Handgeschreven ambtelijke notitie op gelinieerd papier.
Origineel
Handgeschreven ambtelijke notitie op gelinieerd papier. 22 november 1940. M. Wurms beweert dat zijn neef uitsluitend
achter de stal visch schoonmaakte
Dit is nimmer als assistentie bestuurd
Geval zal door mij nader met Chef
Marktopzichters worden besproken
22-11-40
[Handtekening: M. Haer (?)]
[Marginale notitie rechtsonder:]
opberg
P 26 / 6 * Inhoud: De notitie legt een verweer vast van marktkoopman M. Wurms. Hij wordt er blijkbaar van beschuldigd dat zijn neef zonder de juiste papieren of tegen de regels in als 'assistent' werkzaam was. Wurms stelt dat de neef geen verkoopwerkzaamheden verrichtte, maar enkel vis schoonmaakte achter de kraam. De ambtenaar die de notitie schreef, twijfelt aan deze uitleg of ziet een overtreding en kondigt aan dit met zijn superieur (de Chef Marktopzichters) te overleggen.
* Terminologie: De term "assistentie" verwijst naar de officiële status van een helper op de markt. In het marktreglement van die tijd was precies vastgelegd wie wel en niet mocht assisteren en welke vergunningen daarvoor nodig waren. Het woord "bestuurd" in regel 3 is ambtelijk jargon voor "als zodanig afgehandeld" of "geregistreerd".
* Toestand: Het handschrift is een zakelijk cursief uit de helft van de 20e eeuw, goed leesbaar, met de kenmerkende streep boven de letter 'u' om deze te onderscheiden van de 'n'. * Historische periode: De datum 22 november 1940 valt in de beginfase van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode werden de regels voor markten, en specifiek voor Joodse marktkooplieden (de naam Wurms duidt hier op), steeds strenger.
* Anti-Joodse maatregelen: Vanaf het najaar van 1940 begon de bezetter met het systematisch uitsluiten van Joden uit het economische leven. De Dienst Marktwezen van de gemeente Amsterdam voerde in deze tijd scherpe controles uit op de Amsterdamse markten. Een discussie over of iemand enkel "vis schoonmaakte" of "assisteerde" kon voor een Joodse koopman het verschil betekenen tussen het behouden of verliezen van zijn standplaatsvergunning.
* Archief: De code "P 26 / 6" suggereert dat dit document afkomstig is uit een administratief dossier van het Marktwezen, waarin klachten en inspectierapporten per marktkoopman werden bewaard. M. Haer M. Wurms Gemeente Amsterdam Marktwezen