Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen. 26 april 1939. Vermoedelijk de directeur van de Centrale Markt (gezien de context). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier (Amsterdam). (Handgeschreven bovenaan de pagina:)
M. C. Duinhoven.
Is 5 mei in Kamer B. en W. behandeld.
15/5 39 [initialen]

(Handgeschreven schuin door het midden:)
Extra

(Getypte tekst:)

64/21/2 M.
1

D/G.

26 April 1939.

Ontbinding huurcontract
pakhuisafdeeling no. D 21
Centrale Markt.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.

In bylage dezes heb ik de eer U een afschrift te doen toekomen van een op 15 April jl. door H. Verwoerd aan my gerichten brief. Verwoerd heeft pakhuisafdeeling D 21 gehuurd voor de periode van 1 Februari 1939 tot en met 31 Januari 1940 en bezet bovendien voor het kalenderjaar 1939 op de Centrale Markt een plaats in de hal. De zaak wordt door 2 broers gedreven; de een bezet de plaats in de hal en de ander dryft de zaak in de pakhuisafdeeling; deze laatste is op 11 April jl. in verband met den gespannen internationalen toestand onder de wapenen geroepen, waardoor deze pakhuisafdeeling op bovenvermelden datum is gesloten.

Het is uiteraard niet bekend, hoe lang Verwoerd onder de wapenen zal worden gehouden; een door hem ingediend verzoek om voor zakenverlof in aanmerking te komen en zich daarvoor te doen vervangen door een werklooze, is afgewezen. Het is echter geenszins onmogelyk, dat Verwoerd binnen afzienbaren tyd weder terugkomt en dan weer op de Centrale Markt komt. Ik heb dan ook overwogen het onderhavige verzoek niet in te willigen en Verwoerd dus te verplichten, het met hem gesloten huurcontract na te komen. Te zyner tyd had Verwoerd dan het verzoek kunnen doen hem, gedurende den tyd, dat het pakhuis gesloten was, op gronden van billykheid, restitutie te verleenen. Hieraan is echter het bezwaar verbonden, dat de pakhuisafdeeling dan voor korteren of langeren tyd voor Verwoerd beschikbaar moet worden gehouden. Waar [afgebroken] Deze brief illustreert de directe gevolgen van de mobilisatie in Nederland vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De heer H. Verwoerd, een ondernemer op de Amsterdamse Centrale Markt, is opgeroepen voor militaire dienst ("onder de wapenen geroepen") vanwege de "gespannen internationalen toestand".

Hierdoor kan hij zijn pakhuis (D 21) niet meer exploiteren. Hoewel hij heeft geprobeerd vervanging te regelen via een werkloze of verlof aan te vragen, is dit afgewezen. De schrijver van de brief (waarschijnlijk de marktmeester of directeur) twijfelt over het toestaan van de ontbinding van het huurcontract. Enerzijds wil hij de huurder aan zijn contract houden (met eventuele restitutie achteraf), anderzijds is het ongunstig voor de markt als de pakhuisruimte ongebruikt blijft terwijl deze wel voor Verwoerd gereserveerd moet blijven. Opvallend is het gebruik van de letter 'y' waar men tegenwoordig 'ij' zou schrijven (by, my, dryft), wat kenmerkend was voor bepaalde typemachines of schrijfstijlen uit die periode. In april 1939 was de dreiging van een Europese oorlog zeer tastbaar. Na de Duitse bezetting van Tsjecho-Slowakije in maart 1939 begon Nederland met een gedeeltelijke mobilisatie om de neutraliteit te kunnen handhaven. Veel jonge mannen die een eigen bedrijf voerden, werden plotseling uit hun dagelijkse werkzaamheden weggetrokken.

De Centrale Markt in Amsterdam (aan de Jan van Galenstraat) was het kloppende hart van de voedselvoorziening in de stad. De bureaucratische afhandeling van dit verzoek laat zien hoe de overheid worstelde met de balans tussen contractuele verplichtingen en de uitzonderlijke omstandigheden van de naderende oorlog. De handgeschreven notitie bovenin bevestigt dat de kwestie op 5 mei 1939 werd besproken door het college van Burgemeester en Wethouders (B. en W.).