Conceptbrief (handgeschreven) 20 november 1939 [Linksboven:]
Concept
N.W.
Onkosten tengevolge van ingebruikgeving objecten der C.M. ~~aan diensten en vereenigingen~~

[Rechtsboven:]
A’dam 20 Nov. 1939.
21/11/39 [paraaf]
W.G.M.

[Midden boven (rood potlood):]
96/12/5

[Tekst:]
~~In~~ Uw missive d.d. 30 Oct jl. (No. 347/H/1939) deelde U mij mede, dat het in verband met de buitengewone ~~omstandigheden~~ in gebruik geven van gemeentegebouwen aan vereenigingen, (dus ook aan de Burgerwacht) kosteloos kan geschieden, mits de Gemeente daarvoor geen kosten behoeft te maken en evenmin inkomsten derft.

Overeenkomstig deze beslissing geschiedt de ingebruikgeving van objecten op de CM aan den Luchtbeschermingsdienst en aan de Universiteits-bibliotheek kosteloos. Zouden de kantoren, die de bibliotheek voor het bewaren van tijdschriften gebruikt (te zijner tijd) moeten worden verwarmd, dan zal ik U ~~voorstellen~~ goed te keuren, dat de daartoe te maken kosten in rekening worden gebracht. De Bibliothecaris heeft mij medegedeeld, dat de bedoelde verwarming vooralsnog niet nodig is en misschien wel geheel achterwege kan blijven.

Ten behoeve van de Vrijwillige Burgerwacht moeten ~~door de CM~~ belangrijke kosten worden gemaakt, welke, naar mijn meening, niet ten laste van het bedrijf der CM behooren te komen. In dit verband merkte ik op, dat ik heb vernomen, dat de Burgerwacht ook van den dienst van Veemarkten en Abattoir eenige lokaliteiten in gebruik heeft, waarvoor niet alleen de onkosten moeten worden betaald, doch zelfs ~~een gebruikelijke~~ huurprijs wordt in rekening gebracht.

De Burgerwacht heeft in gebruik: de kantoorlokalen nos. 60, 61, 62, 63, 64, 65, 99 en 100 in de hal op de CM; voorts de ruimte voor groothandelsveilingen met 4 daaraan grenzende importeurs-kantoren (de bedoelde ruimte met de 4 importeurs-kantoren moeten worden ontruimd op... [tekst loopt onderaan af]

--- Dit document is een concept voor een ambtelijke brief waarin de directeur van de Centrale Markthallen (C.M.) in Amsterdam reageert op een besluit van het gemeentebestuur. Het hoofdpunt is de financiële afwikkeling van het gebruik van gemeentelijke gebouwen door derden tijdens de "buitengewone omstandigheden".

De auteur maakt een onderscheid tussen drie gebruikers:
1. De Luchtbeschermingsdienst: Mag gratis gebruikmaken van de faciliteiten.
2. De Universiteitsbibliotheek: Gebruikt de hallen voor opslag van tijdschriften. Dit is gratis, tenzij er in de toekomst verwarmingskosten ontstaan.
3. De Vrijwillige Burgerwacht: Hier ligt het pijnpunt. De auteur stelt dat zij aanzienlijke kosten veroorzaken en merkt op dat zij bij andere gemeentelijke diensten (de Veemarkt en het Abattoir) wél huur en onkosten moeten betalen. Hij suggereert hiermee dat de Centrale Markthallen deze kosten ook in rekening zouden moeten brengen.

Het document bevat diverse doorhalingen en correcties, wat typisch is voor een concepttekst waarbij de formulering nog werd aangescherpt voor verzending.

--- De datum van de brief, 20 november 1939, plaatst dit document in de periode van de Mobilisatie in Nederland. Hoewel Nederland nog neutraal was, werden overal in het land voorbereidingen getroffen voor een mogelijke oorlog. De genoemde "buitengewone omstandigheden" verwijzen naar deze dreigende oorlogssituatie na de Duitse inval in Polen in september 1939.

De Luchtbeschermingsdienst (LBD) en de Vrijwillige Burgerwacht waren civiele en semimilitaire organisaties die in deze periode een cruciale rol speelden bij de handhaving van de orde en de bescherming van de burgerbevolking. Het feit dat de Universiteitsbibliotheek van Amsterdam kostbare tijdschriften opsloeg in de markthallen, duidt op het evacueren van kwetsbaar erfgoed naar locaties die op dat moment als veiliger werden beschouwd.

De Centrale Markthallen (C.M.) aan de Jan van Galenstraat waren in die tijd het logistieke hart van de voedselvoorziening in Amsterdam. Het geschil over de onkosten weerspiegelt de spanning tussen de noodzaak van landsverdediging en de zakelijke bedrijfsvoering van gemeentelijke nutsbedrijven in crisistijd.