Getypte brief (vermoedelijk een doorslag). 14 juni 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Marktwezen-afdeling van de gemeente Amsterdam). Den Heer J. van Gelder, Zwanenburgwal 48, Amsterdam-Centrum. [Handgeschreven bovenaan, midden]: extra

[Linksboven]: 25/99/2 M.

[Rechtsboven]: 14 Juni 1940.

[Adresblok]:
den Heer J.van Gelder,
Zwanenburgwal 48,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 3.

           Naar aanleiding van Uw brief ~~dra.~~ d.d. 31 Mei jl.
verleen ik U hierby tot wederopzegging toestemming zich op Uw
plaats op de markt(en) Albert Cuypstraat
te laten bystaan - niet vervangen - door Uw zoon Leo, geboren 9
Juli 1913.

[Ondertekening]:
                                 De Directeur, Dit document is een officiële vergunning of toestemming van de gemeente Amsterdam aan een marktkoopman, de heer J. van Gelder. Uit de inhoud blijkt dat Van Gelder een brief had gestuurd op 31 mei 1940 met een verzoek om hulp op de markt.

De directeur verleent toestemming aan Van Gelder om zich op zijn standplaats op de Albert Cuypmarkt te laten bijstaan door zijn zoon Leo (toentertijd 26 of 27 jaar oud). Er wordt een expliciet voorbehoud gemaakt: de zoon mag zijn vader slechts bijstaan en hem niet vervangen. Dit duidt op strikte regelgeving rondom standplaatsvergunningen in die tijd, waarbij de vergunninghouder persoonlijk aanwezig moest zijn. De spelling ("hierby", "bystaan") is conform de toen geldende schrijfwijze. Het woord "kaart" is over een typefout ("dra.") heen getypt. De datum van dit document, 14 juni 1940, is historisch zeer relevant. Dit is precies één maand na het bombardement op Rotterdam en de daaropvolgende capitulatie van Nederland aan nazi-Duitsland (14/15 mei 1940). Het document toont aan dat de civiele bureaucratie in Amsterdam in de eerste weken van de bezetting nog grotendeels op de normale voet doorging.

De locatie van de geadresseerde (Zwanenburgwal) en de markt (Albert Cuypstraat) bevinden zich in buurten die destijds een grote Joodse populatie kenden. De naam "Van Gelder" was een veelvoorkomende naam binnen de Joodse gemeenschap in Amsterdam. In de loop van de bezetting zouden marktkooplieden van Joodse afkomst te maken krijgen met steeds strengere beperkingen, die uiteindelijk zouden leiden tot een totaal verbod op hun nering en hun deportatie. Dit document legt een moment van relatieve "normaliteit" vast vlak voordat de anti-Joodse maatregelen van de bezetter de marktstructuur van Amsterdam fundamenteel zouden veranderen. J. van Gelder Gemeente Amsterdam Marktwezen