Getypte ambtelijke of zakelijke notitie/verslag. Ongedateerd, maar de inhoud (referentie naar 'Wehrmachtszaken') plaatst het document in de periode van de Tweede Wereldoorlog of de directe nasleep daarvan. Indertijd heeft Helms zijn pakhuis en kantoor niet afgestaan
aan Vebena, omdat hij die nodig had voor zijn Wehrmachts-
zaken. Nu is hij die Wehrmachtszaken kwijt aan Vebena en
wil van zijn loodshuur af.
Destijds konden de aardappelgrossiers geheel over-
gaan naar Vebena en daar werkzaam zijn. Hiervoor kregen zij
een loon afhangende van de winst, die de Vebena maakte; boven-
dien kreeg elke grossier een bedrag uit de winst. Daar Helms
persoonlijk geen werkzaamheden voor Vebena deed ontving hij
dus alleen winstuitkeering.
Nu is er een tendenz, dat de grossiers moeten werken
en wil Helms daarvan af, door zijn plaats te laten innemen
door zijn hiervoor pas benoemde procuratiehouder, Harkamp,
waartegen Van Es zich verzet en waarover hij met het hoofd-
kantoor Vebena, Den Haag, gaat praten.
Overigens is het voorstel van Helms geheel conform
met hetgeen wij de Vebena hebben toegestaan.

      Broese Advies gevraagd. Hij meent, dat wij hier-

mede accoord kunnen gaan. Het document beschrijft een zakelijke verschuiving en een intern conflict binnen of rondom de organisatie "Vebena".

1. Zakelijke positie van Helms: Helms had oorspronkelijk zijn faciliteiten (pakhuis en kantoor) behouden voor opdrachten voor de Wehrmacht. Nu die taken zijn overgedragen aan Vebena, wil hij de kosten voor zijn loodshuur beëindigen.
2. Beloningsstructuur: Er wordt uitgelegd dat aardappelgrossiers bij Vebena in dienst konden treden tegen een loon gebaseerd op winst, plus een winstuitkering. Helms ontving voorheen enkel de winstuitkering omdat hij niet actief voor Vebena werkte.
3. Conflict over actieve deelname: Er is een nieuwe eis ("tendenz") dat grossiers daadwerkelijk moeten werken. Helms probeert dit te omzeilen door zijn procuratiehouder Harkamp zijn plaats te laten innemen. Dit stuit op verzet van een zekere Van Es, die de zaak bij het hoofdkantoor in Den Haag wil aankaarten.
4. Beoordeling: De auteur van de notitie en adviseur Broese lijken geen bezwaar te hebben tegen de constructie van Helms, omdat deze past binnen de gemaakte afspraken met Vebena. De term "Wehrmachtszaken" duidt erop dat de betreffende ondernemer (Helms) tijdens de Duitse bezetting leverancier was voor het Duitse leger. "Vebena" staat voor de Vereniging ter Bevordering van de Nederlandse Aardappelhandel. Dit was een zogeheten 'beheersorganisatie' of 'bedrijfschap' dat tijdens de bezetting onder toezicht van de bezetter de distributie en handel in aardappelen controleerde.

Dergelijke documenten zijn vaak terug te vinden in archieven betreffende de economische collaboratie, de naoorlogse zuivering of de liquidatie van oorlogsinstellingen. De tekst illustreert hoe ondernemers hun positie probeerden te consolideren binnen de beperkende structuren van de oorlogs-economie en de verschuivende verhoudingen tussen private handel en centrale overheidssturing. Bedrijfschap Wehrmacht