Extract uit het Boek der Besluiten van Burgemeester en Wethouders van Amsterdam.
Origineel
Extract uit het Boek der Besluiten van Burgemeester en Wethouders van Amsterdam. 13 december 1940 (met administratieve aantekeningen van 27 december 1940). [Linkerbovenhoek, stempel/geschreven:]
No 20/47/1 M. 1940 27/12
[Rechterbovenhoek, handgeschreven:]
Marktw.
[Linkermarge, handgeschreven in rood en zwart:]
Gezien
[Paraaf]
Th. Nijsten
[Hoofdtekst:]
No.1085 L.M.1940. Aanwijzing tijdelijke hulpmarkten.
E x t r a c t
uit het Boek der Besluiten van Burgemeester en Wethouders van Amsterdam
Vrijdag, 13 December 1940.
[Rechtermarge, handgeschreven in blauw:]
v. Beuren
Afd III bestellen
zo en reeds besloten
Op voorstel van den Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen wordt het volgende besluit genomen :
Burgemeester en Wethouders van Amsterdam;
Gezien het rapport van den Directeur van het Marktwezen, dd. 29 November 1940, No.20/47/1 M (No.1085 L.M.);
Gelet op het advies van den Hoofdcommissaris van Politie van 10 December 1940 no.1592 A.Z.1940;
Voorts gelet op art.7, lid 2 van de Verordening op den Dienst van het Marktwezen;
B e s l u i t e n :
- met ingang van 1 Januari 1941 voor den tijd van ten hoogste één jaar aan te wijzen als tijdelijke hulpmarkt van de algemeene dagmarkt :
A.I. uitsluitend voor den Zaterdag, de Noordermarkt, onder bepaling, dat het hoofdgedeelte van deze markt, behalve door de Noorderkerk, begrensd zal worden door de lijnen, getrokken in de verlengden van den Noordelijken en den Westelijken gevel dier kerk, door de lijnen getrokken in het verlengde van den rand van het verhoogde voetpad aan de Noordzijde van de Westerstraat en door den rand (aan de marktzijde) van de klinkerbestrating van den openbaren weg langs de Prinsengracht; het overige gedeelte van het marktterrein der Noordermarkt wordt gevormd door een langs de Prinsengracht, ter hoogte van die markt gelegen strook, breed 3 meter, gemeten uit den wal;
II. uitsluitend voor den Zaterdag de Ten Katestraat van de Bellamystraat tot de Jan Hanzenstraat;
III. de Hasebroekstraat van de Ten Katestraat tot de Nicolaas Beetsstraat en de Nicolaas Beetsstraat van de Hasebroekstraat tot de Kinkerstraat, met dien verstande, dat aldaar geen versche visch ter markt zal mogen worden gebracht;
IV. uitsluitend voor den Zaterdag het Mosplein en wel het geheele straatgedeelte, Oostelijk van het in het midden van het Mosplein Dit document is een officieel besluit van het Amsterdamse college van B&W uit de eerste winter van de Duitse bezetting. Het betreft de uitbreiding van de marktkapaciteit door het aanwijzen van specifieke locaties als "tijdelijke hulpmarkten", specifiek voor de zaterdagen.
De focus ligt op drie gebieden:
1. De Jordaan (Noordermarkt): Een zeer gedetailleerde geografische afbakening om de kerk heen en langs de Prinsengracht.
2. Oud-West (Ten Katestraat, Hasebroekstraat, Nicolaas Beetsstraat): Hierbij wordt een specifiek verbod op de verkoop van verse vis ingesteld voor de zijstraten.
3. Amsterdam-Noord (Mosplein): Aanwijzing van het oostelijk deel van het plein.
De nauwkeurige omschrijving van de grenzen (zoals de "3 meter brede strook uit de wal") duidt op een noodzaak om de openbare orde en de doorstroming van het verkeer te reguleren, terwijl de marktactiviteiten konden uitbreiden. In december 1940 was Nederland ruim een half jaar bezet. Hoewel de grote schaarste en de Hongerwinter nog ver weg waren, was de distributie van levensmiddelen al volop in gang gezet. De noodzaak voor "hulpmarkten" kwam voort uit de toenemende druk op de voedselvoorziening en de behoefte om de bevolking op gereguleerde wijze toegang te geven tot goederen.
De zaterdag was traditioneel de drukste dag voor arbeidersgezinnen om inkopen te doen. Door extra locaties aan te wijzen, probeerde het stadsbestuur (onder toezicht van de bezetter, maar hier nog uitgevoerd door het zittende college) de volksgezondheid en orde te handhaven door spreiding van de menigte. De betrokkenheid van de "Wethouder voor de Levensmiddelen" en de "Hoofdcommissaris van Politie" onderstreept het belang van deze logistieke operatie in oorlogstijd.