Archief 745
Inventaris 745-336
Pagina 444
Dossier 90
Jaar 1940
Stadsarchief

Getypte brief / ambtelijke kennisgeving.

19 juli 1940. Van: "De Directeur" (instelling niet expliciet vermeld, vermoedelijk een gemeentelijke dienst van Amsterdam). Aan: Den Heer B. Berlyn, Danie Theronstraat 15 huis, Amsterdam-Oost.

Origineel

Getypte brief / ambtelijke kennisgeving. 19 juli 1940. "De Directeur" (instelling niet expliciet vermeld, vermoedelijk een gemeentelijke dienst van Amsterdam). Den Heer B. Berlyn, Danie Theronstraat 15 huis, Amsterdam-Oost. [Linkerbovenhoek, handgeschreven in inkt:]
Verzonden 19/7

[Rechtsboven, getypt:]
den Heer B. Berlyn,
Danie Theronstraat 15 huis,
Amsterdam-Oost.
Wyk 20.

[Midden links, getypt:]
72/67/2 M

[Midden rechts, getypt:]
19 Juli 1940.

[Inhoud, getypt:]
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 1 Juli jl. bericht
ik U, dat van de daarin vervatte klacht nota is genomen.

[Onderaan rechts, getypt:]
De Directeur, Dit document is een standaard administratieve ontvangstbevestiging. De inhoud is uiterst beknopt: de afzender laat de heer B. Berlyn weten dat zijn klachtbrief van 1 juli 1940 is ontvangen en dat er "nota van is genomen". De brief bevat geen inhoudelijke reactie op de klacht zelf, noch een toezegging voor verdere actie, wat kenmerkend is voor een puur formele, bureaucratische afhandeling.

Opvallend is het gebruik van "Wyk 20", een administratieve onderverdeling van de stad Amsterdam die destijds gangbaar was. Het dossiernummer (72/67/2 M) duidt op een systematische archivering bij de betreffende dienst. Hoewel de brief op het eerste gezicht een triviale, bureaucratische handeling lijkt te betreffen, krijgt het document een beladen betekenis door de datum en de locatie.

Datum: 19 juli 1940. Nederland was op dat moment twee maanden bezet door nazi-Duitsland. De dagelijkse ambtelijke processen in steden als Amsterdam liepen in deze vroege fase van de bezetting nog grotendeels door alsof er niets aan de hand was.

Locatie en persoon: De Danie Theronstraat ligt in de Transvaalbuurt in Amsterdam-Oost. Dit was een wijk met een zeer grote Joodse populatie. Onderzoek in archieven (zoals het Joods Monument) bevestigt dat op het adres Danie Theronstraat 15hs de Joodse Bernard Berlijn woonde (geboren in 1891).

De tragiek van dit document schuilt in de banaliteit ervan: terwijl de heer Berlijn zich in juli 1940 nog bezighield met een burgerlijke klacht bij een gemeentelijke instantie, was de bureaucratische machine die uiteindelijk tot zijn deportatie en moord zou leiden al in werking getreden. Volgens oorlogsarchieven is Bernard Berlijn op 4 juni 1943 in Sobibor vermoord. Dit document vormt daarmee een aangrijpend spoor van een "normaal" leven aan de vooravond van de vernietiging. B. Berlyn

Samenvatting

Dit document is een standaard administratieve ontvangstbevestiging. De inhoud is uiterst beknopt: de afzender laat de heer B. Berlyn weten dat zijn klachtbrief van 1 juli 1940 is ontvangen en dat er "nota van is genomen". De brief bevat geen inhoudelijke reactie op de klacht zelf, noch een toezegging voor verdere actie, wat kenmerkend is voor een puur formele, bureaucratische afhandeling.

Opvallend is het gebruik van "Wyk 20", een administratieve onderverdeling van de stad Amsterdam die destijds gangbaar was. Het dossiernummer (72/67/2 M) duidt op een systematische archivering bij de betreffende dienst.

Historische Context

Hoewel de brief op het eerste gezicht een triviale, bureaucratische handeling lijkt te betreffen, krijgt het document een beladen betekenis door de datum en de locatie.

Datum: 19 juli 1940. Nederland was op dat moment twee maanden bezet door nazi-Duitsland. De dagelijkse ambtelijke processen in steden als Amsterdam liepen in deze vroege fase van de bezetting nog grotendeels door alsof er niets aan de hand was.

Locatie en persoon: De Danie Theronstraat ligt in de Transvaalbuurt in Amsterdam-Oost. Dit was een wijk met een zeer grote Joodse populatie. Onderzoek in archieven (zoals het Joods Monument) bevestigt dat op het adres Danie Theronstraat 15hs de Joodse Bernard Berlijn woonde (geboren in 1891).

De tragiek van dit document schuilt in de banaliteit ervan: terwijl de heer Berlijn zich in juli 1940 nog bezighield met een burgerlijke klacht bij een gemeentelijke instantie, was de bureaucratische machine die uiteindelijk tot zijn deportatie en moord zou leiden al in werking getreden. Volgens oorlogsarchieven is Bernard Berlijn op 4 juni 1943 in Sobibor vermoord. Dit document vormt daarmee een aangrijpend spoor van een "normaal" leven aan de vooravond van de vernietiging.

Genoemde Personen 1

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Olie & Techniek: Machine Olie & Techniek: Olie Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen

Kooplieden in dit dossier 78

W. Fruithof Waterlooplein
W. Fruithof Waterlooplein **739**
W. Fruithof Waterlooplein 374
W. Fruithof Waterlooplein 750
W. Fruithof Waterlooplein 739
W. Fruithof Waterlooplein + 11
A. H. Klaassens Reservist Nieuwmarkt in 1944 : f. 100.-
A.J.I. Barbiers Uilenburg " " 100.- ; id. ; en 1940 " 100.-
Alle soorten visch, haring en zuurwaren Waterlooplein
Alle soorten visch, haring en zuurwaren Waterlooplein **637**
A. W. Rijkvoort [X] Uilenburg in 1942 : " 100.-
M. Planten Waterlooplein 594
M. Planten Waterlooplein 564
Boter, kaas, eieren, wild, gev., kruidwaren Waterlooplein 125
Boter, kaas, eieren, wild, gev., kruidwaren Waterlooplein 127
Brandstoffen en/of petroleum Waterlooplein 173
Brandstoffen en/of petroleum Waterlooplein 162
Brandstoffen en/of petroleum Waterlooplein + 58
Brandstoffen en petroleum Waterlooplein
Brandstoffen en petroleum Waterlooplein 118
Brandstoffen en petroleum Waterlooplein **173**
B. Velthuis Nieuwmarkt " " 100.- ; id. ; en 1941 100.- en 1943 " 100.-
C. Bakker [X] Wachtl. Nieuwmarkt in 1945 : " 100.-
C. Blom Uilenburg " " 100.- ; id. ; en 1940 " 100.-
J. Renz. Waterlooplein 419
J. Renz. Waterlooplein - 54
J. Renz. Waterlooplein 421
J. Renz. Waterlooplein
C. Paats Uilenburg 1938: " 100.- ; id. ; en 1940: " 100.-
C. Zeeman Nieuwmarkt " " 100.- ; id. ; en 1940 " 100.- en 1942 f 100.-
Alle 78 kooplieden →