Afschrift van een officiële brief. 15 november 1940. Kamer van Koophandel en Fabrieken voor Amsterdam (Beursgebouw Damrak). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Raadhuis, Amsterdam-C. No.2A/16/3 M.1940 19/11.
No.1041 L.M.1940 18/11. AFSCHRIFT.-

KAMER VAN KOOPHANDEL EN FABRIEKEN VOOR AMSTERDAM.-
By antwoord vermelden: S.1899.
AMSTERDAM(C), 15 November 1940.
Beursgebouw Damrak.

Onderwerp: Aardappelenvoorziening.

    De Vereeniging van vrye handelaren in aard-

appelen groenten en fruit heeft zich tot ons ge-
wend met een schryven betreffende de voorziening
van de bevolking met aardappelen. Wy meenen goed
te doen om, voor zooveel zulks noodig mocht zyn,
den inhoud van dit schryven hieronder te laten
volgen:
"Naar aanleiding van de aardappelenvoorzie-
ning te Amsterdam meenen wy U het volgende onder
Uw aandacht te moeten brengen. Dat terwyl andere
jaren by groot- en kleinhandelaren naar onze
schatting plm. 150.000 HL. aardappelen in voor-
raad was, doch dat nu, noch by groot- noch by
kleinhandel eenige voorraad aanwezig is.
Dat de bevolking dezen winter meer dan ooit
op aardappelen zal zyn [doorgehaald: xxxxxxxxxx] aangewezen.
Dat de vervoermogelykheden by vorst totaal
onmogelyk zullen zyn, dat de vervoermogelykheden
by strenge winterweken, na deze nog de grootste
moeilykheden zullen opleveren.
Dat er by één week vorst, gezien de totaal
onvoldoende bevoorrading in Amsterdam, onder
deze omstandigheden geen aardappelen zullen zyn.
Dit meenden wy onder Uw aandacht te moeten
brengen. Nu is het nog tyd om maatregelen te
nemen, spoedig kan het te laat zyn."

                    De Kamer van Koophandel en
                    Fabrieken voor Amsterdam
                            Voor de Kamer:
                            w.g. onleesbaar
                                    Secretaris.

Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen,
Raadhuis
Amsterdam-C. * Kernboodschap: De Kamer van Koophandel stuurt een dringende waarschuwing door van de 'Vereeniging van vrye handelaren' aan de Amsterdamse wethouder voor Levensmiddelen. Er is een kritiek tekort aan aardappelvoorraden in de stad.
* Cijfers: Waar er in voorgaande jaren rond deze tijd circa 150.000 hectoliter aardappelen op voorraad lag bij de handel, is er op dat moment (november 1940) nagenoeg geen voorraad meer.
* Risicofactoren: De handelaren wijzen op de grote afhankelijkheid van de bevolking van aardappelen in de komende winter. Het grootste gevaar schuilt in eventuele vorst; bevroren waterwegen zouden de aanvoer (die in die tijd grotendeels per schip ging) volledig stilleggen, wat binnen een week tot een totale schaarste in de stad zou leiden.
* Toon: De brief is formeel maar zeer alarmerend van toon ("spoedig kan het te laat zyn"). Dit document stamt uit de vroege fase van de Duitse bezetting van Nederland (mei 1940 - mei 1945). In november 1940 was het systeem van distributie en rantsoenering al in werking getreden onder toezicht van het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd.

Aardappelen waren het volksvoedsel bij uitstek, zeker nu andere producten schaarser werden. De bezetter vorderde echter grote hoeveelheden voedsel op voor eigen gebruik of transport naar Duitsland. De angst van de handelaren voor de winter was gegrond: transport over water was kwetsbaar voor ijsgang en brandstof voor vrachtwagens was uiterst beperkt. De brief illustreert de groeiende spanningen en logistieke problemen in de voedselketen aan het begin van de eerste volledige oorlogswinter.