Archief 745
Inventaris 745-368
Pagina 433
Dossier 21
Jaar 1942
Stadsarchief

Dienstbrief / Rapportage

27 mei 1942 Van: De Directeur (vermoedelijk van de Gemeentelijke Voedselvoorziening of een gelieerde dienst) Aan: Den Heer Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte)

Origineel

Dienstbrief / Rapportage 27 mei 1942 De Directeur (vermoedelijk van de Gemeentelijke Voedselvoorziening of een gelieerde dienst) Den Heer Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte) [Handgeschreven, blauw potlood/inkt:]
verzonden 27/5
w. [onleesbaar]
v. d. [onleesbaar]

[Getypt:]
VD/HB.
den Heer Burgemeester
van Amsterdam,
Raadhuis,
A l b i e r .

2A/14/9 M.
27 Mei 1942.

Naar aanleiding van den brief van Uw Secretaris d.d. 2 April j.l. ( No. P.S.B. 1942 ) en ten vervolge op mijn brief d.d. 20 Mei 1942 ( No. 2A/14/8 M. ) heb ik de eer U onderstaand een opgave te doen toekomen van den aardappelvoorraad te Amsterdam op 18 Mei j.l., de aanvoer in de week van 18-23 Mei; de aflevering aan kleinhandel en instellingen in deze week en de boekvoorraad op 23 Mei j.l. des avonds.

De Directeur,

Voorraad op 18 Mei 1942: 100.784 hl.
Aanvoer week 18-23 Mei 1942: 19.217 hl.


120.001 hl.
Aflevering week 18-23 Mei 1942: 55.248 hl.


Voorraad op 23 Mei 1942 des avonds: 64.753 hl.

--- Dit document is een ambtelijke rapportage over de kritieke voedselvoorraad in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van het document is een kwantitatief overzicht van de aardappelvoorraden, uitgedrukt in hectoliters (hl).

Uit de cijfers blijkt een zorgwekkende trend voor de voedselvoorziening:
1. Intering op de voorraad: In slechts één week tijd is de totale voorraad gedaald van circa 100.000 hl naar circa 65.000 hl.
2. Disbalans aanvoer/aflevering: De aanvoer (19.217 hl) dekt nog niet de helft van de wekelijkse consumptie/aflevering (55.248 hl).
3. Terminologie: Het gebruik van "boekvoorraad" suggereert dat dit de administratieve stand van zaken is, die in de praktijk (door bederf of zwarte handel) nog lager uitgevallen kon zijn.

De toon is uiterst formeel ("heb ik de eer U..."), passend bij de ambtelijke hiërarchie van die tijd.

--- In mei 1942 was Nederland twee jaar bezet door nazi-Duitsland. De voedseldistributie werd steeds strakker gereguleerd door de overheid om tekorten te beheersen en hongersnood te voorkomen (hoewel de echte Hongerwinter pas later zou volgen).

De burgemeester van Amsterdam was in deze periode Edward Voûte, die door de bezetter was aangesteld. Het beheersen van de aardappelvoorraad was van cruciaal politiek belang; een gebrek aan dit basisvoedsel leidde direct tot onrust onder de bevolking. De brief verwijst naar correspondentie met de "Secretaris", wat duidt op de nauwe betrokkenheid van de centrale stadadministratie bij de logistiek van de voedselvoorziening. De afkorting "j.l." staat voor "jongstleden" (afgelopen). De aanduiding "Alhier" onder het adres van het Raadhuis geeft aan dat de afzender vanuit een kantoor binnen dezelfde gemeente rapporteert.

Samenvatting

Dit document is een ambtelijke rapportage over de kritieke voedselvoorraad in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van het document is een kwantitatief overzicht van de aardappelvoorraden, uitgedrukt in hectoliters (hl).

Uit de cijfers blijkt een zorgwekkende trend voor de voedselvoorziening:
1. Intering op de voorraad: In slechts één week tijd is de totale voorraad gedaald van circa 100.000 hl naar circa 65.000 hl.
2. Disbalans aanvoer/aflevering: De aanvoer (19.217 hl) dekt nog niet de helft van de wekelijkse consumptie/aflevering (55.248 hl).
3. Terminologie: Het gebruik van "boekvoorraad" suggereert dat dit de administratieve stand van zaken is, die in de praktijk (door bederf of zwarte handel) nog lager uitgevallen kon zijn.

De toon is uiterst formeel ("heb ik de eer U..."), passend bij de ambtelijke hiërarchie van die tijd.


Historische Context

In mei 1942 was Nederland twee jaar bezet door nazi-Duitsland. De voedseldistributie werd steeds strakker gereguleerd door de overheid om tekorten te beheersen en hongersnood te voorkomen (hoewel de echte Hongerwinter pas later zou volgen).

De burgemeester van Amsterdam was in deze periode Edward Voûte, die door de bezetter was aangesteld. Het beheersen van de aardappelvoorraad was van cruciaal politiek belang; een gebrek aan dit basisvoedsel leidde direct tot onrust onder de bevolking. De brief verwijst naar correspondentie met de "Secretaris", wat duidt op de nauwe betrokkenheid van de centrale stadadministratie bij de logistiek van de voedselvoorziening. De afkorting "j.l." staat voor "jongstleden" (afgelopen). De aanduiding "Alhier" onder het adres van het Raadhuis geeft aan dat de afzender vanuit een kantoor binnen dezelfde gemeente rapporteert.

Kooplieden in dit dossier 100

A. Eijpe Waterlooplein
A. Eijpe Waterlooplein x
A.J.M. Ruhe Waterlooplein
A. Lagendijk Waterlooplein
A.C. Lagendijk Waterlooplein Wehrmacht
A.C. Loogman Waterlooplein
A.C. Loogman Waterlooplein
A.C. Pagendijk Waterlooplein rijdt voor Wehrmacht
A. de Bruin Waterlooplein
A. de Knijper Waterlooplein
A.R. Kuiper Waterlooplein
Abraham de Vries Waterlooplein houtgasgen.
A. Bosse Waterlooplein
A.H. Geerts Waterlooplein
A. Hoogins Waterlooplein driewieler aard ± 10 H.L.
A.W. Schouten Waterlooplein
A.W. Schouten Waterlooplein
A Janna [...] Waterlooplein
A. Jansen Waterlooplein
Abraham de Vries Waterlooplein houtgasgen.
Abraham de Vries Waterlooplein houtgasgen.
A. Wouters Waterlooplein
A.J. Pijnaker Waterlooplein
A.J. Pijnaker Waterlooplein
A.P. Tabak Waterlooplein
Aron Stodel Jr. Waterlooplein
A.P. Tabak Waterlooplein
A. Th. Boore Waterlooplein
A. Th. Sijperts Waterlooplein
Alle 100 kooplieden →