Donderdag 29 juni 1933 FINANCIEN EN ECONOMIE

KRITIEK MOMENT ter conferentie.
Spanning over stabilisatiewinst. Englands rol. — Geen direct samengaan met goudlanden.
LONDEN, 29 Juni. — De huidige hevige koersschommelingen der deviezen vormden heden op de economische conferentie het onderwerp van een levendig debat achter gesloten deuren, dat verscheiden uren duurde. De Britsche delegatie, onder leiding van MacDonald en Chamberlain speelde hierbij een groote rol.
De Britsche politiek, die een bemiddelend karakter draagt, streeft er naar een plan op te stellen, waardoor overeenstemming kan ontstaan tusschen de landen met gouden standaard en die welke hen hebben opgegeven en thans een politiek van inflatie voeren of beoogen.

TWEE KAMERLEDEN VOOR HET HOF.
Roestam Effendi en de Beer.
Vervolgens stond terecht de heer Roestam Effendi, 30 jaar, wonende te Amsterdam, propagandist en lid der Tweede Kamer, wien ten laste werd gelegd dat hij in dezelfde vergadering opzettelijk ten gehoore van een talrijk publiek opruiend heeft gesproken, o.m. woorden als „Als de revolutie daar is, moet ook hier het eenheidsfront gevormd zijn. Wij zullen daar (t.w. de Tweede Kamer) strijd voeren, maar die strijd moet door u met hen gevoerd worden in de bedrijven, in de fabrieken, op straat, en dan met geweld en met alle middelen.”

BUITENLANDSCHE BEURZEN
NEW YORK (Geselecteerde koersen):
* American Can: 90 ¾
* Anaconda Copper: 16 ⅝
* General Motors: 28 ½
* U.S. Steel Corp.: 58 ⅝

PARIJS.
Eenigenzins-onregelmatige stemming. Fransche staatsfondsen lager. Electriciteitsfondsen vast.
PARIJS, 29 Juni. (Eigen tel.). — Terwijl de nieuwe en scherpe daling van den dollarkoers zonder invloed bleef op de New Yorksche effectenbeurs zonder invloed bleef op de New Yorksche effectenbeurs en zelfs op de voornaamste grondstoffenmarkten, kwamen ook te Parijs beurs zich tot een afwachtende houding.

KROMHOUT MOTOREN FABRIEK.
Aan het jaarverslag over 1933 der Kromhout Motoren Fabriek D. Goedkoop Jr. ontleenen wij het volgende:
Het afgeloopen boekjaar was voor de vennootschap bijzonder ongunstig; de reeds in het vorig jaarverslag vermelde ongunstige gang van zaken, gewoon is onder den naam „wereldcrisis” samen te vatten, zette zich in 33 met in het begin grooter mate en scherpere vormen voort dan in 1931, waardoor de omzet, ondanks de meest krachtdadige pogingen om den verkoop op peil te houden, zonk tot op 40 pct. van die van het voorafgaande jaar inzet.

ACTIE TEGEN KATHOLIEKE VEREENIGINGEN.
Vermogens in de Palts in beslag genomen.
LUDWIGSHAFEN, 29 Juni. — Op last der regeering is gisteravond in tal van plaatsen in de Palts het vermogen der Katholieke Vereenigingen door de politie of de gendarmerie in beslag genomen. Dit document is een representatieve pagina uit een grote Nederlandse krant tijdens het dieptepunt van de Grote Depressie (1933). De toon is zakelijk en feitelijk, maar de krantenkoppen verraden grote internationale spanningen op zowel economisch als politiek gebied.

De pagina is strikt hiërarchisch ingedeeld met de nadruk op financiële markten (beursnoteringen uit New York, Londen, Brussel en Parijs). De typografie maakt gebruik van kapitalen voor de koppen en een kleiner lettertype voor de uitgebreide beurstabellen. Opvallend is het gebruik van de spelling-Marchant (voor de oorlog), met woorden als "Buitenlandsche" en "Vereenigingen".

In de berichtgeving valt de focus op de valuta-onzekerheid op. De strijd tussen de "goudlanden" (landen die de gouden standaard aanhingen, zoals Nederland en Frankrijk) en landen die de dollar lieten zweven, was een centraal thema in 1933. De historische context van deze specifieke dag, 29 juni 1933, is cruciaal om de inhoud te begrijpen:

1. De Wereld Economische Conferentie in Londen: In de tekst wordt gesproken over de "Kritiek Moment ter conferentie". Dit verwijst naar de conferentie die tot doel had de wereldeconomie te redden door valuta-stabilisatie. Deze conferentie zou kort hierna mislukken nadat de Amerikaanse president Roosevelt weigerde de dollar aan goud te koppelen.
2. Opkomst van het Nationaal-Socialisme: Het bericht over de beslaglegging op katholieke vermogens in de Palts weerspiegelt de snelle consolidatie van de macht door de Nazi-partij in Duitsland, slechts enkele maanden na de machtsovername door Hitler in januari 1933.
3. Binnenlandse Spanningen: De rechtszaak tegen de communistische Kamerleden Roestam Effendi en De Beer toont de politieke polarisatie in Nederland. Roestam Effendi was het eerste Indonesische lid van de Tweede Kamer en een fel criticus van het koloniale bewind.
4. Lokale Infrastructuur: De lijst met "Korte Tramtrajecten" geeft een uniek tijdsbeeld van het openbaar vervoer in Amsterdam in de jaren '30, waarbij veel lijnen nog een ander verloop hadden dan tegenwoordig. D. Goedkoop U.S. Steel Politie