Getypte brief (doorslag/afschrift) met handgeschreven kanttekeningen.
Origineel
Getypte brief (doorslag/afschrift) met handgeschreven kanttekeningen. 31 augustus 1942. Der Reichskommissar, der Beauftragte für die Stadt Amsterdam, Ref. Wi. (Wirtschaft). De Burgemeester van de Gemeente Amsterdam (gevestigd in het Stadhuis). Afschrift.
No. 173 a G.B.I. 1942.
Der Reichskommissar
der Beauftragte
für die Stadt Amsterdam.
Ref. Wi.
Amsterdam, den 31. August 1942.
Museumplein 19
An den
Herrn Bürgermeister der Gemeinde Amsterdam
A m s t e r d a m.
Stadhuis.
Betr.: Lagerschuppen an der Motorkade/Nördliches Y-Ufer.
Bezug: Ihr Schreiben vom 31. März 1942/A.Z. Afd.S.I. 1942 No.1217 105 Rg. nebst Anlage.
Auf Grund unsrer verschieden Rücksprachen habe ich in dervorbezeichneten Angelegenheit nochmals bei Oberstleutnant Dr. Schroeder interveniert. Ich erhalte daraufhin folgendes Schreiben, unterzeichnet von Herrn Hauptmann Friedrich, vom 27. August 1942:
"Der von Ihnen bezeichnete Schuppen für Lagerung von Kartoffeln ist nicht durch die Wehrmacht in Anspruch genommen, sondern durch die Chem. Industrie J. de Valk, Spijkerkade 4 und Stadhouderskade 6, die für die Wehrmacht arbeitet. Nach Rücksprache mit dem Betriebsleiter der Firma de Valk besteht die Möglichkeit, die unteren Räume des Gebäudes, die für den Umschlag von Kartoffeln in Frage kommen, während der Frostperiode für diese Zwecke freizugeben. Es wird Ihnen anheimgestellt, diesbezügliche Verhandlungen mit der Firma de Valk aufzunehmen."
Es empfiehlt sich, der Anregung der Ortskommandantur zu einer Rücksprache mit dem Betriebsleiter der Firma de Valk zu folgen. Über das Ergebnis Ihrer Besprechung mit der Firma de Valk erwarte ich gern Ihren Bescheid.
In Auftrag
w.g. A. Gombault
Wirtschaftsreferent
[Handgeschreven in potlood linksonder:]
fab. Chem. Prod. de Valk
Heer Costerman tel 84441
Pand Heeren
Aanmelden Spijkerkade 4 - tel bood. Dit document is een ambtelijke correspondentie vanuit het bureau van de Beauftragte für die Stadt Amsterdam (de Duitse gevolmachtigde voor Amsterdam) aan de burgemeester. De kern van de brief betreft de vordering van een loods voor de opslag van aardappelen aan de Motorkade in Amsterdam-Noord.
De tekst onthult de complexe bureaucratie tijdens de bezetting:
1. De gemeente Amsterdam heeft ruimte nodig voor aardappelen (voedselvoorziening).
2. De Wehrmacht (het Duitse leger) blijkt de betreffende loods niet direct in gebruik te hebben.
3. Echter, de loods is in gebruik door een privaat bedrijf, de Chemische Industrie J. de Valk, dat echter weer "voor de Wehrmacht werkt".
4. De Wirtschaftsreferent (A. Gombault) adviseert de burgemeester om direct met de bedrijfsleider van de firma De Valk te onderhandelen over medegebruik tijdens de vorstperiode.
De handgeschreven notities onderaan lijken door een Nederlandse ambtenaar (mogelijk van de Dienst der Publieke Werken of Voedselvoorziening) te zijn toegevoegd. Er worden contactgegevens genoteerd (Heer Costerman, tel. 84441) om uitvoering te geven aan het advies in de brief. In 1942 was de voedselvoorziening in Amsterdam een kritiek punt. Aardappelen waren het basisvoedsel voor de bevolking, en de opslag daarvan (zeker tijdens de vorstperiode om bevriezing te voorkomen) was essentieel om honger te voorkomen.
Tegelijkertijd stond de stad onder curatele van het Duitse bestuur. De Beauftragte (destijds Hans Böhmcker) hield toezicht op de Nederlandse burgemeester (destijds de pro-Duitse Edward Voûte). Het adres Museumplein 19 was het zenuwcentrum van de Duitse civiele administratie in Amsterdam.
Het document illustreert hoe de oorlogseconomie werkte: private bedrijven zoals de Chemische Industrie J. de Valk werden ingezet voor de Duitse oorlogsindustrie, waardoor zij voorrang kregen op civiele behoeften (zoals aardappelopslag), tenzij er via officiële kanalen en "Rücksprachen" (overleg) schikkingen werden getroffen.