Getypte brief (doorslag op dun papier).
Origineel
Getypte brief (doorslag op dun papier). 23 augustus 1940. De Directeur (vermoedelijk van de gemeente Muiden, gezien de handgeschreven aantekening). Het Gemeentelijk Materialenbureau, Amsterdam. [Handgeschreven, linksboven:]
Muiden 23/8-'40
[Handgeschreven, rechtsboven:]
ter Hr. Brenn
ter Hr. Jonkman
[Getypt, rechtsboven:]
VP/HG.
het Gemeentelijk Materialenbureau,
Oude Zijds Achterburgwal 213,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 3.
[Getypt, links:]
7/17/5 M.
[Getypt, rechts:]
23 Augustus 1940.
Naar aanleiding van de laatste alinea van Uw circulaire
d.d. 7 dezer (No.5/18 G.M.B.) heb ik de eer U te berichten, dat pe-
treleum voor nood- en hulpverlichting eventueel kan worden vervangen
door kaarsen, indien deze althans, mèt de noodige lantarens, nog
verkrijgbaar zijn.
De Directeur, * Inhoud: De brief is een antwoord op een eerdere circulaire (van 7 augustus 1940) over de beschikbaarheid van brandstoffen. De afzender geeft aan dat petroleum voor noodverlichting vervangen kan worden door kaarsen, mits deze en de bijbehorende lantaarns nog leverbaar zijn.
* Toon: De taal is formeel en ambtelijk ("heb ik de eer U te berichten").
* Administratieve sporen: De handgeschreven aantekeningen wijzen op de interne verwerking van het document. De naam "Muiden" en de datum duiden op het archief van herkomst. De namen "Brenn" en "Jonkman" zijn waarschijnlijk medewerkers die het document ter kennisname kregen. Dit document stamt uit de vroege fase van de Duitse bezetting van Nederland (mei 1940 - mei 1945). Al kort na de capitulatie begonnen de eerste tekorten aan brandstoffen en grondstoffen merkbaar te worden, deels door vordering door de bezetter en deels door de stagnerende wereldhandel.
De correspondentie tussen het Gemeentelijk Materialenbureau in Amsterdam en omliggende gemeenten zoals Muiden illustreert hoe de lokale overheden zochten naar praktische oplossingen voor dreigende schaarste. Petroleum was een cruciaal product voor verlichting, maar ook strategisch belangrijk voor de oorlogsvoering. De suggestie om over te stappen op kaarsen is een vroeg teken van de toenemende rantsoenering en het improvisatievermogen dat gedurende de oorlogsjaren noodzakelijk zou worden.