Handgeschreven brief (administratieve correspondentie).
Origineel
Handgeschreven brief (administratieve correspondentie). 29 december 1941 (met administratieve aantekening van 31/12/41). Waarschijnlijk een functionaris van de visafslag of een distributie-instantie (ondertekend met initialen, mogelijk S.B. of B.B.). [Linksboven in potlood/stempel:] 31/12/41
[Middenboven in rood krijt/potlood:] 46A/70/3
[Rechtsboven:] R’dam, 29/12 1941
Den Heer Directeur der
N. V. C.
Naar aanleiding van Uw brief
dd. 6 dezer No 17994 Afv. Verz. heb ik
de eer U te berichten, dat eenigen tijd
geleden op advies van de door U inge-
stelde Commissie voor de verdeeling van
zoetwatervisch op den afslag te dezer stede,
na telefonisch overleg met UwEd. Heeren,
is besloten om man en vrouw
niet ieder afzonderlijk op de ver-
deelingslijst te plaatsen, doch slechts
de man hierop toe te laten, die dan
voor het hoogste kwantum (d.i. 40 kg.
per keer) in aanmerking komt. Een en
ander is geschiedt om te voorkomen dat
de vischhandelaren ook hun vrouw
op de verdeelingslijst zouden laten
plaatsen om zoodoende in het bezit van
dubbele toewijzing te komen.
De heer Berenbroek staat voor het
hoogste kwantum visch op de verdeellijst.
Inderdaad wordt in enkele ge-
vallen aan meerdere leden uit één ge-
zin – vader en zoon – visch toegewezen.
De zoon is in dat geval in het bezit
van een ventvergunning of een marktplaats.
In deze gevallen is echter de zoon zelf-
standig in den handel en m.i.
moet hij een kans hebben om als
medekostwinner hun brood te kunnen verdienen.
[In de linkermarge verticaal geschreven:]
Ik verzoek U beleefd mij te willen berichten
of U zich met het bovenstaande kunt vereenigen.
BB. In deze brief wordt verantwoording afgelegd over het beleid rondom de distributie van zoetwatervisch op de Rotterdamse afslag. De kern van het schrijven is het voorkomen van fraude of oneigenlijk gebruik van het distributiesysteem:
* Anti-cumulatieregel: Om te voorkomen dat gezinnen een dubbele portie vis toegewezen krijgen ("dubbele toewijzing"), mogen man en vrouw niet beiden op de lijst staan. Alleen de man wordt genoteerd voor het maximale kwantum van 40 kg.
* Uitzonderingsclausule: Er wordt een uitzondering gemaakt voor vaders en zonen die in hetzelfde huis wonen, mits de zoon kan aantonen dat hij een zelfstandig ondernemer is (met een eigen ventvergunning of marktplaats). Hier wordt de redenering gebruikt dat de zoon als "medekostwinner" een eigen inkomen moet kunnen genereren.
* Casus Berenbroek: De brief lijkt mede geschreven als reactie op een specifieke vraag over de heer Berenbroek, die op de lijst staat voor de maximale hoeveelheid. Het document dateert van december 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van toenemende schaarste en een streng gecontroleerd distributiesysteem voor voedsel.
De "N.V.C." en de genoemde commissie waren onderdeel van het bureaucratische apparaat dat toezag op de eerlijke verdeling van schaarse goederen. Vis was een cruciaal onderdeel van de voedselvoorziening aangezien vlees steeds schaarser werd. De strikte regels omtrent wie op de "verdeelingslijst" mocht staan, illustreren de noodzaak om "zooderbende" (vrij vertaald: gesjoemel) en hamsteren op grote schaal tegen te gaan. De brief toont de spanning tussen algemene regels en de sociaal-economische werkelijkheid van familiebedrijven in de handel. Berenbroek staat (De heer) C.