Ambtelijke rapportage/brief (pagina 1). 10 januari 1940 (gezien de notatie 'x40'). 1
37/5/1
Amsterdam.

10 Januari x40
den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen,

op werkdagen, behalve des Zaterdags, op half zeven is gesteld. Er is 5 m3 gestrooid een hoeveelheid, waarvan volgens den Ingenieur, Chef der Afdeeling "Reiniging" mag worden gezegd, dat de Centrale Markt, in verhouding tot de stad, zeer behoorlijk is behandeld. 5M3 zand plus sintels zijn namelijk ruimschoots voldoende voor de geheele route van een Gemeentebus, bijv. van het Station Haarlemmermeer tot de Ringvaart voorbij Sloten, ja zelfs kan men daartoe volstaan met 1 à 1 ½ autovracht, terwijl op de Centrale Markt 2 volle vrachten zijn uitgestrooid. De punten waar speciaal gestrooid moest worden zijn door personeel van Marktwezen aangewezen, zoodat aangenomen mag worden, dat de verzorging, voor wat de hoofdwegen betreft, zeker voldoende is geweest. Een en ander blijkt tevens uit de hierbij in afschrift overgelegde rapporten van den Bedrijfschef en van den contrôleur Hoek.

Intusschen, aangezien de strooiauto's van de Stadsreiniging niet overal kunnen komen - de aardappelpieren M en N waren zelfs totaal onberijdbaar - heeft de Bedrijfschef bovendien door alle beschikbare contrôleurs nog met de hand zand en zout doen strooien op allerlei daarvoor in aanmerking komende punten. Hierop heeft betrekking het in afschrift bijgevoegde rapport van den assistent-bedrijfschef Steenbeek. Dat er ondanks al de genomen maatregelen blijkbaar toch nog een mogelijkheid voor klachten aanwezig bleef, moet aan de bijzondere omstandigheden van het oogenblik worden toegeschreven. Blijkbaar was het terrein abnormaal glad, zoodat er altijd wel plekjes overbleven, waarover te klagen viel, zij het, dat geen enkel ongeluk of glijpartij van eenige beteekenis geconstateerd is. Ook is het mogelijk, dat "klagers" in de duisternis van den vroegen ochtend de fijn gemalen sintels plus zand niet hebben "gezien".

Wat ten slotte het strooien door het marktpersoneel betreft diene nog, dat zulks is geschied met zand uit 25 op de Centrale Markt aanwezige zandbakken. Deze waren in den nacht van 8 op 9 Januari niet alle volledig gevuld, omdat er den middag te voren voor de Reiniging niet voldoende tijd beschikbaar was, om ze bij te vullen. Trouwens er was reeds dagen * Kernboodschap: De brief dient als verweer tegen klachten over gladheid op de Centrale Markt. De opsteller betoogt dat er méér dan gemiddeld is gestrooid (5 m3 zand/sintels, wat meer is dan een volledige busroute van de stad) en dat eventuele resterende gladheid te wijten was aan "abnormale" weersomstandigheden en de onbereikbaarheid van bepaalde plekken (zoals de aardappelpieren) voor strooiwagens.
* Gebruikte middelen: Er wordt gesproken over een mengsel van zand, zout en "fijn gemalen sintels" (restproducten van verbranding, destijds gebruikelijk als strooimiddel).
* Organisatorische details: Er is sprake van een samenwerking tussen de Afdeeling "Reiniging" (Stadsreiniging) en het Marktwezen. Er wordt verwezen naar bijgevoegde rapporten van specifieke functionarissen (Bedrijfschef, contrôleur Hoek, assistent-bedrijfschef Steenbeek).
* Opvallend: De auteur insinueert dat klagers het strooisel in het donker simpelweg niet hebben gezien, wat de kritiek relativeert. * Historische winter: Januari 1940 was een extreem koude maand in Nederland. Het was de winter van de legendarische zesde Elfstedentocht (30 januari 1940). De aanhoudende vorst en sneeuwval zorgden voor grote logistieke uitdagingen, zeker voor de voedselvoorziening.
* Locatie: De Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam waren cruciaal voor de distributie van levensmiddelen in de stad. Gladheid hier kon de aan- en afvoer van producten (per vrachtwagen en paard-en-wagen) ernstig verstoren.
* Tijdsgeest: De brief is geschreven tijdens de mobilisatieperiode, vlak voor de Duitse inval in mei 1940. De efficiëntie van de voedselketen ("Wethouder voor de Levensmiddelen") was in die tijd een zaak van hoog politiek en strategisch belang.