Archief 745
Inventaris 745-351
Pagina 80
Jaar 1941
Stadsarchief

Doorslag van een officiële brief (archiefkopie).

22 maart 1941. Van: De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten van de Gemeente Amsterdam). Aan: Den Heer I. Jacobs, Gelderschekade 100, Amsterdam-Centrum.

Origineel

Doorslag van een officiële brief (archiefkopie). 22 maart 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten van de Gemeente Amsterdam). Den Heer I. Jacobs, Gelderschekade 100, Amsterdam-Centrum. [Handgeschreven potlood, rechtsboven:]
Uide Kan [?]

[Getypt, rechtsboven:]
HG.

[Handgeschreven potlood, schuin linksboven:]
verzonden 22/3

[Adresblok:]
den Heer I. Jacobs,
Gelderschekade 100,
Amsterdam-Centrum.

Wijk 1.

[Referentie en datum:]
27/18/2 M. 22 Maart 1941.

[Inhoud:]
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 28 Februari jl. verleen
ik U hierbij, gedurende den tijd, dat Uw zoon in Duitschland is
te werk gesteld, toestemming diens plaats op de markt Ten Kate-
straat te bezetten.

[Ondertekening:]
De Directeur, In deze brief geeft de directeur van een Amsterdamse gemeentedienst (zeer waarschijnlijk de Marktdienst) toestemming aan de heer I. Jacobs om de staanplaats van zijn zoon op de Ten Katemarkt over te nemen. De reden hiervoor is dat de zoon "in Duitschland is te werk gesteld".

Het document is een typisch voorbeeld van oorlogsadministratie. Het laat zien hoe de gedwongen tewerkstelling van Nederlandse mannen direct invloed had op de bedrijfsvoering van kleine zelfstandigen en marktkooplieden. De bureaucratische toon is formeel; de overheid faciliteert hier de voortzetting van een nering terwijl een gezinslid afwezig is door toedoen van de bezetter. * Arbeitseinsatz: In maart 1941 was de grootschalige gedwongen tewerkstelling nog niet op zijn hoogtepunt, maar werden er al wel veel mannen (al dan niet onder zachte drang) naar Duitsland gestuurd om te werken in de oorlogsindustrie.
* Joodse context: De naam "I. Jacobs" en het adres "Gelderschekade 100" (gelegen nabij de Jodenbuurt) suggereren dat het hier mogelijk om een Joodse familie gaat. De Amsterdamse markten telden veel Joodse kooplieden. In deze periode (kort na de Februaristaking van 1941) werden anti-Joodse maatregelen steeds strenger, wat het behouden van een marktplaats essentieel maakte voor het overleven van het gezin.
* Ten Katemarkt: Deze markt in Amsterdam-West was (en is) een van de grotere dagmarkten. Het recht op een vaste staanplaats was strikt gereguleerd en gebonden aan de persoon. Zonder deze schriftelijke toestemming zou de heer Jacobs sr. de plek van zijn zoon niet legaal hebben kunnen innemen. I. Jacobs Gemeente Amsterdam

Samenvatting

In deze brief geeft de directeur van een Amsterdamse gemeentedienst (zeer waarschijnlijk de Marktdienst) toestemming aan de heer I. Jacobs om de staanplaats van zijn zoon op de Ten Katemarkt over te nemen. De reden hiervoor is dat de zoon "in Duitschland is te werk gesteld".

Het document is een typisch voorbeeld van oorlogsadministratie. Het laat zien hoe de gedwongen tewerkstelling van Nederlandse mannen direct invloed had op de bedrijfsvoering van kleine zelfstandigen en marktkooplieden. De bureaucratische toon is formeel; de overheid faciliteert hier de voortzetting van een nering terwijl een gezinslid afwezig is door toedoen van de bezetter.

Historische Context

  • Arbeitseinsatz: In maart 1941 was de grootschalige gedwongen tewerkstelling nog niet op zijn hoogtepunt, maar werden er al wel veel mannen (al dan niet onder zachte drang) naar Duitsland gestuurd om te werken in de oorlogsindustrie.
  • Joodse context: De naam "I. Jacobs" en het adres "Gelderschekade 100" (gelegen nabij de Jodenbuurt) suggereren dat het hier mogelijk om een Joodse familie gaat. De Amsterdamse markten telden veel Joodse kooplieden. In deze periode (kort na de Februaristaking van 1941) werden anti-Joodse maatregelen steeds strenger, wat het behouden van een marktplaats essentieel maakte voor het overleven van het gezin.
  • Ten Katemarkt: Deze markt in Amsterdam-West was (en is) een van de grotere dagmarkten. Het recht op een vaste staanplaats was strikt gereguleerd en gebonden aan de persoon. Zonder deze schriftelijke toestemming zou de heer Jacobs sr. de plek van zijn zoon niet legaal hebben kunnen innemen.

Genoemde Personen 1

Locaties

Ten Katemarkt

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Dieren: Kat Kruidenier (Droog): Meel Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Duitsland/Oosten Dwang/Vordering Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Gemeente Amsterdam

Gerelateerde Documenten 6