Ambtelijke correspondentie (doorslag van een getypte brief). 4 mei 1942. "Der Direktor" (waarschijnlijk van een distributiedienst of gemeentelijke instantie). De "Beauftragte für die Stadt Amsterdam" (de afgevaardigde voor de stad Amsterdam, Hans Böhmcker), ter attentie van Inspecteur Fischer, Museumplein, Amsterdam-Zuid. [Linksboven, gestempeld/getypt:]
2A/15/2 M.

[Rechtsboven, handgeschreven in paars potlood:]
Versand 4/5
[Rechtsboven, getypt:]
VB/HG.

[Rechtsmidden, getypt:]
4. Mai 1942.

Betr.: Gemüsehändler
Johannes Jagtman, Amsterdam
Beethovenstraat 16.

Att: Herrn Fischer (Inspektor)

den Beauftragten für die
Stadt Amsterdam,
Museumplein,
Amsterdam-Zuid.
Wijk 24.

Antwortlich Ihres Schreibens vom 14. vorigen Monats beehre ich mich Ihnen folgendes mitzuteilen.

Der Gemüsehändler Johannes Jagtman, Beethovenstraat 16, Amsterdam ist, auf Veranlassung von Herrn Du Maine van der "Vebena", welche die Distribution der Kartoffeln unter den Kleinhändlern in Amsterdam besorgt, von den Distributionsbehörden in Amsterdam angewiesen worden, 33 Mut Kartoffeln zu übernehmen vom Gemüsehändler Nathan Hakker, Beethovenstraat 58, der sein Geschäft hatte liquidieren müssen. Hakker hatte schon im voraus Kartoffelmarken von seinen Kunden eingenommen und bei den Distributionsbehörden eingeliefert, könnte die Kartoffeln aber jetzt nicht mehr liefern. Aus diesem Grunde bekam Jagtman die Kartoffeln ohne Marken ausgehändigt, um sie den Kunden der Firma Hakker abliefern zu können.

Der Sohn Benjamin Hakker ist als Gemüsehändler nicht bekannt.

Der Direktor, Deze brief legt een administratieve regeling vast met betrekking tot de aardappelvoorraad van een Joodse winkelier wiens zaak wordt beëindigd.

• De kern van de zaak: Johannes Jagtman (een niet-Joodse groenteboer op Beethovenstraat 16) krijgt de opdracht om 33 'Mut' (een oude inhoudsmaat) aan aardappelen over te nemen van Nathan Hakker (Beethovenstraat 58).
• De aanleiding: De brief meldt eufemistisch dat Nathan Hakker zijn zaak "had moeten liquideren". In de context van mei 1942 betekent dit dat de zaak onder dwang werd gesloten als onderdeel van de 'Arisering' van de economie door de bezetter.
• Logistiek probleem: Hakker had de distributiebonnen (marken) van zijn klanten al ingenomen en ingeleverd bij de overheid, maar kon het product niet meer leveren. Om te zorgen dat de klanten van de firma Hakker alsnog hun aardappelen kregen, mocht Jagtman de voorraad zonder bonnen overnemen en distribueren.

• Bijzonderheid: De brief vermeldt expliciet dat de zoon, Benjamin Hakker, niet bekend staat als groenteboer, wat suggereert dat er een onderzoek is gedaan of hij de zaak eventueel had kunnen voortzetten of dat er sprake was van een claim. Dit document is een direct bewijs van de bureaucratische afwikkeling van de onteigening van Joodse ondernemers in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog.

• Arisering: Vanaf 1941 werden Joodse bedrijven stelselmatig geregistreerd, onder toezicht gesteld van 'Verwalters' of simpelweg geliquideerd. De klantenkring en de voorraden werden vervolgens overgedragen aan 'Arische' ondernemers.

• De betrokkenen:
  • Nathan Hakker: Een Joodse groenteman. Uit oorlogsarchieven blijkt dat Nathan Hakker (geboren in 1891) inderdaad op de Beethovenstraat 58 woonde. Hij is in 1943 in Sobibor vermoord.
  • Vebena: De 'Vereniging van Bemiddelaars in Aardappelen'.
  • Beauftragte für die Stadt Amsterdam: Hans Böhmcker was de hoogste Duitse civiele autoriteit in Amsterdam, die toezag op het gemeentebestuur en de uitvoering van de anti-Joodse maatregelen.
• Locatie: De Beethovenstraat in Amsterdam-Zuid was een straat met veel Joodse bewoners en ondernemers, waardoor de impact van deze 'liquidaties' daar zeer zichtbaar was. Fischer (Inspecteur)