-11-

het Marktwezen moeten telkens optreden, om te voorkomen dat de Verordeningen op dit stuk worden overtreden. Deze overtredingen zyn uiteraard schadelyk voor de winkeliers en de standplaatshouders, maar bovendien veroorzaken zy den venters zelf ook veel last. In sommige straten kan men momenteel spreken van clandestiene ventersmarkten, wanneer niet een politie-agent of contrôleur van het Marktwezen in de buurt is, byvoorbeeld in de Van Limburg Stirumstraat, de Camperstraat, de Weesperstraat, de Jan Evertsenstraat, in mindere mate ook in de Van Baerlestraat, etc. De practyk heeft bewezen, dat krachtig optreden van de zyde der politie en van het Marktwezen niet tot het gewenschte doel leidt. Eenerzijds omdat geen medewerking wordt ondervonden van de Kantonrechters, die de onderhavige overtredingen soms slechts weinig bestraffen; anderzijds doordat de venters zich aan een proces-verbaal niet storen, omdat zy vaak des winters de vervangende hechtenis ervoor kunnen "uitzitten". Het lykt spreker onmogelyk om voor het bovenomschreven euvel een radicale oplossing te vinden. Spreker heeft echter een aantal principieele richtlynen opgesteld, die als basis zouden kunnen dienen voor een betere regeling van dit vraagstuk. Deze richtlynen zyn de navolgende:

I. Het instellen van ventverboden, voor straten, waar dit onvermydelyk is, desnoods alleen na 12 uur des middags.

II. Het uitgeven van vaste standplaatsen aan venters, die zich min of meer regelmatig "clandestien" op een bepaalde plaats plegen op te houden.

III. Uitbreiding van dagmarkten alleen voor levensmiddelen en bloemen, zoo mogelyk uitsluitend voor venters uit het betreffende rayon. (Voor dit laatste zal aanvulling van de Verordening op den Dienst van het Marktwezen door den Gemeenteraad noodzakelyk zyn). Als voorbeeld noemt spreker de Jan Evertsenstraat en het Iepenplein; hoewel hy deze punten thans niet in discussie wil brengen. * Inhoud: De tekst bespreekt de moeilijkheden bij de handhaving van marktverordeningen tegen straatventers in Amsterdam. Er wordt geconstateerd dat politieoptreden weinig uithaalt omdat kantonrechters licht straffen en venters in de winter liever een korte celstraf uitzitten dan een boete betalen. De spreker stelt drie richtlijnen voor: ventverboden in specifieke straten, het toewijzen van vaste standplaatsen aan 'clandestiene' venters, en de uitbreiding van dagmarkten voor voedsel en bloemen, gericht op lokale handelaren.
* Toon: Formeel, ambtelijk en adviserend. Het betreft een verslaglegging van een betoog ("Spreker heeft...").
* Kernbegrippen: Marktwezen, Verordeningen, venters, clandestiene ventersmarkten, Kantonrechters, proces-verbaal, richtlynen, dagmarkten.
* Taalgebruik: Kenmerkend is het gebruik van de 'y' in plaats van 'ij' (zyn, schadelyk, practyk), wat wijst op een document van voor de spellinghervorming van 1947. * Datering: Gezien de spelling en de context van de economische situatie (venters die liever "zitten" in de winter), dateert dit document waarschijnlijk uit de jaren '30 of het begin van de jaren '40 van de 20e eeuw.
* Locatie: Amsterdam, Nederland. Dit blijkt uit de genoemde straatnamen (Van Limburg Stirumstraat, Camperstraat, Weesperstraat, Jan Evertsenstraat, Van Baerlestraat en Iepenplein).
* Achtergrond: Het document biedt inzicht in de stedelijke problematiek rondom de informele economie van straathandel in een groeiende stad en de spanning tussen gereguleerde markten/winkels en vrije straatverkoop. Het lijkt een onderdeel van notulen van een gemeentelijke commissie of een beleidsnota van de Dienst van het Marktwezen. I. Het Marktwezen Politie