door de ontvangende instantie.
* Medische beoordeling: De termen "ongeschikt", "advies blijft ongewijzigd" en "voorloopig 2 maanden niet uitzenden" duiden op een keuringsproces waarbij de medisch adviseur bepaalde of Joodse burgers fysiek in staat waren tot (gedwongen) tewerkstelling.
* Geografie: De genoemde adressen bevinden zich verspreid over Amsterdam (Centrum, West, Oost, Zuid), wat de brede impact van de maatregelen op de Joodse bevolking van de stad illustreert. Dit document stamt uit april 1942, een kritieke fase tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De Joodsche Raad voor Amsterdam werd door de bezetter gedwongen om de Joodse gemeenschap te besturen en de anti-Joodse maatregelen uit te voeren.
Een van die maatregelen was de tewerkstelling in werkkampen binnen Nederland. Het "Gem. Bureau voor Sociale Zaken, afd. Tewerkstelling Joodsche Arbeiders" hield zich bezig met het oproepen van mannen voor deze kampen. De Medische Dienst van de Joodsche Raad, onder leiding van artsen zoals S. Spijer, had de precaire taak om keuringen te verrichten. Hoewel een verklaring van "ongeschiktheid" tijdelijk uitstel van uitzending kon betekenen, werden deze medische barrières door de bezetter steeds vaker genegeerd naarmate de deportaties naar de vernietigingskampen (vanaf juli 1942) intensiveerden. A. Kollem A. Leverpoll A. Wolf C. Hooftstraat C. van Brug E. de Klerk I. Rood J. Jessurrun J. Velleman L. Fuldauer M. Coerant M. Weinstein P. Simons S. Spijer S. Tak S. Wertheym
Samenvatting
- Administratieve taal: Het document hanteert een zakelijke, ambtelijke toon. Er is sprake van kleine typefouten, zoals "ongewijzigdf" bij P. Simons en een hapering in de straatnaam van A. Kollem (Chr. de "etstraat, bedoeld is vermoedelijk de Christiaan de Wetstraat).
- Handgeschreven toevoegingen: Naast de namen staan parafen (mogelijk ter controle van verwerking). Bij J. Jessurrun de Mesquita en S. Tak staan specifieke dossiernummers en namen genoteerd door de ontvangende instantie.
- Medische beoordeling: De termen "ongeschikt", "advies blijft ongewijzigd" en "voorloopig 2 maanden niet uitzenden" duiden op een keuringsproces waarbij de medisch adviseur bepaalde of Joodse burgers fysiek in staat waren tot (gedwongen) tewerkstelling.
- Geografie: De genoemde adressen bevinden zich verspreid over Amsterdam (Centrum, West, Oost, Zuid), wat de brede impact van de maatregelen op de Joodse bevolking van de stad illustreert.
Bron-evidence
26
| M. Coerant | Nw. Heerengracht 19/2 | naar specialist verwezen |
| S. v. Dal | Weesperstraat 45/hs. | advies blijft ongewijzigd. |
| M. L. Fuldauer | Overtoom 21/4 | advies blijft ongewijzigd. |
| E. de Klerk | Volkerakstraat 45/2 | advies blijft ongewijzigd. |
| A. Kollem | Chr. de "etstraat 56/2 | advies blijft ongewijzigd |
| A. Leverpoll | Waverstraat 66/2 | advies blijft ongewijzigd. |
| I. Rood | Waalstraat 89/2 | alleen minder zwaar werk. |
| P. Simons | Vrolikstraat 310/hs. | advies blijft ongewijzigdf |
| Ph. v. Stratum | 3e Oosterparkstraat 73/3 | id. id. id. |
| J. Velleman | P. C. Hooftstraat 157 | ongeschikt. |
| J. M. Weinstein | Swammerdamstraat 4/2 | ongeschikt. |
| S. Wertheym | Zd. Amstellaan 79/3 | ongeschikt. |
| A. Wolf | Veerstraat 4/1 | alleen geschikt voor licht werk in de omgeving van A'dam. |
| M. Coerant | Nw. Heerengracht 19/2 | naar specialist verwezen |
| S. v. Dal | Weesperstraat 45/hs. | advies blijft ongewijzigd. |
| M. L. Fuldauer | Overtoom 21/4 | advies blijft ongewijzigd. |
| E. de Klerk | Volkerakstraat 45/2 | advies blijft ongewijzigd. |
| A. Kollem | Chr. de "etstraat 56/2 | advies blijft ongewijzigd |
| A. Leverpoll | Waverstraat 66/2 | advies blijft ongewijzigd. |
| I. Rood | Waalstraat 89/2 | alleen minder zwaar werk. |
| P. Simons | Vrolikstraat 310/hs. | advies blijft ongewijzigdf |
| Ph. v. Stratum | 3e Oosterparkstraat 73/3 | id. id. id. |
| J. Velleman | P. C. Hooftstraat 157 | ongeschikt. |
| J. M. Weinstein | Swammerdamstraat 4/2 | ongeschikt. |
| S. Wertheym | Zd. Amstellaan 79/3 | ongeschikt. |
| A. Wolf | Veerstraat 4/1 | alleen geschikt voor licht werk in de omgeving van A'dam. |
Historische Context
Dit document stamt uit april 1942, een kritieke fase tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De Joodsche Raad voor Amsterdam werd door de bezetter gedwongen om de Joodse gemeenschap te besturen en de anti-Joodse maatregelen uit te voeren.
Een van die maatregelen was de tewerkstelling in werkkampen binnen Nederland. Het "Gem. Bureau voor Sociale Zaken, afd. Tewerkstelling Joodsche Arbeiders" hield zich bezig met het oproepen van mannen voor deze kampen. De Medische Dienst van de Joodsche Raad, onder leiding van artsen zoals S. Spijer, had de precaire taak om keuringen te verrichten. Hoewel een verklaring van "ongeschiktheid" tijdelijk uitstel van uitzending kon betekenen, werden deze medische barrières door de bezetter steeds vaker genegeerd naarmate de deportaties naar de vernietigingskampen (vanaf juli 1942) intensiveerden.