Ingekomen brief (waarschijnlijk afkomstig van een Amsterdams gemeentelijk orgaan of functionaris). Amsterdam, 27 September 1913 (geschreven als "27 Septbr. 1913"). Nº 4675 M. 1913.
Amsterdam 27 Septbr. 1913

Aan het Gemeentebestuur van Leiden.

Naar aanleiding van het feit dat onlangs door U aan de Raad Uwer Gemeente voorstellen zijn gedaan om over te gaan tot het inrichten van een varkenshouderij en met het oog op de hier ter stede aanhangige plannen tot inrichting van een Gemeentelijk Groentenbedrijf heb ik de eer U te verzoeken mij, zoo mogelijk, eenige inlichtingen te verstrekken betreffende den opzet van Uw plan.

Bij voorbaat dank ik U voor Uwe welwillendheid en verklaar ik mij gaarne tot wederdienst bereid

wln. In deze brief verzoekt een (waarschijnlijk Amsterdamse) ambtenaar of instantie om informatie van het gemeentebestuur van Leiden. De kern van de brief is een informatie-uitwisseling tussen gemeenten over het opzetten van gemeentelijke nutsbedrijven of agrarische ondernemingen.

• Onderwerp: De gemeente Leiden heeft plannen voorgelegd aan de gemeenteraad voor het inrichten van een eigen varkenshouderij.
• Aanleiding: In Amsterdam ("hier ter stede") zijn op dat moment plannen in voorbereiding voor de oprichting van een "Gemeentelijk Groentenbedrijf".
• Doel: De afzender wil leren van de Leidse plannen (de "opzet") om deze mogelijk te gebruiken voor de Amsterdamse plannen. De toon is formeel en hoffelijk, wat gebruikelijk was in de vroege 20e-eeuwse correspondentie tussen overheidsinstanties. Dit document past in de bredere context van het gemeentesocialisme en de uitbreiding van gemeentelijke taken aan het begin van de 20e eeuw (pre-Eerste Wereldoorlog). In deze periode begonnen veel Nederlandse steden zelf bedrijven te exploiteren om de kwaliteit van diensten te waarborgen, de kosten voor burgers te drukken of om stadsafval nuttig te verwerken (varkens werden vaak gehouden om organisch afval te verwerken).

Het feit dat Amsterdam bij Leiden te rade gaat, laat zien dat gemeenten nauwlettend elkaars innovaties volgden. Leiden stond in die tijd bekend om progressieve voorstellen op het gebied van openbare voorzieningen. Het "Gemeentelijk Groentenbedrijf" in Amsterdam was een reactie op stijgende voedselprijzen en de behoefte aan een betere voedselvoorziening voor de groeiende stedelijke bevolking.