Archief 745
Inventaris 745-304
Pagina 94
Dossier 95
Jaar 1939
Stadsarchief

Verordening / Instructieblad voor civiele bescherming.

Origineel

Verordening / Instructieblad voor civiele bescherming. LUCHTBESCHERMING-CENTRALE MARKT.
Verplichtingen pakhuishuurders.

Verplichtingen op te leggen aan pakhuishuurders in geval van oorlog:

  1. De huurders van pakhuisafdeelingen A., B, C, E of hal zijn verplicht de door hen gehuurde pakhuisafdeelingen als openbare schuilgelegenheid voor het publiek, dat zich op de Centrale Markt bevindt, in te richten en, zoo noodig te doen gebruiken.
  2. Iedere huurder is tijdens een luchtaanval voor de handhaving van de orde in de door hem gehuurde pakhuisafdeeling met schuilgelegenheid aansprakelijk.
  3. De bovenverdiepingen der pakhuizen A, B, C, E en hal mogen slechts voor de helft, en zulks volgens nadere aanwijzing wijkhoofd Luchtbescherming worden bezet.
  4. De trappen naar de bovenverdiepingen zoomede de toegang van buiten af (portaaltje) moeten geheel van goederen, materialen, enz. worden vrijgehouden.
  5. De tusschendeuren in de bovenverdiepingen mogen slechts worden gesloten door middel van touw, koord of metaaldraad, van hoogstens zoodanige sterkte, dat ze onder niet te zwaren druk reeds breken.
  6. De tusschendeuren moeten steeds aan beide kanten vrij gehouden worden, zoodat de schuilenden zich ongehinderd van de eene naar de andere afdeeling kunnen begeven.
  7. In de pakhuizen A, B en C moeten voor de hijschdeuren der bovenverdiepingen aan de zijden van den overbouw boven de uitstalplaatsen, borstweringen worden aangebracht ter hoogte van 1.20 meter, waarvoor gebruik gemaakt moet worden van zandzakken ter dikte van $\pm$ 50 cm en overigens volgens aanwijzing vanwege het wijkhoofd Luchtbescherming.
  8. Al het bovenstaande dient steeds in den toestand "gereed voor gebruik" te worden gehouden. De pakhuishuurders zijn verplicht zich hiervan voortdurend op de hoogte te houden en in geval van eenig defect het wijkhoofd Luchtbescherming te waarschuwen en onverwijld al datgene te doen, dat tot herstel noodig is.
  9. Zoodra het alarmsein (sirene) is gegeven zorgt de huurder, dat aan beide zijden van zijn pakhuisafdeeling alle toegangen en tusschendeuren open zijn en blijven, zoodat de toevluchtzoekenden binnen kunnen komen en via het trapportaal de bovenverdieping kunnen bereiken. * Taalgebruik: Het document is opgesteld in formeel, ambtelijk Nederlands met verouderde spelling (bijv. "zoo noodig", "pakhuisafdeelingen", "hijschdeuren"). De toon is dwingend en juridisch van aard.
  10. Veiligheidsmaatregelen: Er is een duidelijke focus op drie zaken:
    1. Toegankelijkheid: Deuren mogen niet op slot en vluchtwegen moeten vrij zijn van goederen.
    2. Passieve bescherming: Het aanbrengen van borstweringen met zandzakken om scherven van bommen tegen te houden.
    3. Verantwoordelijkheid: De huurder wordt persoonlijk aansprakelijk gesteld voor de orde en de staat van de schuilplaats.
  11. Logistiek: De instructie over de tusschendeuren (punt 5) is opmerkelijk: ze mogen alleen met dun touw worden dichtgebonden zodat ze bij paniek of druk gemakkelijk bezwijken, wat aangeeft dat men rekening hield met grote groepen mensen die snel moesten kunnen passeren. Dit document stamt uit de periode van de Tweede Wereldoorlog of de directe aanloop daarnaartoe. De Luchtbeschermingsdienst (LBD) was in Nederland belast met het voorbereiden van de burgerbevolking op luchtaanvallen. Omdat er vaak een tekort was aan speciaal gebouwde bunkers, werden bestaande stevige gebouwen (zoals de grote pakhuizen op de Centrale Markt in Amsterdam) aangewezen als openbare schuilplaatsen. De Centrale Markt was een cruciaal logistiek punt voor de voedselvoorziening; het beschermen van de aanwezige handelaren en het publiek was daar prioriteit. Het document illustreert de verregaande inperking van private eigendomsrechten (het vorderen van bedrijfsruimte) in tijden van nationale nood.

Samenvatting

  • Taalgebruik: Het document is opgesteld in formeel, ambtelijk Nederlands met verouderde spelling (bijv. "zoo noodig", "pakhuisafdeelingen", "hijschdeuren"). De toon is dwingend en juridisch van aard.
  • Veiligheidsmaatregelen: Er is een duidelijke focus op drie zaken:
    1. Toegankelijkheid: Deuren mogen niet op slot en vluchtwegen moeten vrij zijn van goederen.
    2. Passieve bescherming: Het aanbrengen van borstweringen met zandzakken om scherven van bommen tegen te houden.
    3. Verantwoordelijkheid: De huurder wordt persoonlijk aansprakelijk gesteld voor de orde en de staat van de schuilplaats.
  • Logistiek: De instructie over de tusschendeuren (punt 5) is opmerkelijk: ze mogen alleen met dun touw worden dichtgebonden zodat ze bij paniek of druk gemakkelijk bezwijken, wat aangeeft dat men rekening hield met grote groepen mensen die snel moesten kunnen passeren.

Historische Context

Dit document stamt uit de periode van de Tweede Wereldoorlog of de directe aanloop daarnaartoe. De Luchtbeschermingsdienst (LBD) was in Nederland belast met het voorbereiden van de burgerbevolking op luchtaanvallen. Omdat er vaak een tekort was aan speciaal gebouwde bunkers, werden bestaande stevige gebouwen (zoals de grote pakhuizen op de Centrale Markt in Amsterdam) aangewezen als openbare schuilplaatsen. De Centrale Markt was een cruciaal logistiek punt voor de voedselvoorziening; het beschermen van de aanwezige handelaren en het publiek was daar prioriteit. Het document illustreert de verregaande inperking van private eigendomsrechten (het vorderen van bedrijfsruimte) in tijden van nationale nood.

Locaties

De Centrale Markt (waarschijnlijk Amsterdam gezien de terminologie en historische context).

Kooplieden in dit dossier 7

A. Heideman Uilenburg
A. Heideman Uilenburg
A. Heideman Uilenburg
A. Heideman Uilenburg
A. Heideman Uilenburg
A. Heideman Uilenburg
A. Heideman Uilenburg

Gerelateerde Documenten 6