22 februari 1940. Mr. A. van Praag, Secretaris van het Marktwezen (Amsterdam). Den Edel Achtbaren Heer Officier van Justitie bij de Arrondissements-Rechtbank te ’s-Gravenhage. vP/HG.
extra

37/30/3 M.
22 Februari 1940.

                                 den Edel Achtbaren Heer
                                 Officier van Justitie bij de
                                 Arrondissements-Rechtbank,
                                 te
                                 's-Gravenhage.

Edel Achtbare Heer,
In aansluiting aan het telephoon-gesprek, dat ik
hedenmiddag met U had, heb ik de eer U te berichten, dat mij
eerst onlangs is bekend geworden, dat in het "Nationale Dag-
blad" van 18 Januari jl. een artikel voorkomt, getiteld "De
lijdensweg bij de Amsterdamsche Markthallen". In dat artikel
worden drie met name genoemde ambtenaren der Gemeente Amster-
dam, waaronder ik zelf, onder andere beschuldigd van "terreur"
en van "broodroof".
Ik moge U E.A. beleefd verzoeken, mij een tijdstip
te willen berichten, waarop U mij kunt ontvangen, tot het
geven van inlichtingen omtrent de onderhavige aangelegenheid,
die naar onze bescheiden meening, een strafvervolging nood-
zakelijk maakt.
Met verschuldigde hoogachting,

                                        (Mr.A.van Praag)
                                        Secretaris van het
                                        Marktwezen. *   **Inhoud:** De brief is een formeel verzoek van de secretaris van het Amsterdamse Marktwezen, Mr. A. van Praag, aan de Officier van Justitie in Den Haag. Van Praag beklaagt zich over een artikel in *Het Nationale Dagblad* van 18 januari 1940. In dit artikel worden hij en twee collega-ambtenaren expliciet beschuldigd van "terreur" en "broodroof" in hun functie bij de Markthallen. Van Praag dringt aan op een gesprek om bewijslast te overhandigen voor een strafvervolging wegens smaad/laster.

• Toon: Uiterst hoffelijk en formeel ("Edel Achtbare Heer", "Met verschuldigde hoogachting"), passend bij de juridische en bestuurlijke etiquette van die tijd.
• Urgentie: De toevoeging "extra" bovenaan het document en de verwijzing naar een voorafgaand telefoongesprek diezelfde middag wijzen erop dat de afzender de zaak hoog opneemt. * Historische periode: De brief dateert van februari 1940, slechts enkele maanden voor de Duitse inval in Nederland. De politieke spanningen in het land waren groot.
• Het Nationale Dagblad: Dit was het officiële partijblad van de NSB (Nationaal-Socialistische Beweging). De krant stond bekend om haar agressieve aanvallen op het overheidsapparaat en op Joodse functionarissen.
• De afzender: Mr. Arnold van Praag was een Joodse ambtenaar. Gezien de ideologie van de NSB en Het Nationale Dagblad is het zeer waarschijnlijk dat de aanval in de krant een antisemitisch karakter had of paste in de strategie om Joodse invloed in het openbaar bestuur te ondermijnen.
• Juridische context: In het vooroorlogse Nederland konden ambtenaren nog trachten via de reguliere weg van het Openbaar Ministerie bescherming te zoeken tegen lasterlijke campagnes van politieke groeperingen zoals de NSB. Na de bezetting in mei 1940 zou deze rechtsbescherming voor Joodse ambtenaren nagenoeg volledig verdwijnen.