Handgeschreven brief (klacht). 20 januari 1940. Een marktkoopman (naam op deze pagina niet vermeld). WelEd. Heer Direkteur Marktw[ezen]. No 85/7/1 M.1940 23/I mi Insp.
A-dam 20 Jan. 40
WEdl. Heer Direkteur Marktw.
Alhier
WEdl. Heer,
Een ernstige klacht wil ik langs-
dezen weg uiten tegen den Heer
Gepkes, stallenverhuurder Dapperstr.
Heden Zaterdag gebeurde het dat
wij Kooplui gedwongen werden door
de sneeuwstorm tijdig in te pakken.
Waar mijn handel zich niet leent
vlug in te pakken (manufacturen) ben
ik altijd een der laatste.
Circa half negen kwam Gepkes om
de stallen naast mij af te breken.
Ik verzocht hem te wachten tot ik
zoon beetje ingestald was, dit werd
geweigert. Een klant van mij die
hier bij stond vond het ook onbillijk.
Gepkes zei toen – nou dan zal ik de
stal nog maar even laten staan, doch
het zeil waarhet omging was reeds
omlaag.
Even later kwam zijn personeel en * Inhoud: De brief is een formele klacht gericht aan de Directeur van het Marktwezen in Amsterdam. De afzender, een koopman in 'manufacturen' (textielwaren), beklaagt zich over de werkwijze van een stallenverhuurder genaamd Gepkes in de Dapperstraat. Vanwege een sneeuwstorm moesten de marktkooplui eerder stoppen. Omdat textiel tijdrovend is om in te pakken, was de schrijver nog bezig toen de verhuurder al begon met het afbreken van de kramen (stallen) direct naast hem. Ondanks een verzoek om uitstel en de steun van een klant, haalde Gepkes het zeil al neer, wat de werkruimte van de koopman belemmerde.
* Taal en Schrifttype: Het document is geschreven in een net, vooroorlogs cursief handschrift. De taal is formeel met typische archaïsche elementen zoals "WEdl. Heer" (WelEdele Heer), "den Heer" en de spelling "geweigert" (tegenwoordig 'geweigerd'). De term "ingestald" wordt hier gebruikt in de context van het opbergen van de handel.
* Conditie: Het document is goed leesbaar op gelinieerd papier, met officiële archiefstempels/-notaties in blauw potlood of inkt. * Historische context: De datum, 20 januari 1940, plaatst het document in de strenge winter van 1939-1940, vlak voor de Duitse inval in Nederland. De "sneeuwstorm" waarover gesproken wordt, was onderdeel van een historisch koude periode.
* Locatie: De vermelding "Dapperstr." verwijst naar de Dappermarkt in Amsterdam-Oost, een van de oudste en drukste markten van de stad.
* Sociaal-economisch: De brief geeft een uniek inkijkje in de dagelijkse gang van zaken en de onderlinge verhoudingen (en conflicten) op de Amsterdamse markten in het begin van de 20e eeuw. De rol van de stallenverhuurder was cruciaal, aangezien kooplui destijds vaak geen eigen materiaal hadden. De afdeling Marktwezen van de gemeente fungeerde als arbiter bij dergelijke geschillen. Marktwezen