Handgeschreven brief. 12 januari 1940. H. Pas. Onbekend, gericht aan "Welëdele Heer" (vermoedelijk de marktmeester of een ambtenaar van de vigerende gemeentelijke marktdienst). [Linksboven, gestempeld/geschreven:]
№ 26 / 5 / 1 M. 1940 15 / I

[Rechtsboven, handgeschreven potlood/pen:]
uitmsp-

A. dam 12.1.40.

Welëdele Heer

Bij deze bericht ik UEd dat ik ziek ben en daardoor de Markt-
Dapperstraat niet zelf kan bezoeken, reden waarom ik UEd
beleefd verzoek, zoolang ik door ziekte verhindert ben, mijn zoon
met mijn goed op de Markt Dapperstraat mijn plaats mag laten bezetten.
waarvoor hier bij voorbaat mijn dank.
Gaarne had ik bericht van U, daar ik natuurlijk niet kan
weten hoelang ik geen gebruik kan maken van de Markt
Waterlooplein. of ik indien ik mijn Marktkaart gedurende
dien tijd aan 't Kantoor terugzend, ik vrijgesteld word van
de Marktgelden, (Waterlooplein).
Uw geëerde hierop tegemoet ziende

Hoogacht
UEd:
H. Pas.

Waterlooplein 60 I

[Rechtsonder:] 26 In deze zakelijke correspondentie verzoekt H. Pas om een tijdelijke regeling vanwege ziekte. De brief bevat twee concrete vragen aan de instantie die de Amsterdamse markten beheert:

1. Vervanging: De schrijver vraagt toestemming om zijn zoon zijn staanplaats op de Dappermarkt te laten innemen met zijn handelswaar zolang hijzelf ziek is.
2. Vrijstelling marktgeld: De schrijver heeft blijkbaar ook een standplaats op het Waterlooplein. Hij vraagt of hij vrijgesteld kan worden van de verschuldigde marktgelden voor die plek als hij zijn marktkaart tijdelijk inlevert bij het kantoor, aangezien hij niet weet hoe lang zijn herstel zal duren.

De toon is uiterst beleefd en formeel, passend bij de tijd en de hiërarchische verhouding tussen burger en overheid ("Welëdele Heer", "UEd", "beleefd verzoek"). Het handschrift is een vlot, geoefend cursief. De brief dateert van januari 1940, een cruciale periode in de Nederlandse geschiedenis. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was in de Tweede Wereldoorlog, was de mobilisatie in volle gang en heerste er een gespannen sfeer.

De genoemde locaties, de Dapperstraat en het Waterlooplein, zijn iconische Amsterdamse marktlocaties. Het Waterlooplein was destijds het hart van de Joodse buurt. Gezien het adres van de afzender (Waterlooplein 60) en de aard van zijn beroep als marktkoopman, is het zeer waarschijnlijk dat H. Pas deel uitmaakte van de Joodse gemeenschap in Amsterdam. Dit geeft het document een extra historische laag; slechts vier maanden na het schrijven van deze brief zou de Duitse inval plaatsvinden, waarna het leven voor (Joodse) marktkooplieden door anti-Joodse maatregelen drastisch en fataal zou veranderen.

Dit document biedt een inkijkje in de dagelijkse beslommeringen en de bureaucreatie rondom het marktleven in Amsterdam vlak voor het uitbreken van de oorlog in Nederland. H. Pas