Getypte brief (doorslag/afschrift). 17 juni 1938. F.A. Voigt & Co. (Agenten voor de Deutsche Afrika-Linien), Rotterdam. De Hoofdcommissaris van Politie te Amsterdam. No.724 A.Z.1938 AFSCHRIFT.

DEUTSCHE AFRIKA - LINIEN

F.A.VOIGT & CO.
Rotterdam, 17 Jun 1938.
Van Vollenhovenstraat 14.

Den Weled. Heer Hoofd Commissaris
van Politie
te
Amsterdam.

WelEd.Heer,

Als Agenten der Deutsche Afrika-Linien, komt het regelma-
tig voor, dat wij met passagiers van de Afrikabooten vanuit Rotterdam
uitstapjes maken naar de Hoofdstad..

Verleden jaar waren het vaak groepen van 400 en meer per-
sonen, terwijl wij in 1938 reeds 5 maal met een groep van 170 personen
en ook enkele malen met kleinere groepen Amsterdam bezochten.

Deze tochten geschieden met touringcars van de firma v/d
Schuyt, welke gedurende het oponthoud in Amsterdam op het plein achter
het Rijksmuseum geparkeerd staan.

Kwam het vroeger wel eens voor, dat bij aankomst of ver-
trek van de bussen, enkele kooplieden met ansichtkaarten trachtten
hun waar aan de inzittenden van de touringcars te verkoopen; dit jaar
is het aantal kooplieden uitgegroeid tot een bijenzwerm. Bij ons laat-
ste bezoek op 10 Juni jl. telden wij er 21 w.o. bloemenverkoopers en
de bekende ansichtkaartenverkoopers.

Wij hebben het niet tegen deze menschen, die, naar zoo
ver wij hebben kunne nagaan, normale prijzen vragen, maar meer tegen
een andere categorie, die zeer sterk vertegenwoordigd is en den passa-
giers der touringcars direct bij het uitstappen bestormen en hen een
klein strikje in Nationale kleuren op de borst steken. Men is dan
z.g.n. vrij hiervoor iets te geven.

In aanmerking nemend, dat het steeds vreemdelingen zijn
(veel Duitschers, Engelschen, Zuid-Afrikanen en andere nationaliteiten)
die met onze muntsoort niet vertrouwd zijn, komt het vaak voor, dat
zij in hun onwetendheid voor de hen opgedrongen prullen veel te veel
betalen (25 cents, de laatste maal had een dame zelfs 50 cts. op haar
hand getoond, mwelke door den betr.koopman eenvoudig genomen werden
en toen hem door een chauffeur van den autobus erop gewezen werd,
kreeeg deze ten antwoord: "Ze geeft het mij toch").

Een enkele maal troffen wij bij aankomst een politieagent
aan, die bedoelde kooplieden heenzond. Wij kunnennatuurlijk in onze
reisprogramma's, die wij aan onze deelnemers steeds verstrekken, een
waarschuwing opnemen, hetgeen ongetwijfeld tot gevolg zal hebben,
dat de practijken van bedoelde kooplieden geen succes zouden hebben.
Tot een dergelijke maatregel zouden wij echter xxx slechts ongaarne
overgaan; zij kan slechts een ongunstigen indruk vestigen bij den
vreemdeling die ons land komt bezoeken.

Wij stellen ons voor om U, indien mogelijk, enkele dagen
te voren, kennis te geven van een komend bezoek. Het zal U dan wel-
licht mogelijk zijn, gedurende eenigen tijd een politieagnet achter
het Rijks-Museum, in de nabijheid van de autobussen te posteeren.

Mocht U een andere oplossing weten, dan houden wij ons
daarvoor aanbevolen.

Uw antwoord zien wij met belangstelling tegemoet,
Hoogachtend,
w.g.F.A.Voigt en Co. In deze brief beklaagt de firma F.A. Voigt & Co., optredend als agent voor de Duitse Afrika-Linien, zich bij de Amsterdamse politie over de overlast van straatverkopers. De kernpunten zijn:

• Toeristenstroom: Grote groepen internationale toeristen (o.a. Duitsers, Engelsen, Zuid-Afrikanen) die per schip in Rotterdam aankomen, bezoeken Amsterdam per touringcar.
• Locatie: De overlast concentreert zich op de parkeerplaats voor bussen achter het Rijksmuseum (het huidige Museumplein).
• Modus operandi: Naast de "normale" verkopers van kaarten en bloemen, is er een groep die agressiever te werk gaat. Zij spelden toeristen ongevraagd een strikje in de nationale kleuren (rood-wit-blauw) op en verlangen daarvoor geld.
• Misbruik van onwetendheid: De briefschrijver stelt dat deze verkopers misbruik maken van het feit dat buitenlanders niet bekend zijn met de Nederlandse valuta, waardoor ze veel te hoge bedragen afhandig maken.
• Verzoek: De firma vraagt om extra politie-inzet (het posteren van een agent) op de specifieke momenten dat de bussen arriveren, om de reputatie van Nederland als gastvrij land te beschermen.

In de tekst vallen enkele typefouten op die kenmerkend zijn voor haastig typewerk op een schrijfmachine, zoals "politieagnet" (politieagent), "kunnennatuurlijk" (zonder spatie) en "mwelke". De "xxx" in de zevende alinea duidt op een handmatige correctie (overschrijven van een fout). De brief dateert van juni 1938, een jaar voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Het schetst een interessant beeld van het opkomende massatoerisme in het interbellum.

1. Maritieme geschiedenis: De Deutsche Afrika-Linien onderhielden belangrijke verbindingen tussen Europa en Afrika. Dat passagiers in Rotterdam van boord gingen voor een dagtrip naar Amsterdam, toont de logistieke verbondenheid van de twee steden aan.
2. Toerisme in Amsterdam: Het Rijksmuseum was toen al een centrale trekpleister. Het probleem van "propjes" of opdringerige straathandel rond toeristische trekpleisters is van alle tijden, maar de specifieke methode van het "opspelden van lintjes" is een interessante historische voetnoot.
3. Economisch klimaat: De jaren dertig waren een periode van economische crisis. De toename van het aantal straatverkopers (een "bijenzwerm") kan worden gezien als een uiting van de hoge werkloosheid en de noodzaak voor velen om op informele wijze een inkomen te vergaren.
4. Verhoudingen: De bezorgdheid van de agent over de "ongunstigen indruk" op de vreemdeling getuigt van een vroeg besef van city-marketing en het belang van een veilig toeristisch klimaat.