Officiële waarschuwingsbrief.
Origineel
Officiële waarschuwingsbrief. 1 april 1940 (verzonden op 4 april 1940). De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). Den Heer I.L. Hangjas. [Rechtsboven, handgeschreven:]
Zie M. d. Haar.
[Midden boven:]
HG.
[Linksboven, getypt:]
25/56/4 M.
[Handgeschreven naast kenmerk:]
Verzonden 4/4 - '40.
[Rechtsonder kenmerk:]
1 April 1940.
[Adresblok:]
den Heer I.L.Hangjas,
Nwe.Amstelstraat 21 I,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 2.
[Inhoud:]
Mij is gerapporteerd, dat U zich op 23 Maart jl. op
Uw plaats op de markt Albert Cuypstraat heeft laten vervangen,
terwijl U daarvoor dezerzijds geen toestemming is verleend.
Ik waarschuw U hierbij ernstig dit voortaan na te
laten.
[Ondertekening:]
De Directeur, Deze brief is een formele waarschuwing aan een marktkoopman, de heer I.L. Hangjas. De kern van het conflict is een overtreding van de marktreglementen: de heer Hangjas heeft zich op 23 maart 1940 op zijn staanplaats aan de Albert Cuypmarkt laten vervangen door iemand anders zonder daar voorafgaande toestemming voor te vragen aan de marktautoriteiten.
De toon van de brief is kortaf en streng ("Ik waarschuw U hierbij ernstig"). De handgeschreven notitie "Verzonden 4/4 - '40" duidt op de administratieve verwerking door de betreffende gemeentelijke dienst. Het adres, Nieuwe Amstelstraat 21-I, bevindt zich in de toenmalige Jodenbuurt van Amsterdam, nabij het Waterlooplein. Het document dateert van net voor de Duitse inval in Nederland (10 mei 1940). In deze periode was het marktwezen in Amsterdam streng gereguleerd. Kooplieden hadden een vaste plek en persoonlijke aanwezigheid was vaak vereist om wildgroei of illegale onderverhuur van schaarse marktplaatsen te voorkomen.
De naam Isaac Louis Hangjas (geboren in 1891) is bekend uit archieven als een Joodse marktkoopman in Amsterdam. De Nieuwe Amstelstraat was een straat waar veel Joodse gezinnen woonden. De strenge handhaving van dergelijke regels was destijds standaardprocedure voor de Dienst van het Marktwezen, maar voor Joodse marktkooplieden zou de situatie binnen enkele maanden na deze brief drastisch veranderen door de anti-Joodse maatregelen van de bezetter, die hen uiteindelijk volledig van de markten zouden weren. Uit genealogische bronnen (o.a. Joods Monument) blijkt dat een Isaac Louis Hangjas die op dit adres woonde, de oorlog niet heeft overleefd; hij werd in 1943 in Sobibor vermoord. I.L. Hangjas Marktwezen