Vrijdag 26 Januari 1940. ### [Pagina 4 - Kolom 1 t/m 3]

Brieven uit de Betuwe.
„Elke morgen nieuwe zorgen”, zegt ’t spreekwoord, en dat is op zich zelf ook niet zoo erg, als we maar gezond en krachtig genoeg zijn, dan zijn de moeilijkheden er om te overwinnen; maar dit is een vreeselijke strijd en dat ondervindt iedereen op zijn wijze en dikwijls op zeer verschillende manier.

Met den aardappelhandel is ’t ook al niet gemakkelijk in dezen wispelturigen winter, dan strenge vorst en dan weer dooi en één of twee dagen later weer vorst en gladde wegen en veel ijs in de rivieren, dat alles stremt ’t vervoer en ’t geeft veel zorg om de aardappelen op tijd af te leveren bij de klanten in de steden. ’t Is onder deze omstandigheden dubbel goed, dat er wat Regeeringsaardappelsvoorraad in de groote steden in de pakhuizen ligt, waar men leden week begon om al een gedeelte van in de distributie te geven.

Nog eens de gladheidperiode aan de Centrale Markt te Amsterdam.
In het nummer van 12 Januari j.l. oefenden wij ernstige critiek uit op den Dienst van het Marktwezen te Amsterdam, in verband met het feit dat men geen behoorlijke maatregelen had getroffen in den nacht van 8 op 9 Jan. tegen de enorme gladheid op de uitgestrekte terreinen aan de Centrale Markt. Van de zijde van dezen Dienst vestigt men onze aandacht er op, dat deze critiek geheel ongegrond was, daar wel degelijk door den bedrijfschef, den heer Broerse, gedurende den geheelen nacht op allerlei wijzen den strijd tegen de gladheid was aangebonden; door de hevige wind en koude werd echter veel zand weggevaagd, zoodat de bezoekers den indruk kregen, dat er niets gedaan was.

[Pagina 4 - Kolom 4 t/m 5]

Bestuursbesluiten Nederlandsche Groenten- en Fruit-Centrale.
Bestuursbesluit No. 63.
Het Dagelijksch Bestuur van de Stichting Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale brengt ter kennis van de bij haar Stichting georganiseerde importeurs, dat het, gelet op artikel 4 van haar Handelsreglement, ter vergadering van den 29sten December 1939 heeft besloten:
1°. het totaal aantal kilogrammen, waarvoor monopolie-invoer-rechten, respectievelijk machtigingen tot invoer in het tijdvak 28 December 1939—31 Januari 1940 van sinaasappelen en mandarijnen zullen worden verleend, vast te stellen op het gemiddelde van de in de drie voorafgaande overeenkomstige tijdvakken ingevoerde hoeveelheden sinaasappelen en mandarijnen, zijnde 14.142.827 kg. (a) vermeerderd met de extra-hoeveelheid, bedoeld onder 3°, zijnde 738.636 kg. (b) totaal 14.881.463 kg.

[Pagina 5 - Kolom 1 t/m 3]

MEDEDEELINGEN.
Uit het jaarverslag der Veiling Naaldwijk.
Evenals andere jaren heeft het jaarverslag der Coöp. Fruit- en Groentenveiling te Naaldwijk weer belangrijke gegevens over den gang van zaken op de veiling en indirect over den handel in het Westland. Het afgeloopen jaar kenmerkte zich door veel tegenslag. Op cultuurgebied heeft het Westland nog zelden zulk een slecht voorjaar meegemaakt, terwijl de economische en politieke omstandigheden eveneens ongunstig waren. Had men in 1938 een vermeerderden omzet bereikt van 3 ton, in 1939 moest dit weer worden prijsgegeven en kwam de omzet op f 1.147.151,15.

ENKELE UITVOERCIJFERS.
Enkele uitvoercijfers over Dec. 1938 en 1939, ontleend aan de gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek, laten wij hieronder volgen.

[Pagina 5 - Kolom 4 t/m 5]

Distributie van kunstmest.
Van officieele zijde wordt ons het volgende medegedeeld:
Oorspronkelijk was het alleen voor degenen, die een land-, tuin- of boschbedrijf uitoefenden mogelijk kunstmeststoffen te verkrijgen, aangezien zij deze grondstoffen uitsluitend voor hunne bronnen gebruiken, tegen inlevering waarvoor uitsluitend kunstmest kon worden betrokken. Thans is een regeling getroffen, dat mede kunstmeststoffen kunnen worden verstrekt:
a. degenen, die cultuurgrond met een oppervlakte van 10 are of meer bewerken, om daarop gewassen te telen, uitsluitend voor eigen gebruik of genot.

VARIA.
Door de strenge en aanhoudende vorst is de pont bij Puttershoek in de knel met ijs bezet en zijn er tal van kleine zeeschepen geblokkeerd. De verzending van uien van Flakkee heeft dan ook reeds enkele weken met groote moeilijkheden te kampen. * Toon: De toon van het document is zakelijk, informatief en lichtelijk bezorgd. Enerzijds zijn er de droge statistische gegevens en officiële besluiten van de "Groenten- en Fruit-Centrale", anderzijds is er de meer verhalende en klagende toon in de "Brieven uit de Betuwe".
* Onderwerpen: De focus ligt volledig op de agrarische sector (teelt, export, marktwezen) en de logistieke uitdagingen die de strenge winter van 1939-1940 met zich meebracht. Er is veel aandacht voor overheidsingrijpen (distributie en besluiten).
* Taalgebruik: Formeel Nederlands met de kenmerkende spelling van voor de oorlog (bijv. "Nederlandsche", "Duitschl.", "zoo"). Er wordt gebruik gemaakt van vaktermen uit de handel en landbouw. Dit document stamt uit januari 1940, een cruciale periode in de Nederlandse geschiedenis. Nederland was op dat moment nog neutraal, maar de mobilisatie was in volle gang (zoals kort aangestipt in de tekst over de Betuwe). De "hongerwinter" lag nog ver in de toekomst, maar de winter van 1939-1940 was op zichzelf al zeer streng, wat de voedselvoorziening en handel bemoeilijkte.

De exportcijfers laten zien dat Nederland, ondanks de oorlogsdreiging in Europa, nog volop handel dreef met zowel Duitsland als Groot-Brittannië. Dit onderstreept de economische positie van Nederland als exportland van landbouwproducten aan de vooravond van de Duitse inval in mei 1940. De oprichting van diverse 'Centrales' wijst op een toenemende overheidsbemoeienis met de economie om de markt stabiel te houden in onzekere tijden. Marktwezen