J. Velleman

Handgeschreven verzoekschrift/brief.

In deze korte brief verzoekt J. v. Noorde de betreffende instantie (vermoedelijk de marktwezen-administratie van de gemeente Amsterdam) om toestemming voor assistentie bij zijn werkzaamheden. De reden voor dit verzoek is zijn gezondheidstoestand; hij geeft aan diabeet te zijn. De gewenste assistent wordt met volledige personalia genoemd: J.J. Velleman, geboren op 7 mei 1913 te Amsterdam, wonende aan de Retiefstraat 42-1. Onderaan de brief staat de afkorting "Stand pl Dapperpl", wat verwijst naar een standplaats op het Dapperplein (de Dappermarkt). Dit suggereert dat de afzender een markthandel dreef en vanwege zijn ziekte hulp nodig had bij de exploitatie van zijn kraam.

Handgeschreven brief / verzoekschrift.

Het document is een formeel verzoek aan een inspecteur om toestemming te verlenen voor hulp bij de uitoefening van een beroep. De kernpunten zijn: * **Aanleiding:** De heer S. Naarden is fysiek niet in staat om zijn werkzaamheden volledig zelfstandig uit te voeren. Dit wordt gestaafd met een (niet bijgevoegde) doktersverklaring. * **Beroep:** Het betreft "standwerken". Een standwerker is een marktkoopman die met een demonstratie of een vlot verhaal publiek trekt om goederen te verkopen. Dit is fysiek zwaar werk, zeker voor de stem en de mobiliteit. * **De assistent:** Als assistent wordt I. J. Velleman voorgesteld, een man van destijds 25 jaar oud, wonende in de Retiefstraat. * **Schrifttype:** Het document is geschreven in een verzorgd, vooroorlogs cursief handschrift.

Handgeschreven brief / verzoekschrift.

* **Inhoud:** De brief is een formeel verzoek aan de marktinspectie om toestemming te verlenen voor assistentie bij het standwerken. De reden voor dit verzoek is de broze gezondheid van de heer S. Naarden, hetgeen wordt ondersteund door een (niet bijgevoegde) doktersverklaring. * **Handschrift:** Het document is geschreven in een verzorgd, lopend cursief handschrift, kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw. * **Terminologie:** De term "standwerken" verwijst naar een specifieke vorm van marktverkoop waarbij de koopman met een luidruchtige of theatrale presentatie zijn waren aanprijst. Dit vereist fysieke kracht en uithoudingsvermogen, wat verklaart waarom gezondheidsklachten een reden zijn om assistentie aan te vragen.

Administratief bijblad/kaart met betrekking tot marktzaken.

Dit document is een ambtelijk advies betreffende een verzoek van een marktkoopman. * **Verzoek:** S. Naarden, de houder van marktplaats nummer 284 op de Amsterdamse Dappermarkt, vraagt toestemming om zich te laten assisteren door J. J. Velleman. Er wordt expliciet vermeld dat het om assistentie gaat en niet om vervanging. * **Besluit:** De behandelend ambtenaar (of de betreffende afdeling) ziet geen bezwaar tegen dit verzoek, mits het "tot wederopzegging" is. Er wordt verwezen naar een onderliggend rapport van de 'chef marktofficier'. * **Procesgang:** Het proces begint rond 20 februari 1939. Het formele advies ("geen bezwaar") wordt op 12 maart 1939 ondertekend en op 16 maart verder administratief verwerkt.

Formulier voor het beëindigen van assistentieverlening op een markt.

Dit document is een officiële kennisgeving aan de marktautoriteiten van Amsterdam. De ondertekenaar, S. Naarden, houder van een standplaats op de Dappermarkt (nummer 284), geeft aan dat de eerder verleende toestemming voor assistentie door J. Velleman wordt beëindigd. Opvallend is dat op het voorgedrukte formulier het woord "vervanging" is doorgehaald, wat aangeeft dat Velleman specifiek als assistent (hulp) fungeerde en niet als volledige vervanger van de plaatshouder. De datum van 20 maart 1940 is saillant, aangezien dit slechts twee maanden voor de Duitse inval in Nederland was. De administratieve afhandeling is bevestigd met een paraaf van de marktambtenaar linksonder.

Een handgeschreven administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een register of namenlijst).

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (S-W). * **Codering:** Er is een duidelijk onderscheid tussen personen gemarkeerd met een 'N.' (doorlopende nummering van 167-199) en personen met een 'A.' (lagere nummering 29-34). * **Annotaties:** De 'X'-nummers in de laatste kolom lijken te verwijzen naar specifieke dossiers, transporten of kaartsysteemnummers. De handgeschreven rode cirkels met getallen (zoals 12, 13, 14, 15) en groene cirkels (6, 7) duiden op een latere categorisering of statuswijziging. * **Schrift:** Een verzorgd, ambtelijk Latijns cursief. De kolomkoppen bevatten archaïsche afkortingen die typerend zijn voor bevolkingsregisters of cartotheken uit die tijd (bijv. "W.pl." voor Woonplaats).

Brief / Ambtelijke correspondentie

* **Administratieve taal:** Het document hanteert een zakelijke, ambtelijke toon. Er is sprake van kleine typefouten, zoals "ongewijzigdf" bij P. Simons en een hapering in de straatnaam van A. Kollem (Chr. de "etstraat, bedoeld is vermoedelijk de Christiaan de Wetstraat). * **Handgeschreven toevoegingen:** Naast de namen staan parafen (mogelijk ter controle van verwerking). Bij J. Jessurrun de Mesquita en S. Tak staan specifieke dossiernummers en namen genoteerd door de ontvangende instantie. * **Medische beoordeling:** De termen "ongeschikt", "advies blijft ongewijzigd" en "voorloopig 2 maanden niet uitzenden" duiden op een keuringsproces waarbij de medisch adviseur bepaalde of Joodse burgers fysiek in staat waren tot (gedwongen) tewerkstelling. * **Geografie:** De genoemde adressen bevinden zich verspreid over Amsterdam (Centrum, West, Oost, Zuid), wat de brede impact van de maatregelen op de Joodse bevolking van de stad illustreert.

# TRANSCRIPTIE J. F. Bockelman [onderstreept] pl 67. nieuwwijk

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Ambtelijk bijblad/notitie van de Gemeente Amsterdam (Afdeling Algemene Zaken, Model No. 14). * **Betreft:** Marktvergunning A. Velleman, standplaats 105 op het Mosplein. * **Datum:** November – december 1940. * **Kenmerken:** Dossiernummers 90/87/1 en 90/87/2; archiefnummer 999.

# DOCUMENT INFO * **Soort document:** Handgeschreven zakelijke correspondentie. * **Datum:** 22 augustus 1942. * **Plaats van herkomst:** Amsterdam. * **Afzender:** Ab. Velleman (Abraham Velleman). * **Adres afzender:** P. Nw. Herengr 19 I (Plantage Nieuwe Herengracht 19-hoog, Amsterdam). * **Geadresseerde:** De marktmeester of de relevante gemeentelijke afdeling ("Mijne Heeren").

17.9.08 J 261014 I. Jas 2e J.v. Campenstr. 103 I [v] 26.10.14 J 290697 K. Jas Retiefstr. 37 I [v] 29.6.97 J 220615 S. Jas Weesperstr. 127 I [v] 22.6.15 J 131208 B.v.d. Kar Ben Viljoenstr. 1 II [v] 13.12.08 -3-

Div. bylagen (w.o. teek).