Ambtelijke brief/memo betreffende een aanvraag tot toelating. 14 oktober 1942. [Linksboven in de kantlijn:]
Toelating als grossier tot C.M.
37/1041

[Rechtsboven:]
A’dam, 14/10 1942
W.L.M.

In aansluiting op onzen brief van № z.z. het verzoek om toelating als grossier tot de Centrale Markt hebben ondergeteekenden de eer U onderstaand nog eenige dergelijke verzoeken voor te leggen van personen, die als grossier eveneens toegang tot de C.M. hebben verzocht, doch tot nu toe door den eerstondergeteekende niet als zoodanig zijn toegelaten.

Fa. Bakker & Brouwer, Schoonrewoerd

Deze firma is in het bezit van een erkenning als groothandelaar v.d. Nederl. Groenten- en Fruitcentrale. Zij heeft 27 ha. boomgaard in eigen gebruik; de opbrengst daarvan moet zij op de veiling afleveren; verder heeft zij een aantal punten op de veilingen Geldermalsen en Culemborg. Zij treedt voorts op als loonspuiter bij de vruchtboombesproeiing en exploiteert ook een expeditiebedrijf.

De firma was sedert jaren gewend haar fruit in commissie te zenden aan den op de C.M. gevestigden Joodschen grossier Piller; na de ariseering der C.M. is deze relatie geëindigd en Bakker en Brouwer waren niet bereid om hun fruit verder in commissie te zenden, vandaar dat zij hebben verzochten... [document loopt door onderaan de pagina] * Kern van de tekst: De brief dient als een formele voordracht van een nieuwe aanvraag voor een grossiersvergunning op de Centrale Markt in Amsterdam. De firma Bakker & Brouwer uit Schoonrewoerd wordt gepresenteerd als een solide onderneming met eigen boomgaarden, veilingrechten en een expeditiebedrijf.
* Taalgebruik: Formeel ambtelijk Nederlands uit de eerste helft van de 20e eeuw (bijv. "ondergeteekenden de eer U... voor te leggen").
* Opvallende details: De brief vermeldt expliciet de "ariseering" van de markt. Dit verwijst naar het proces waarbij Joodse ondernemers door de Duitse bezetter uit het economische leven werden verstoten en hun bedrijven werden overgenomen of geliquideerd.
* Zakelijke context: De firma Bakker & Brouwer weigert blijkbaar om fruit in commissie te blijven zenden na het vertrek van hun vaste contactpersoon (Piller), wat de noodzaak voor een eigen grossiersplaats op de markt verklaart. Dit document stamt uit het hart van de Tweede Wereldoorlog (oktober 1942). De Centrale Markt in Amsterdam was een vitaal punt voor de voedselvoorziening en stond onder streng toezicht. De term "ariseering" (ariseren) in de tekst is een directe verwijzing naar de anti-Joodse maatregelen van de nazi-bezetter. Joodse handelaren, zoals de in de tekst genoemde Piller, mochten niet langer op de markt werken. Dit creëerde verschuivingen in de handelsketens; toeleveranciers uit de provincie (zoals de fruittelers uit Schoonrewoerd) moesten op zoek naar nieuwe wegen om hun producten op de Amsterdamse markt te krijgen, wat vaak leidde tot aanvragen voor eigen grossiersvergunningen. W.L.M.