Afschrift van een officiële brief.
Origineel
Afschrift van een officiële brief. 24 maart 1942. Gemeente Amsterdam. Herrn L. Arauner, Referent für Volkspflege beim Beauftragten für Amsterdam. No. 323 L.M. -1942-
Afschrift
G e m e e n t e A m s t e r d a m.
Amsterdam, den 24. März 1942.
Afd.H. No.49/32.
Herrn L. Arauner,
Referent für Volkspflege beim Beauftragten
für Amsterdam,
Museumplein 19
Amsterdam-Z.
Ihrem Wunsche entsprechend gebe ich Ihnen hiermit die gegenwärtige Lage der Kartoffel- und Kohlenversorgung der Stadt Amsterdam bekannt.
Kartoffeln.
Verbrauch: wöchentlich etwa 60.000 hl
Zufuhr in der Woche vom 9.-14. März 1942 ............ 67.057 hl
Abgeliefert " " " " " " ............ 60.306 hl
Zufuhr in der Woche vom 16.-21. März 1942 ............ 61.438 hl
Abgeliefert " " " " " " ............ 58.639 hl
Vorrat am 21. März 1942 nachmittags .................. 32.284 hl
(in Lagerhäusern)
200 hl
(auf dem Markt).
Es wurde dieserseits stets bei der Kommission für die Lebensmittelversorgung um Schaffung eines für mindestens 3 Wochen ausreichenden Vorrats gedrängt. Trotz aller Bemühungen ist dies aber bisher nicht gelungen.
Steinkohlen.
Jahresverbrauch: Hausbrand (Anthrazit) ............... 240.000 Tonnen
desgl. : Zentralheizung (Brechkoks) ............. 73.300 Tonnen
Kleinindustrie: ....................................... 19.200 Tonnen.
Von der Grossindustrie liegen der Gemeindeverwaltung keine näheren Angaben vor, da diese Zuteilung aber durch das Reichskohlenbüro in Den Haag geschieht, dürften Unterlagen hierüber dort zu erhalten sein.
Die Steinkohlenposition ist aus nachstehender Aufstellung ersichtlich:
| Hausbrand | Kleinindustrie | Insgesamt | ||
|---|---|---|---|---|
| Anthrazit | Grubenkoks | |||
| Vorrat am 1.1.1942 | 14.833 T. | 7.452 T. | 728 T. | 23.013 T. |
| Zufuhr Jan.1942: | 17.150 " | 11.100 " | 2.100 " | 30.350 " + |
| Vorrat & Zufuhr: | 31.983 T. | 18.552 T. | 2.828 T. | 53.363 T. |
| Verbrauch Jan.1942 | 24.632 " | 13.721 " | 1.977 " | 40.330 " - |
| Vorrat am 1.2.1942: | 7.351 T. | 4.831 T. | 851 T. | 13.033 T. |
| Zufuhr Februar '42: | 12.225 " | 4.150 " | 700 " | 17.075 " + |
| 19.576 T. | 8.981 T. | 1.551 T. | 30.108 T. | |
| Verbrauch Februar '42 | 15.996 " | 8.274 " | 648 " | 24.918 " - |
| 3.580 T. | 707 T. | 903 T. | 5.190 T. | |
| Zufuhr bis 16.3.1942 | 7.216 | 1.978" | 520 " | 9.714 " |
| * Inhoud: De brief geeft een gedetailleerd overzicht van de nijpende bevoorradingssituatie in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. | ||||
| * Kerngegevens: | ||||
| * Aardappelen: De wekelijkse aanvoer is net genoeg om aan het verbruik te voldoen, maar de gewenste reservevoorraad van drie weken kan niet worden opgebouwd. De actuele voorraad (ca. 32.000 hl) is goed voor slechts een halve week verbruik. | ||||
| * Steenkool: Er is een tabel die de afname van de voorraden tussen januari en maart 1942 laat zien. De voorraden voor huishoudelijk gebruik (Hausbrand) en kleine industrie zijn zeer laag aan het einde van de winterperiode. | ||||
| * Systeem: Er wordt verwezen naar het 'Reichskohlenbüro' in Den Haag voor gegevens over de zware industrie, wat duidt op de centrale Duitse controle over vitale grondstoffen. Dit document stamt uit het voorjaar van 1942, de periode waarin de Duitse bezetting van Nederland steeds repressiever werd en de tekorten aan levensmiddelen en brandstof steeds voelbaarder werden voor de burgerbevolking. Ludwig Arauner, aan wie de brief is gericht, was een hoge Duitse functionaris (Referent voor Volkspflege) in Amsterdam onder het bewind van Seyss-Inquart. |
De brief illustreert de constante zorg van het gemeentebestuur over de logistieke uitdagingen om een grote stad als Amsterdam van de eerste levensbehoeften te voorzien. De kwetsbaarheid van de voedselvoorziening (zoals hier de aardappelen) zou later in de oorlog leiden tot de catastrofale Hongerwinter van 1944-1945, maar de basis voor die tekorten was in 1942 al zichtbaar in de minimale marges waar de stad mee moest werken.