Archief 745
Inventaris 745-361
Pagina 97
Dossier 106
Jaar 1941
Stadsarchief

Archiefdocument

4 maart 1941 Van: L. de Vries (Controleur) Aan: Bedrijfschef van het Marktwezen

Origineel

4 maart 1941 L. de Vries (Controleur) Bedrijfschef van het Marktwezen N° 53 / 7 / 1 M. 1941 4/3

R A P P O R T

In verband met het feit, dat des smorgens zich vele personen aan het toegangshek van de Centrale Markt melden met de mededeeling, dat zij werken moeten bij de hooi en strooopslag bestemd voor de Duitsche Weermacht, verzoek ik U beleefd te willen bevorderen, dat deze personen in het bezit worden gesteld van een bewijs, waaruit voor de portiers kan blijken, dat zij inderdaad aan deze opslag werkzaam zijn.

Amsterdam 4 Maart 1941
Controleur,
(Handtekening) L de Vries

Den Heer Bedrijfschef
v/h Marktwezen.

[Handgeschreven aantekeningen]

(Rood potlood/inkt): m.i. volk voor de Weermacht buiten de markt houden
(Midden): wordt uitgevoerd (?) H. Sissener (?) bespreken
(Rechts): Ik zal eens spreken met Heeren van het stroo. Vs * Kern van de melding: Controleur L. de Vries merkt op dat veel mensen zich bij de marktpoort melden met de bewering dat ze voor de Duitse Wehrmacht werken (bij de hooi- en stro-opslag). Hij vraagt om een officieel bewijs (legitimatiebewijs/pas) voor deze arbeiders, zodat de portiers de toegang kunnen reguleren en valse claims kunnen voorkomen.
* Handgeschreven commentaar: De kanttekeningen suggereren een kritische of praktische houding van de administratie. De rode notitie ("buiten de markt houden") wijst op een wens om de invloed of aanwezigheid van de bezetter en diens personeel fysiek te scheiden van de reguliere marktactiviteiten. De opmerking over het spreken met de "Heeren van het stroo" duidt op overleg met de Duitse instanties of de aannemers die de opslag beheerden.
* Taalgebruik: Het document is opgesteld in de formele, ambtelijke stijl van die tijd ("U beleefd te willen bevorderen"). Opvallend is de spelling "strooopslag" met drie klinkers. * Historische periode: Maart 1941. De bezetting is bijna een jaar oud. De Februaristaking (25-26 februari 1941) heeft net plaatsgevonden, wat de spanningen in Amsterdam tussen de burgerbevolking, het stadsbestuur en de bezetter heeft opgevoerd.
* De Centrale Markt: De Centrale Markthal in Amsterdam-West was het logistieke hart van de voedselvoorziening. De Wehrmacht vorderde grote delen van de civiele infrastructuur op voor eigen gebruik, waaronder opslag voor paardenvoer (hooi en stro), aangezien het Duitse leger nog sterk afhankelijk was van paardenkracht voor transport.
* Bureaucratie onder bezetting: Het document illustreert hoe de Nederlandse gemeentelijke diensten moesten laveren tussen hun reguliere taken (orde en controle op de markt) en de eisen en aanwezigheid van de Duitse bezettingsmacht. Het toont de alledaagse frictie die ontstond door de vordering van ruimte door de Wehrmacht binnen civiele objecten.

Samenvatting

  • Kern van de melding: Controleur L. de Vries merkt op dat veel mensen zich bij de marktpoort melden met de bewering dat ze voor de Duitse Wehrmacht werken (bij de hooi- en stro-opslag). Hij vraagt om een officieel bewijs (legitimatiebewijs/pas) voor deze arbeiders, zodat de portiers de toegang kunnen reguleren en valse claims kunnen voorkomen.
  • Handgeschreven commentaar: De kanttekeningen suggereren een kritische of praktische houding van de administratie. De rode notitie ("buiten de markt houden") wijst op een wens om de invloed of aanwezigheid van de bezetter en diens personeel fysiek te scheiden van de reguliere marktactiviteiten. De opmerking over het spreken met de "Heeren van het stroo" duidt op overleg met de Duitse instanties of de aannemers die de opslag beheerden.
  • Taalgebruik: Het document is opgesteld in de formele, ambtelijke stijl van die tijd ("U beleefd te willen bevorderen"). Opvallend is de spelling "strooopslag" met drie klinkers.

Historische Context

  • Historische periode: Maart 1941. De bezetting is bijna een jaar oud. De Februaristaking (25-26 februari 1941) heeft net plaatsgevonden, wat de spanningen in Amsterdam tussen de burgerbevolking, het stadsbestuur en de bezetter heeft opgevoerd.
  • De Centrale Markt: De Centrale Markthal in Amsterdam-West was het logistieke hart van de voedselvoorziening. De Wehrmacht vorderde grote delen van de civiele infrastructuur op voor eigen gebruik, waaronder opslag voor paardenvoer (hooi en stro), aangezien het Duitse leger nog sterk afhankelijk was van paardenkracht voor transport.
  • Bureaucratie onder bezetting: Het document illustreert hoe de Nederlandse gemeentelijke diensten moesten laveren tussen hun reguliere taken (orde en controle op de markt) en de eisen en aanwezigheid van de Duitse bezettingsmacht. Het toont de alledaagse frictie die ontstond door de vordering van ruimte door de Wehrmacht binnen civiele objecten.

Locaties

Amsterdam

Ambtenaren

Bedrijfschef

Kooplieden in dit dossier 100