Getypte prijslijst met handgeschreven kanttekeningen.
Origineel
Getypte prijslijst met handgeschreven kanttekeningen. Maart 1941 (verzonden op 8 april 1941). [Rechtsboven handgeschreven in blauw potlood:] M. Brouwer
Hoogste en laagste winkelprijzen der verschillende soorten groenten, fruit
en aardappelen in de maand Maart 1941.
No. 5/18/1 M.1941. [Onderstreept met dubbele streepjes]
[Rechtsboven onder de titel handgeschreven:] Verzonden 8/4
| Artikel | Eenheid | Kwaliteit | Winkelprijs Hoogste | Winkelprijs Laagste |
|---|---|---|---|---|
| Andijvie | struik | 1 | 15 | 4 |
| " | " | 2 | 6 | 3 |
| Brusselsch lof | kg. | 1 | 34 | 24 |
| " | " | 2 | 28 | 18 |
| Komkommers | stuk | 1 | 35 | 30 |
| " | " | 2 | 25 | 20 |
| Bloemkool | " | 1 | 35 | 30 |
| " | " | 2 | 30 | 20 |
| Boerenkool | kg. | 1 | 16 | 14 |
| " | " | 2 | 12 | 10 |
| Spruitkool | " | 1 | 50 | 44 |
| " | " | 2 | 36 | 28 |
| Roode kool | " | 1 | 14 | 12 |
| " | " | 2 | 10 | 10 |
| Savoie kool | " | 1 | 12 | 10 |
| " | " | 2 | 10 | 8 |
| Koolrapen | " | 1 | 8 | 7 |
| " | " | 2 | 7 | 5 |
| Kropsla | krop | 1 | 15 | 10 |
| " | " | 2 | 10 | 8 |
| Raapstelen | bos | 1 | 10 | 8 |
| " | " | 2 | 8 | 4 |
| Rabarber | " | 1 | 30 | 20 |
| " | " | 2 | 25 | 15 |
| Radijs | " | 1 | 15 | 12 |
| " | " | 2 | 12 | 10 |
| Schorseneeren | kg. | 1 | 28 | 20 |
| " | " | 2 | 20 | 14 |
| Spinazie | " | 1 | 60 | 32 |
| " | " | 2 | 50 | 24 |
| Uien | " | 1 | 14 | 12 |
| " | " | 2 | 10 | 8 |
| Wortelen | " | 1 | 20 | 20 |
| " | " | 2 | 8 | 6 |
| Appelen | " | 1 | 100 | 50 |
| " | " | 2 | 60 | 36 |
| Citroenen | stuk | 1 | 7 | 6 |
| " | " | 2 | 6 | 5 |
| Peren | kg. | 1 | 50 | 40 |
| " | " | 2 | 40 | 30 |
| Sinaasappelen | stuk | 1 | 18 | 9 |
| " | " | 2 | 15 | 8 |
| * Prijsverschillen: Er is een opvallend groot verschil tussen de 'hoogste' en 'laagste' winkelprijs voor sommige artikelen. Bijvoorbeeld spinazie (60 vs 32 cent) en appelen (100 vs 50 cent). Dit kan duiden op schaarste, regionale verschillen of kwaliteitsnuances binnen de categorieën 1 en 2. | ||||
| * Kwaliteitsaanduiding: De producten zijn strak onderverdeeld in kwaliteitsklasse 1 en 2, wat duidt op een gereguleerde markt. | ||||
| * Seizoen: De lijst weerspiegelt typische winter- en vroege voorjaarsproducten (kolen, schorseneren, wortelen), maar toont ook de beschikbaarheid van citrusvruchten (citroenen en sinaasappelen) per stuk. | ||||
| * Correcties: Bij "Roode kool" (kwaliteit 2) lijkt het getal 10 over een 11 getypt te zijn. Bij "Sinaasappelen" (kwaliteit 1) is het cijfer 1 handmatig gecorrigeerd of extra aangezet. Dit document stamt uit de vroege periode van de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. In 1941 was het systeem van distributie en prijsbeheersing (via het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening) al volop in werking om inflatie en zwarte handel tegen te gaan. |
Hoewel er al tekorten ontstonden, was de voedselsituatie in maart 1941 nog relatief stabiel vergeleken met de latere oorlogsjaren. De aanwezigheid van sinaasappelen en citroenen op de lijst is interessant; deze importproducten zouden later in de oorlog vrijwel volledig van de legale markt verdwijnen. De handgeschreven notitie "Verzonden 8/4" wijst op een ambtelijke rapportage, waarschijnlijk tussen een lokale prijscontroledienst en een provinciaal of landelijk bureau. Maart 1941 was tevens de maand vlak na de Februaristaking, een periode van verhoogde spanningen waarin de bezetter de controle over de economie en de voedselvoorziening verder trachtte te verstevigen.