Archiefdocument
Origineel
4 januari 1940. Dienst van het Marktwezen Amsterdam (gevestigd aan de Jan van Galenstraat 14). [Briefhoofd links]
MARKTWEZEN
AMSTERDAM DV.
[Briefhoofd rechts, handgeschreven]
Verzonden 4/1-'40
TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 26/2/1 M.
BIJLAGE
ONDERWERP:
AMSTERDAM (W.) 4 Januari 1940
JAN VAN GALENSTRAAT 14
AAN
den Heer A. Dresden,
Sarphatistraat 111 II,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 10.
Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de markt Dapperstraat te betalen, waarschuw ik U hierbij, dat U alsnog vóór 7 Januari a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
Ik wijs U er met nadruk op, dat, indien U langer in gebreke blijft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 8 Januari a.s. onherroepelijk wordt ingetrokken.
Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (bijvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellijk mijn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.
De Directeur,
[Onderaan links]
A.Z. MODEL NO. 6. 10.000-6-'38-1633. Het document is een formele sommatie van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen. De kernpunten zijn:
- Aanleiding: De heer Dresden heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor zijn staanplaats op de Dappermarkt.
- Deadline: Er wordt een strikte termijn gesteld: betaling moet binnen drie dagen (vóór 7 januari) voldaan zijn.
- Sanctie: Indien de betaling uitblijft, wordt de verleende vaste plaats op 8 januari ingetrokken op basis van Artikel 11 van het Reglement op de Markten.
-
Uitzonderingen: De brief laat ruimte voor verzachtende omstandigheden, zoals ziekte of het ontvangen van een steunuitkering, mits dit onmiddellijk gemeld wordt. Dit wijst op een sociaal vangnet binnen de bureaucratie, maar met een strikte meldingsplicht. Dit document is historisch saillant vanwege de timing en de geadresseerde:
-
Vlak voor de Bezetting: De brief is gedateerd op 4 januari 1940, slechts vier maanden voor de Duitse inval in Nederland. Het toont de normale, bijna kille bureaucratische gang van zaken in Amsterdam vlak voor het uitbreken van de oorlog.
- Joodse Achtergrond: De geadresseerde, Abraham Dresden, woonde in de Sarphatistraat. Gezien de naam en de locatie is het zeer waarschijnlijk dat hij van Joodse afkomst was. In de jaren direct na deze brief zouden Joodse marktkooplieden systematisch uit het economische leven worden verdreven door de bezetter.
- De Dappermarkt: Deze markt was (en is) een van de belangrijkste volksmarkten van Amsterdam-Oost. In die tijd werkten daar veel kleine zelfstandigen die door de economische malaise van de jaren '30 vaak moeite hadden om het hoofd boven water te houden, wat de verwijzing naar "steun" in de brief verklaart.
- Marktwezen: De verhuizing van de Centrale Markthallen naar de Jan van Galenstraat (het adres van de afzender) was destijds nog relatief recent (geopend in 1934), wat de moderne uitstraling van het briefpapier verklaart.