Doorslag van een getypt ambtelijk rapport of brief. 21 november (jaar onbekend, waarschijnlijk rond 1919-1920 op basis van de context). 1 21 November 9
96/12/5 den Heer Wethouder voor de
Amsterdam. Levensmiddelen,

Markt; voorts de ruimte voor groothandelsveilingen met 4 daaraan
grenzende importeurs-kantoren (de bedoelde ruimte met de 4
importeurs-kantoren moeten worden ontruimd op dagen, dat even-
tueel import-veilingen worden gehouden); bovendien heeft de
Burgerwacht op reserveterrein der markt een schietbaan aangelegd
en zij houdt op het marktterrein zoowel overdag als des avonds
regelmatig oefeningen, waaraan dikwijls honderden personen deel-
nemen.
In mijn rapport d.d. 6 September jl. (No.96/4/2 M.)
stelde ik voor, dat de Burgerwacht voor de acht kantoren in de
hal $f$ 120,- per maand en voor de importeurs-kantoren $f$ 40,- per
maand, dus totaal $f$ 160,- per maand vergoeding zou betalen. Ik
nam daarbij aan, dat de kantoren in de hal dezerzijds centraal
zouden worden verwarmd, doch dat de Burgerwacht, desgewenscht,
voor verwarming van de importeurs-kantoren (die niet op de
centrale verwarming zijn aangesloten) zou zorgdragen. Thans
blijkt het voor de Burgerwacht wenschelijk, dat niet alleen alle
kantoren (ook de laatstbedoelde), maar zelfs de geheele groot-
handels-veilingruimte worden verwarmd, hetgeen belangrijke
kosten veroorzaakt, die alleen voor de veilingruimte reeds
$\pm$ $f$ 600,- per seizoen zullen bedragen. De kosten der centrale
verwarming worden per kantoor in de hal op $f$ 40,- 's jaars
geraamd, weshalve voor de acht kantoren aldaar een bedrag van
$f$ 320,- moet worden uitgegeven.
Ten behoeve van de oefeningen, die des avonds worden ge-
houden, moet op verschillende punten der Centrale Markt de ver-
lichting worden ontstoken, die anders des avonds slechts zeer
spaarzaam brandt. Het bedrag aan stroomverbruik en slijtage der
lampen, dat hiermede is gemoeid, wordt op $f$ 600,- per jaar ge-
raamd.
De kosten voor waterverbruik, onderhoud en schoonmaken
(zoowel de slijtage van verfwerk, enz. als de verontreiniging
van de trappenhuizen en gangen zijn tengevolge van het intensieve
gebruik, dat de Burgerwacht van de objecten maakt, belangrijk),
zijn moeilijk te schatten, doch zeker niet gering. Indien in
overeenstemming met een door de Burgerwacht geuiten wensch, de
Centrale Markt de verlichting der kantoorlokalen, enz. voor haar * Kernboodschap: De schrijver brengt de financiële consequenties in kaart van het gebruik van de Centrale Markt door de Burgerwacht. Er wordt geconstateerd dat de eerdere ramingen van kosten (huur en verwarming) moeten worden herzien vanwege de uitgebreide wensen van de Burgerwacht (verwarming van de gehele veilingruimte en intensiever gebruik van verlichting en faciliteiten).
* Financiële details:
* Voorgestelde huur: $f$ 160,- per maand voor diverse kantoren.
* Verwarming veilingruimte: circa $f$ 600,- per seizoen.
* Verwarming 8 kantoren: $f$ 320,- per jaar.
* Extra elektriciteit/verlichting: $f$ 600,- per jaar.
* Impact: De aanwezigheid van honderden personen voor oefeningen en schietoefeningen veroorzaakt aanzienlijke slijtage en vervuiling van de gebouwen ("niet gering"), wat extra onderhoudskosten met zich meebrengt. Dit document stamt uit de periode na de Eerste Wereldoorlog (waarschijnlijk rond 1918-1920). De Burgerwacht was een vrijwillige, paramilitaire organisatie die in Nederlandse steden werd opgericht om de orde te handhaven, mede als reactie op de revolutionaire dreiging van 1918 (de vergissing van Troelstra).

De Centrale Markt in Amsterdam diende hier als uitvalsbasis en oefenterrein. Het document illustreert de frictie tussen de civiele exploitatie van een markt (onder de verantwoordelijkheid van de Wethouder voor de Levensmiddelen) en de logistieke eisen van een semi-militaire organisatie in tijden van maatschappelijke onrust. De gedetailleerde opsomming van kosten suggereert een ambtelijke discussie over wie de financiële lasten van deze 'vrijwillige' ordehandhaving moest dragen.