Officiële circulaire/brief van de Gemeente Amsterdam. 11 december 1939. De Burgemeester van Amsterdam (Willem de Vlugt). Hoofden van Diensten, Bedrijven en Administratiën. [Stempel linksboven:] Nº 1/95/1
[Stempel midden boven:] M. 1939 12/12
[Handgeschreven aantekening rechtsboven in potlood/pen:] W. Sijper [?] en onleesbare paraaf in rood/paars krijt.

GEMEENTE AMSTERDAM

No. 570 Bur.G.1939.

Amsterdam, 11 December 1939.

MEN WORDT VERZOCHT BIJ HET ANTWOORD NAUWKEURIG HET NUMMER EN DE AFDEELING VAN DIT SCHRIJVEN TE VERMELDEN.

De mogelijkheid is niet buitengesloten, dat ten gevolge van de sinds eenige maanden heerschende oorlogsomstandigheden en daarmede eventueel gepaard gaande prijs-stijging [rood onderstreept], de Gemeente geldelijke bezwaren zal ondervinden van verplichtingen, aangegaan vóórdat bovengenoemde omstandigheden intraden. Een geval als hierbedoeld is aan Burgemeester en Wethouders reeds bekend.

Indien zich bij Uw dienst, bedrijf of administratie gevallen van bovenbedoelden aard mochten voordoen of zich reeds hebben voorgedaan, verzoek ik U, daarvan onverwijld mededeeling te doen aan het lid van het College van Burgemeester en Wethouders, onder wien Uw dienst, bedrijf of administratie ressorteert.

De Burgemeester van Amsterdam,

[Handtekening: W. de Vlugt]

A a n

Hoofden van Diensten, Bedrijven

en Administratiën. * Kernboodschap: De burgemeester waarschuwt de verschillende gemeentediensten voor de financiële gevolgen van de uitgebroken oorlog in Europa. Concreet gaat het om het risico dat lopende contracten (afgesloten vóór de oorlog) door de plotselinge prijsstijgingen onbetaalbaar of problematisch worden voor de gemeente.
* Administratieve controle: Er wordt een meldingsplicht ingesteld. Hoofden van diensten moeten direct rapporteren aan hun verantwoordelijke wethouder als zij dergelijke "geldelijke bezwaren" (financiële knelpunten) tegenkomen.
* Opvallende details: De term "prijsstijging" is handmatig met rood onderstreept, wat aangeeft dat dit voor de ontvanger of de behandelaar de essentie van het probleem was. De stempel "M. 1939 12/12" duidt op de datum van ontvangst of verwerking in het centrale archief (één dag na verzending). Dit document is geschreven in december 1939, tijdens de periode die ook wel de 'Schemeroorlog' (Phoney War) wordt genoemd. Hoewel Nederland op dat moment nog strikt neutraal was en de Duitse inval pas in mei 1940 zou plaatsvinden, waren de economische gevolgen van de Tweede Wereldoorlog (die in september 1939 begon) direct merkbaar.

Door de internationale spanningen, de Britse zeeblokkade van Duitsland en de algemene mobilisatie in Nederland stegen de prijzen van grondstoffen en goederen scherp. De gemeente Amsterdam probeerde met deze brief grip te krijgen op de begrotingsrisico's. Veel aannemers en leveranciers konden door de gestegen kosten niet meer leveren voor de prijzen die vóór september 1939 waren afgesproken, wat leidde tot juridische en financiële complicaties voor de stad. De burgemeester op dat moment was Willem de Vlugt, die deze post bekleedde van 1921 tot hij in 1941 door de bezetter werd ontslagen. W. Sijper W. de Vlugt Gemeente Amsterdam